Uusikaarlepüü
Lidnanznam![]() | |
Valdkund | Suomenma |
Eläjiden lugu (2020-01-01) | 7,473 ristitud |
Pind | 1,675,15 km² |
![]() | |
Pämez' | Mats Brandt (kül'mku 2018—) |
Telefonkod | +358- |
Aigvö | tal'vel UTC+2, kezal UTC+3 |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Kommunfusioner_i_Jakobstadsregionen.svg/250px-Kommunfusioner_i_Jakobstadsregionen.svg.png)
Uusikaarlepüü (suom.: Uusikaarlepyy, mugažo Lapuanjoensuu, roč.: Nykarleby, sijaline ročin virkand: [nyˈkɑːrleˌbyː]) om Suomenman lidn da lidnankund valdkundan päivlaskmas, Botnižen lahten randal. Se om Pohjanma-agjan nellänz' lidnankund kudespäi eläjiden lugun mödhe.
Istorii
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Lepua-külä sai lidnan oiktusid vl 1620. Sil-žo aigal nügüdläine nimi om sündnus, suomen nimituz toštab ročin nimed känduses, Karlebü-lidnan mödhe. Torad mäniba lidnan ümbrištos Suomen sodan aigan (1808) Ročinman i Venäman keskes. Mülütihe koumed küläkundad Uusikaarlepüühü vl 1975: Uusikaarlepüü (küläkund), Munsal (suom.: Munsala) i Jepua.
Uusikaarlepüü šingotase «KWH Group»-konglomeratan (baziruiše Vas-lidnas) kahtel tegimel: pakuitesen i torviden pästand («Prevex»), abrazivad krepindanke («KWH Mirka»). Mugažo «Westwood»-edheotand tegeb puižid pordhid.
Geografijan andmused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Lidn sijadase agjan pohjoižes, Lapua-jogensun randoil (suom.: Lapuanjoki, roč.: Lappo å / Nykarleby älv 150 km pitte). Matkad agjan Vas-keskushesai om 66 km suvipäivlaskmha orhal vai 77 km avtol, Hel'sinki-pälidnhasai om 395 km suvhe-suvipäivnouzmha orhal vai 460 km avtotedme. Lähembaižed lidnad avtotedme oma Pietarsaari 20 km pohjoižhe-pohjoižpäivnouzmha i Kokkol (Keskpohjanma) 50 km pohjoižpäivnouzmha. «Seinjogi — Oulu»-raudtekeskust läbitab kundad, kaks' raudtestancijad.
Vl 2020 lidnankundan pind — 1675,15 km², sidä kesken kuivma 732,64 km², vezi i sokaz tahond ottas 4,51 km², meri om 938 km².
Eläjad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]Vl 1980 lidnan eläjiden lugu oli 7 537 ristitud, vl 2010 — 7 458 ristitud. Municipalitetan kaikiš suremb ristitišt oli 7 768 eläjad vl 1985. Ristitišton pol' eläb lidnankundan keskuses.
Kodikel' (2016): suomen kel' — 7,1%, ročin kel' — 86,9%, toižed keled — 6,0%.
Gösta Villman (roč. Gösta Willman) radoi edeližen lidnanpämehen (2002−2018).
Galerei
[vajehta | vajehtada lähtetekst]-
Lidnan ohjastusen pert'
-
Uusikaarlepüün Ph. Birgittan jumalanpert'
(om saudud 18. voz'sadan ühtendel polel,
vn 2017 nägu) -
«KWH Mirka»-kompanijan tegim
(2016) -
Jepua (roč.: Jeppo)-raudtestancijan sauvuz (2013)
Homaičendad
[vajehta | vajehtada lähtetekst]
Irdkosketused
[vajehta | vajehtada lähtetekst]- Lidnan oficialine sait (nykarleby.fi). (roč.) (suom.)
![]() |
Uusikaarlepüü Vikiaitas |