Sais (Tarn)
![]() |
Vila d'Occitània | ![]() |
Sais
Saïx | ||
---|---|---|
La comuna de Sais. | ||
| ||
| ||
Geografia fisica | ||
| ||
Coordenadas | 43° 34′ 56″ N, 2° 11′ 05″ E | |
Superfícia | 13,79 km² | |
Altituds · Maximala · Mejana · Minimala |
263 m 180 m 147 m | |
Geografia politica | ||
País | Lengadòc ![]() | |
Estat | ![]() | |
Region 76 |
Occitània | |
Departament 81 |
Tarn ![]() | |
Arrondiment 812 |
Castras | |
Canton 8146 |
Castras Oèst | |
Intercom 248100158 |
Comunatat de comunas Sòr e Agot | |
Cònsol | Henri Blanc (2008- 2014) | |
Geografia umana | ||
Populacion Populacion totala (2018) |
3 589 ab. ![]() 3 661 ab. | |
Densitat | 242,13 ab./km² | |
Autras informacions | ||
Gentilici | saissòl, saissòla | |
Còde postal | 81710 | |
Còde INSEE | 81273 |
Sais [1],[2],[3],[4] (Saïx en francés) es una comuna lengadociana situada dins lo departament de Tarn e la region d'Occitània, ancianament de Miègjorn-Pirenèus.
Lo gentilici es saissòl, -òla (saissol, olo en nòrma mistralenca[5]).
Geografia
[modificar | Modificar lo còdi]La comuna es situada sus l'anciana RN 622 a 5 km de Castras, a 45 km d'Albi e a 60 km de Tolosa. Sus las ribas del riu d'Agot, la comuna se desvelopa sus un païsatge de puèges e planòls sus una superficia de 1379 ha.
Toponimia
[modificar | Modificar lo còdi]Lo nom Sais ven del latin saxum que vòl dire « ròc ». La comuna es formada de doas parròquias: Sais e Longaginèsta. I a doncas doas escòlas, dos burèus de vòte, dos ostals dels joves, etc. La cançon de la comuna se ditz la Saissòla.
Istòria
[modificar | Modificar lo còdi](font : (fr) le petit guide de Saïx ; Gui Viala, Histoire et histoires de Saïx)
- Sègle XII: Los benedictins de Castras venguèron senhors de Sais.
- 1317 : Sais passèt de la diocèsi de Tolosa a la de La Vaur.
- 1374 : Sais foguèt pilhat pendent la Guèrra de Cent Ans.
- 1563-1568 : Guèrras de religion, Sais es gaireben tota destroïda
- 1582 : Demolicion del castelar de Sais .
- 1585 : Passatge a Sais de rei de França Enric IV.
- 1730 : Autorizacion balhada a Sais d'aver tres fièra.
- 1787 : Construccion del pont de Sais.
- 1814 : Batalha de Tolosa contra Wellington. Lo marescal Solt se retirèt e passèt a Sais.
- 1850 : Installacion d'una fabrica de taps puèi d'una fabrica textila dins la vòlta d'Agot.
- 1871 : Se comprèt un tambor per la garda nacionala de Sais.
- 1880 : Lo conselh municipal se mostrèt davancièr en votant la gratuitat escolara dins la comuna (abans las leis de 1881) e per que l'ensenhament siá de qualitat, demandèt que los mèstres sián brevetats.
- 1886 : Lo vinhal de Sais es destroït per la filloxèra.
- 1897 : Installacion d'un burèu de pòsta.
- 1923 : Installacion de l'electricitat.
- 1930 : Aigada del sègle.
- 1937 : Installacion de l'aiga potabla.
Administracion
[modificar | Modificar lo còdi]Demografia
[modificar | Modificar lo còdi]
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1962 | 1968 | 1975 | 1982 | 1990 | 1999 | 2006 | 2007 | 2008 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
1 271 |
1 361 |
1 646 |
2 252 |
2 900 |
3 277 |
3 326 |
3 332 |
3 314 3 432 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
2009 | 2010 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
3 296 3 414 |
3 307 3 420 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
![]() | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Fonts | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Base Cassini de l'EHESS (recercar) - Nombre retengut a partir de 1962 : Populacion sens comptes dobles - Sit de l'INSEE ![]() |
Luòcs e monuments
[modificar | Modificar lo còdi]Lo borg es compausat de dos vilatges :
- Sais amb sas doas plaças: la plaça Joan Jaurés dominant Agot enrodat de sas vièlhas carrièras, e la plaça del rible, pus modèrna. La glèisa, sus l'ancian castelar es sus la plaça Joan Jaurés.
- Longaginèsta, amb sa plaça occitana e sa glèisa bastida en 1874 mercé als dessenhs de l'arquitècte Barthe. Es fòrça diferenta de la glèisa saissòla.
- Encara mai alunhat, dins los camps saissòls, se trapa lo castèl de Sendrona, domeni existissent dempuèi lo sègle XVII mas sa forma actuala data del sègle XVIII (Monument istoric).
- Alentorn i a qualques colombièrs tipics a Vilaglin, Devèilha, Sendrona, Alarin, Roquèta, e Los Gairauds.
Prèp de Longaginèsta se trapa la Sèrva Ornitologica Naturala de Cambonet de Sòr, e lo centre de leser de las restancas.
- musèu de la Chartrosa (documents dels sègles XVI, XVII e XVIII).
Personas ligadas a la comuna
[modificar | Modificar lo còdi]-
Glèisa de Sais
-
Glèisa de Sais, veiral per Louis-Victor Gesta
-
Glèisa de Sais, veiral per Louis-Victor Gesta
-
Un colombièr
Veire tanben
[modificar | Modificar lo còdi]Articles connèxes
[modificar | Modificar lo còdi]Ligams extèrnes
[modificar | Modificar lo còdi]Nòtas e referéncias
[modificar | Modificar lo còdi]- ↑ Pojada, Patrici. Repertòri toponimic de las comunas de la region Miègjorn-Pirenèus. Nouvelles Éditions Loubatières, 2009. ISBN 978-2-86266-573-3.
- ↑ «Toponimia occitana».
- ↑ Congrès permanent de la lenga occitana. «Top'Òc: Diccionari toponimic occitan».
- ↑ Institut d'Estudis Occitans. «BdTopoc–Geoccitania».
- ↑ https://tdf.locongres.org/files/assets/common/page-substrates/page2048.jpg