1721
Prijeđi na navigaciju
Prijeđi na pretragu
- Ovo je članak o godini 1721.
Milenijum: | 2. milenijum |
---|---|
Vjekovi: | 17. vijek – 18. vijek – 19. vijek |
Decenija: | 1690-e 1700-e 1710-e – 1720-e – 1730-e 1740-e 1750-e |
Godine: | 1718 1719 1720 – 1721 – 1722 1723 1724 |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/83/NystatIngria.png/220px-NystatIngria.png)
Gregorijanski | 1721. (MDCCXXI) |
Ab urbe condita | 2474. |
Islamski | 1133–1134. |
Iranski | 1099–1100. |
Hebrejski | 5481–5482. |
Bizantski | 7229–7230. |
Koptski | 1437–1438. |
Hindu kalendari | |
• Vikram Samvat | 1776–1777. |
• Shaka Samvat | 1643–1644. |
• Kali Yuga | 4822–4823. |
Kineski | |
• Kontinualno | 4357–4358. |
• 60 godina | Yin Metal Vo(l) (od kineske Ng.) |
Holocenski kalendar | 11721. |
Podrobnije: Kalendarska era |
Godina 1721 (MDCCXXI) bila je redovna godina koja počinje u srijedu po gregorijanskom kalendaru odn. redovna godina koja počinje u nedjelju po julijanskom kalendaru.
- 6. 1. - Komisija britanskog parlamenta podnela izveštaj povodom kolapsa South Sea Company - korupcija je bila u samoj vladi.
- 5. 2. (25. 1. po j.k.) - Reforme Petra Velikog: Manifest o osnivanju Svetog praviteljstvujuščeg sinoda, najvišeg organa crkveno-državne uprave Ruske crkve (do 1917).
- 5. 2. - Britanski glavni ministar James Stanhope umire dan nakon energične obrane postupanja vlade u Aferi Južnih mora.
- 9. 3. - Francuzi zauzeli brandenburšku tvrđavu Arguin, na današnjoj severnoj obali Mauretanije.
- 19. 3. - Umro papa Klement XI., nakon više od 20 godina pontifikata.
- 24. 3. - Johann Sebastian Bach posvetio šest koncerata, nazvanih Brandenburški koncerti, Christianu Ludwigu, markgrofu od Brandenburg-Schwedta.
- 27. 3. - Defanzivni savez Francuske i Španije, razmena nekih teritorija, npr. Pensacola se vraća Špancima.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b3/Robert_Walpole_prime_minister_of_Britain.jpg/80px-Robert_Walpole_prime_minister_of_Britain.jpg)
- 2. 4. - Francuzi postavili trgovačku postaju u Mahéu na jugozapadnoj indijskoj obali (u francuskom posedu, s pauzama, do 1954).
- 4. 4. - Robert Walpole je imenovan za Prvog lorda Trezora i kancelara eksčekera - danas ga smatraju prvim britanskim premijerom (do 1742).
- april? - U Nišu je izbila janičarska pobuna protiv Abdulah-paše - razmešteni su u udaljene garnizone, za niškog muhafiza je postavljen bosanski valija Topal Osman-paša.[1]
- april - U Engleskoj je epidemija boginja, Lady Mary Wortley Montagu javno daje variolirati svoju kćerku, a sledećeg avgusta su uspešno variolirana sedmorica osuđenih na smrt (Edward Jenner izveo prvu vakcinaciju 1796).
- april - Pirati John Taylor, Olivier Levasseur i Jasper Seagar zarobili kod Reuniona u Indijskom okeanu portugalski brod Nossa Senhora do Cabo - plen se smatra za jedan od najvećih u istoriji.
- 26. 4. - Persijski grad Tabriz je razoren u zemljotresu, stradalo je možda 80.000 ljudi.
- april, krajem - Dok se u Marseilleu kuga povlači, ponovo se razgorela u Arlesu. U tijeku je gradnja Kužnog zida (Mur de la peste), kako bi se zaštitio Comtat Venaissin.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fb/Innocentius_XIII.png/120px-Innocentius_XIII.png)
- 8. 5. - Kardinal Michelangelo dei Conti izabran je u 75. glasanju za papu pod imenom Inocent XIII. (do 1724).
- 18. 5. - Osnovana Fagaraška arhidijeceza Rumunjske grkokatoličke crkve u habsburškom Erdelju.
- 18. 5. - Umire etiopski car Dawit III, nasleđuje ga brat Bakaffa (do 1730).
- maj - jun - Veliki sjeverni rat: dok se u Nystadu vode švedsko-ruski pregovori o miru, Rusi još jednom napadaju švedsku obalu i spaljuju nekoliko mesta.
- 13. 6. - U Madridu zaključen defanzivni savez Španije, Francuske i Velike Britanije. Španija i Francuska su ove godine dogovorili i tri bračna saveza. (dobri odnosi se raspadaju već 1725).
- 3. 7. - Dano-norveški luteranski misionar Hans Egede stiže na Grenland.
- avgust - Jakob Roggeveen krenuo ispred Nizozemske zapadnoindijske kompanije na ekspediciju za pronalaženje hipotetičke Terra Australis - dogodine otkrio nekoliko pacifičkih ostrva.
- 18. 8. - Safavidska Persija: sunitski Lezgini poharali šiitski Šamahi u dan. Azerbejdžanu. Stradali su i ruski trgovci što je povod za Rusko-persijski rat (1722–1723).
- 26. 8. (15. 8. po j.k.) - Pećki patrijarh Mojsije Rajović priznaje sinodalnom gramatom autonomiju Beogradske mitropolije; predviđeno da u slučaju smrti karlovačkog mitropolita Vikentija, beogradski mitropolit Mojsije bude poglavar svih Srba pod austrijskom vlašću (austrijske vlasti se protive spajanju beogradske i karlovačke stolice).[2] Mitropolit Mojsije je ove godine preneo sedište iz Beograda u Temišvar.
- 10. 9. - U finskom gradu Ništatu sklopljen Ništatski mirovni sporazum kojim je formalno okončan Veliki sjeverni rat, a čijim odredbama se Švedska odrekla Estonije, Latvije i jugoistočnog dijela Finske u korist Ruskog Carstva.
- 23. 9. - Francuska istočnoindijska kompanija preuzima Mauricijus i šalje koloniste.
- 11. 10. - Umro Anton Florijan, knez Lihtenštajna, nasljeđuje ga sin Josip Ivan Adam (do 1732).
- jesen - Topal Osman-paša je niški muhafiz i rumelijski valija (do 1727).[3] Niš je, pored Skadra, bio mesto gde se najlakše kupovao janičarski status, Osman-paša tokom inspekcionog putovanja vrši pokolj u Peći, zatim i odmazdu nad janičarima u Nišu.[4]
- 2. 11. (22. 10. po j.k.) - Gospodar, Car i Veliki knez Sve Rusije Petar Veliki menja titulu u Imperator Sveruski.
- 28. 11. - Prije nego što će biti pogubljen lomljenjem na kotaču, francuski razbojnički vođa Louis Dominique Cartouche na stratištu odaje cjelokupnu mrežu svojih saučesnika i jataka, uključujući visokopozicionirane službenike francuskog dvora.
- Venecija napustila politiku protestiranja protiv austrijske slobodne plovidbe Jadranom, koja je izazivala incidente od 1717.[5]
- U mletačkoj Dalmaciji uvedena travarina na ispašu, koja će dovesti do pobune 1722-24. u okolici Splita i Zadra.[6]
- U Srbiji, bez Beograda i Krajine, ima 5487 komorskih i 533 vojnička seljačka poseda.[7] U zemlji je zasijano žitaricama samo 15.060 jutara.[8]
- Mitropolit Mojsije šalje molbu Petru Velikom za pomoć u prosveti, ovaj na to odgovara potvrdno sledeće godine.[9]
- U Beogradu osnovana grčka škola pojanja.
- "Putašastvije k gradu Jerusalimu" Jeroteja Račanina prvi je srpski putopis (na narodnom jeziku).
- Tek sad je završeno razgraničenje Crne Gore i Osmanskog carstva, prema Požarevačkom miru[10], takođe i razgraničenje mletačke Dalmacije (Linea Mocenigo).
- U niškom serhatu ima 10.000 haračkih listića, kao i pre rata, što će do 1730. porasti na 17.500 - dolaze sa Kosova i iz austrijske Srbije.[11]
- Pojavila se dva izdanja Montesquieuovih satiričnih "Persijskih pisama".
- John Hadley prikazao parabolični Njutnov teleskop.
- U Rusiji otkrivene naslage uglja, u Donbasu na jugu i u Kuzbasu u Sibiru - sistematska eksploatacija od polovine 19. st..
-
Evropa 1721
-
Evropa 1721 (Herman Moll)
-
Planisfera
- 3. 2. - Friedrich Wilhelm von Seydlitz, pruski general († 1773)
- 19. 3. - Tobias Smollett, škotski pisac († 1771)
- 26. 4. - William Augustus, Duke of Cumberland, britanski princ i vojskovođa († 1765)
- 7. 6. - Barbara Campanini alias La Barberina, italijanska plesačica († 1799)
- 19. 6. - Johann de Kalb, nemačko-francuski vojnik u Američkoj revoluciji († 1780)
- 6. 12. - Chrétien Guillaume de Lamoignon de Malesherbes, francuski državnik († 1794)
- 29. 12. - Markiza de Pompadour, ljubavnica francuskog kralja Luja XV († 1764)
- 7. 3. - Saro Bunić, dubrovački pjesnik i državnik (* 1632)
- 19. 3. - Klement XI., papa (* 1649)
- 27. 3. - Matvej Gagarin, prvi guverner Sibira (* 1659)
- 18. 5. - Dawit III, car Etiopije
- 8. 7. - Elihu Yale, dobrotvor univerziteta (* 1649)
- 18. 7. - Jean-Antoine Watteau, slikar (* 1684)
- 18. 9. - Nikola Bošković, Ruđerov otac (* 1641-42)
- 11. 10. - Anton Florijan, knez Lihtenštajna (* 1656)
- 28. 11. - Louis Dominique Cartouche, francuski razbojnik (* 1693)
- 13. 12. - Alexander Selkirk, moreplovac (* 1676)
- 23. 12. - Dživo Gundulić, književnik (* 1678)
- Johann Ferdinand von Herberstein, austrijski feldmaršal (* 1663)
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 91
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 126
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 103
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 93
- ↑ Historija n. J. II, 867
- ↑ Historija n. J. II, 1233
- ↑ Historija n. J. II, 1349
- ↑ Historija n. J. II, 1361
- ↑ [https://www.rastko.rs/rastko-bl/istorija/corovic/istorija/6_12_l.html Istorija srpskog naroda - Ruski uticaj među Srbima
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 37
- ↑ Istorija s. n. IV-1, 99
- Literatura
- Historija naroda Jugoslavije II, Školska knjiga Zagreb, 1959
- Istorija srpskog naroda, Četvrta knjiga, prvi tom, Srbi u XVIII veku, SKZ Beograd 1986 (IV-1)