ملیالی
کل آبادی | ||||||||||||||||||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
(38 million[۱]) | ||||||||||||||||||||||||||||
گنجان آبادی والے علاقے | ||||||||||||||||||||||||||||
![]() | 33,066,392[۲][۳] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 914,000[۴] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 747,440[۵] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 595,000[۴] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 127,782[۶] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 195,300[۶] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 104,737[۵] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 148,427[۶] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 101,556[۶] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 46,600[۷][۸] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 25,111[۹][۱۰][۱۱] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 22,125[۵] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 14,236[۵] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 8,800[۵] | |||||||||||||||||||||||||||
![]() | 5,867[۱۲] | |||||||||||||||||||||||||||
زباناں | ||||||||||||||||||||||||||||
ملیالم (മലയാളം) | ||||||||||||||||||||||||||||
مذہب | ||||||||||||||||||||||||||||
اکثریت: ہندو | ||||||||||||||||||||||||||||
متعلقہ نسلی گروہ | ||||||||||||||||||||||||||||
دراوڑی، تولوا، براہوئی |
ملیالی لوک ( اوہ کیلیائٹ دے ناں توں وی جانیا جاندا اے ) اک دراوڈائی نسلی گروہ اے جو ہندوستان دی موجودہ ریاست کیرالہ وچ وسدے نيں ، جس نے اس دے جنوب مغربی ملابار ساحل اُتے قبضہ کيتا اے۔ اوہ بنیادی طور اُتے ملیالم بولی دے مقامی بولنے والے نيں۔ ریاست کیرل دی تشکیل 1956 وچ اسٹیٹس ری آرگنائزیشن ایکٹ دے ذریعے کيتی گئی سی۔ اس توں پہلے ، چونکہ قرون وسطی وچ کوچین دی بادشاہی موجود سی ، مملکت صدارت (برٹش انڈیا) دا بادشاہی ٹراوانکور تے ملابار ضلع سی۔ ضلع ملابار نوں ٹیپو سلطان توں تیسری میسور وار (1790–92) دے ذریعے انگریزاں نے الحاق کرلیا سی۔ اس توں پہلے ، ضلع ملابار قرون وسط دے بعد توں ہی کالی کٹ دے زمورین دے ماتحت سی۔ [21] [22]
2011 دی ہندوستانی مردم شماری دے مطابق ، کیرالا وچ تقریبا 33 ملین ملیالی نيں ، [23] جو ریاست دی کل آبادی دا 96.7 فیصد نيں۔ ملالی اقلیتاں ہمسایہ ریاست تامل ناڈو ، بنیادی طور اُتے کنیاکوماری ضلع تے نیلگری ضلع تے کرناٹکا دے ضلع جنوبی کنڈا وچ تے ہندوستان دے ہور میٹروپولیٹن علاقےآں وچ وی پائی جاندیاں نيں۔ 20 واں صدی دے آخر نصف دے اختتام اُتے ، متحدہ عرب امارات (متحدہ عرب امارات) ، بحرین ، سعودی عرب ، عمان ، قطر تے خلیج فارس دے ملکاں وچ ، ملیالی دی نمایاں کمیونٹیز وجود وچ آئیاں۔کویت تے کسی حد تک ، دوسری ترقی یافتہ ملکاں جنہاں وچ بنیادی طور اُتے تارکین وطن دا پس منظر اے جداں ریاستہائے متحدہ امریکا (یو ایس) ، برطانیہ (برطانیہ) ، آسٹریلیا ، نیوزی لینڈ ، ملائیشیا ، سنگاپور تے کینیڈا ۔ 2013 تک ، دنیا بھر وچ اک اندازے دے مطابق 1.6 ملین نسلی ملیالی باشندے سن ۔ [24] دے مطابق AR راجہ راجہ ورما ، ملیالم جگہ دا ناں سی جو لوکاں دی طرف توں بولی جانے والی بولی دے ناں اُتے بننے توں پہلے. [25]
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ee/House_Boat_DSW.jpg/220px-House_Boat_DSW.jpg)
ناں
[سودھو]ملیالم ، ملالی بولی دی مادری بولی ، ماؤلا دے معنی "پہاڑ" تے عالم دے معنی "زمین" یا "لوکلائٹی" توں اے۔ [26] لہذا ملیالی دی اصطلاح توں مراد پہاڑاں دے لوک نيں جو مغربی گھاٹ توں پرے رہندے نيں ، تے ملیالم بولی اوہ بولی اے جو اوتھے بولی جاندی اے۔ [ حوالہ درکار ] Skanda پران دے کلیسائی دفتر تذکرے Thachudaya Kaimal جو دے طور اُتے کہیا جاندا اے توں Manikkam Keralar (کیرل دے روبی شاہ) دی الوہیت دے مترادف Koodalmanikyam مندر. [27] [28] لہذا کیرالار دی اصطلاح ملالہ / ملیالم دے لفظ توں پہلے ہی لگتی اے۔
جغرافیائی تقسیم تے آبادی
[سودھو]ایہ وی ملاحظہ کرو: کیرالہ دا خلیج ڈسپورا
2001 دی ہندوستانی مردم شماری دے مطابق ، کیرالا وچ ملیالم دے 30،803،747 بولنے والے سن ، جو ہندوستان وچ ملیالم بولنے والےآں دی کل تعداد دا 93.2٪ تے ریاست دی کل آبادی دا 96.7٪ نيں۔ تمل ناڈو وچ ہور 701،673 (کل تعداد دا 2.1 ٪) ، کرناٹک وچ 557،705 (1.7٪) تے مہاراشٹرا وچ 406،358 (1.2٪) سن ۔ لکشدیپ وچ ملیالم بولنے والےآں دی تعداد 51،100 اے ، جو کل تعداد دا صرف 0.15٪ اے ، لیکن لکشدیپ دی آبادی دا تقریبا 84 84٪ اے۔ تمام وچ ، Malayalis تک کل بھارتی آبادی دا 3.22٪ 2001. بھارت وچ کل 33.066.392 ملیالم بولنے والےآں وچ 2001 وچ بنایا، 33.015.420 معیاری لہجے وچ گل کيتی، 19.643 گل کيتی Yeravaبولی تے 31،329 غیر ایرانیان جداں غیر معیاری علاقائی تغیرات بولے ۔ [23] 1991 دی مردم شماری دے اعدادوشمار دے مطابق ، ہندوستان وچ تمام ملیالم بولنے والےآں وچوں 28.85٪ دوسری بولی بولدے سن تے مجموعی طور اُتے 19.64٪ تن یا اس توں زیادہ زباناں جاندا سی۔
آزادی توں ذرا پہلے ملایا نے بوہت سارے ملالیاں نوں اپنی طرف راغب کيتا۔ وڈی تعداد وچ ملیالی چنويں (مدراس) ، دہلی ، بنگلور ، منگلور ، کوئمبٹور ، حیدرآباد ، ممبئی (بمبئی) ، احمد آباد تے چندی گڑھ وچ آباد نيں ۔ بوہت سارے ملیالی مشرق وسطی ، ریاستہائے متحدہ امریکا ، کینیڈا ، آسٹریلیا ، نیوزی لینڈ تے یورپ وی ہجرت کر چکے نيں ۔ امریکا وچ ملالی ورثہ دے حامل 84000 افراد سن، تے اندازا 40 40،000 نیو یارک دے سہ رخی ریاست وچ رہندے نيں۔ [2 Australia ] 2006 وچ آسٹریلیا وچ 7،093 ملیالم بولنے والے سن ۔ [8] 2001 کینیڈا دی مردم شماری دے مطابق 7،070 افراد نے ملیالم نوں اپنی مادری بولی دے ناں توں درج کيتا ، زیادہ تر گریٹر ٹورنٹو ایریا تے جنوبی اونٹاریو وچ ۔ 2010 وچ ، سنگاپور دی مردم شماری دی آبادی نے دسیا کہ سنگاپور وچ 26،348 ملیالی آباد سن ۔ [30] 2006 وچ نیوزی لینڈ دی مردم شماری وچ 2،139 مقررین نے اطلاع دی۔ [31] فیجی وچ 1956 وچ 134 ملیالم بولنے والے گھراناں دی اطلاع ملی تھی. خلیج فارس دے علاقےآں خاص طور اُتے بحرین ، مسقط ، دوحہ ، دبئی ، ابو ظہبی ، کویت تے خاص طور اُتے لندن وچ یورپی خطے وچ وی ملیالی دی کافی آبادی اے ۔ چنويں شہر کیرل توں باہر اک میٹروپولیٹن علاقے وچ ملالیاں دی سب توں زیادہ آبادی اے ، اس دے بعد بنگلور اے ۔
کیرل سماجام ، میسور
تریخ تے سبھیاچار
[سودھو]مرکزی مضمون: کیرالہ دی تریخ
سے Malayali طور اُتے جانیا جاندا اک تاریخی علاقے وچ رہندے مالابار دے ساحل توں گھٹ توں گھٹ آپریٹنگ، ہزاراں سال دے لئی بین الاقوامی مسالا تجارت دا اک اہم مرکز رہیا اے جس وچ رومن عہد دے نال بطلیموس اُتے ایہ دستاویز کاری دنیا دے انہاں نقشہ 150AD وچ . ايسے وجہ توں ، مصالحے دی تجارت دے ذریعہ صدیاں دے غیر ملکی ثقافتاں دے نال رابطےآں دی وجہ توں ملیالی دے وچکار اک انتہائی وکھ سبھیاچار پیدا ہوئی سی ۔ کوچین یہودیاں دی آمد ، تے خاص طور اُتے سینٹ تھامس عیسائیاں دا عروج جدید دور دے ملیالی کلچر دی تشکیل وچ بہت اہم سی۔ بعد وچ ، پرتگالی لاطینی عیسائی ، ڈچ ملابار ، فرانسیسیمہی ، برطانوی انگریزی ، تے عربی مسلم کمیونٹیز جو 1498 دے بعد پہنچی نيں نے اپنا اثر چھڈیا تے نال ہی کیرالہ نوں ہور رنگین ، متحرک تے متنوع بنا دتا۔
ملیالیاں نوں ہن دنیا دے تمام ملکاں وچ کِسے وی سبھیاچار ، کھانے دی عادات ، بولی دی موافقت کيتی عمدگی دے نال دیکھیا جاسکدا اے۔
2017 وچ ، 100 سال توں زیادہ دی مدت وچ سنگاپور ملیالی برادری دے ارتقاء دا اک تفصیلی مطالعہ اک کتاب دے طور اُتے شائع ہويا: کیرالا توں سنگاپور: سنگاپور ملالی برادری دی آوازاں۔ خیال کيتا جاندا اے کہ ایہ کیرالہ توں باہر کسی این آر آئی ملیالی برادری دی موجودگی دا پہلا گہرا مطالعہ اے۔ [32]
زبان تے ادب
[سودھو]ملیالم بولی اوہی بولی اے جو ملیالی بولی دے ذریعہ بولی جاندی اے۔ ملیالم 6 ويں صدی وچ سنسکرت توں بھاری لفظاں دے ادھار دے نال پرانے تامل توں ماخوذ اے۔ ثقافتی مقاصد دے لئی ملیالم تے سنسکرت نے منیپراسلام دے ناں توں جانے والی اک بولی تشکیل دتی ، جتھے دونے زباناں متبادل انداز وچ استعمال ہودیاں سن۔ ملیالم بولی ڈرائوشیا دے بغیر وڈی دراوڈین زباناں وچ واحد بولی اے ۔ اس دا مطلب ایہ اے کہ جو ملیالم بولا جاندا اے اوہ تحریری شکل توں مختلف نئيں اے۔ ملیالم نوں ملیالم اسکرپٹ دا استعمال کردے ہوئے لکھیا گیا اے ۔
اصل وچ ملیالم ادب قدیم اے۔ تامل روایت توں مختلف ملیالم بولی وچ سب توں قدیم ادب نويں صدی تے 11 ويں صدی دے درمیان اے۔ [] 33] ملیالم ادب وچ چودہويں صدی دے نارنام شاعر (مدھاوا پنیککر ، سنکارا پنیککر تے راما پانییکر) شامل نيں ، جنہاں دی تخلیقات جدید ملیالم بولی تے دیسی کیرلائیٹ شاعری دونے دے طلوع دی علامت نيں۔ شاعراں دی Triumvirate ( Kavithrayam : کمارن آسن، Vallathol ناراین مینن تے Ulloor S. Parameswara اییر ) [34] قدیمی توں دور Keralite شاعری منتقل کرنے دے لئی تسلیم شدہ نيں sophistry تے مابعدالطبیعیاتاور زیادہ گیتار موڈ دی طرف۔ 19 ويں صدی وچ ، کارمائائٹس آف مریم انیمکولیٹ دے بانی تے کارمل اجتماعات دی مدر دی مادری جماعت دے بانی ، چاوارا کوریا کوز الیاس ، ملیالم ادب وچ مختلف سلسلے وچ کردار ادا کردے نيں۔ انہاں دی تمام لکھتاں 1829 توں 1870 دے درمیان تحریر کيتی گئیاں نيں۔ ملیارم ادب وچ چاورا دی شراکت [35] وچ ، تریخ ، نظماں - اتمانتھاپم (روح دی تزئین) ، ماراناویتیل پڈوانولا پانا (سوگوار گھر وچ گانا گانا) تے انستھاسییودے رکتھاشکیم - تے ہور شامل نيں۔ ادبی کم۔ 20 واں صدی دے دوسرے نصف حصے وچ ، جان پیتھ ایوارڈ جی جداں سنکارا کروپ ، ایس دے پوٹیککٹ ، تھاکازی سیواسنکارا پلائی اورایم ٹی واسوڈو نائر تے ویکوم محمد بشیر جداں نان جانپیٹھ ایوارڈز نے ملیالم ادب وچ قابل قدر تعاون کيتا اے۔
عالمی ملالی کونسل اپنی بہن دی تنظیم ، بین الاقوامی انسٹی ٹیوٹ برائے سائنسی تے اکیڈمک تعاون (IISAC) دے نال کیرالہ اُتے اک جامع کتاب 'کیرالہ اسٹڈیز دا تعارف ،' دے عنوان توں دنیا بھر وچ خاص طور اُتے ملالی ڈا ئسپورا دے لئی مختص کيتی گئی اے۔ جے وی ویلنلام ، کیرالہ یونیورسٹی دے سابق وائس چانسلر۔ سنی لیوک ، میڈیکل سائنسدان تے ایڈیلیفی یونیورسٹی ، نیویارک وچ میڈیکل بائیوٹیکنالوجی دے سابق پروفیسر؛ تے تیرواننت پورم وچ لیوولا کالج آف سوشل سائنسز وچ سوشیالوجی دے پروفیسر ، انٹونی پالیکل نے کتاب وچ ترمیم دی اے ، اس دے علاوہ اس وچ ہور کردار ادا کرنے دے وی نيں۔
تھرواڈو
[سودھو]مرکزی مضمون: تھراوڈ
Tharavadu Malayalis طرف توں عمل مشترکہ خاندان دا نظام اے، خاص طور اُتے جاتیاں Namboothiris ، Ambalavasis ، Nairs ، Ezhavas تے ہور ممتاز ethnoreligious گروپاں. ہر تھارواڈو دا اک وکھ ناں اے۔ تھرواڈو دا انتظام کارانوار نے کيتا ، جو اس کنبہ دے سب توں بُڈھے مرد رکن سن ۔ [] 36]وہ اس خاندان دے سب توں وڈے ماماں وی ہون گے۔ تھرواڈو دے ممبراں وچ ماں ، بیٹیاں ، بیٹے ، بہناں تے بھائی شامل سن ۔ تھرواڈو دے معاملات وچ باپ تے شوہر دا بوہت گھٹ کردار سی۔ ایہ اک حقیقی شادی توں پہلے دا معاملہ سی۔ کارناور نے تمام وڈے فیصلے لئے۔ اوہ عام طور اُتے مطلق العنان سی۔ اُتے ، فیصلےآں اُتے عمل درآمد توں پہلے اس خاندان دی سب توں وڈی خاتون رکن دی رضامندی لی گئی سی۔ ایہ سب توں وڈی خاتون ممبر اپنی زچگی ، دادی ، اپنی ماں ، ماں دی بہن ، اپنی بہن یا بہن ہوئے گی۔ چونکہ نسب خواتین ممبراں دے ذریعہ سی ، لہذا بیٹی دی پیدائش دا ہمیشہ خیرمقدم کيتا گیا۔ ہر تھارواڈو وچ اک پارا دیواتھا وی ہُندا اے (قبیلہ دے دیوتا) خاص تھرواڈو وچ انہاں لوکاں دے ذریعہ تعظیم کيتا جاندا اے۔ مندراں نوں انہاں دیوتاواں دے احترام دے لئی بنایا گیا سی۔
کیرالہ دا معاشرہ باقی ہندوستان دی نسبت کم ہی سرپرست اے۔ [37] [38] جداں کہ بعض ہندو کمیونٹیز Nairs ، تے مسلماناں دے ارد گرد کننور ، Varkala تے Edava وچ ترواننتپرم دے طور اُتے جانیا جاندا اے اک روايتی matrilineal دے نظام اُتے عمل کرنے دے لئی استعمال marumakkathayam حالیہ برساں (بعد وچ ہندوستان دی آزادی) وجود ختم کرنے وچ اے جس وچ . عیسائی ، مسلمان ، تے کچھ ہندو ذاتاں جداں نمبھوتیرس تے کچھ ایجوہويا متکیتھم دی پیروی کردے نيں ، جو اک نظامی نظام اے۔ [.]] کیرالہ دے صنفی تعلقات ہندوستان تے اکثریت والی دنیا وچ سب توں زیادہ مساوی نيں۔ [40][41]
فن تعمیر
[سودھو]مرکزی مضمون: کیرالہ دا فن تعمیر
اک عام نلکیٹو ڈھانچہ۔
کیرالہ ، ملیالیاں دی آبائی سرزمین بہت زیادہ بارش تے تیز شمسی تابکاری دے نال اشنکٹبندیی آب و ہوا اے۔ []2] اس خطے دا فن تعمیر انہاں آب و ہوا دے حالات نوں پورا کرنے دے لئی کم دیواراں والی عمارتاں دی شکل ، ڈھلوان والی چھتاں تے غاراں نوں پیش کرکے تیار ہويا اے۔ []2] کھلی باغیچے دے پلاٹ وچ عمارت دی ترتیب نوں فیر ہويا دی ضرورت توں مرطوب آب و ہوا وچ راحت دینے دی ضرورت پڑ گئی۔ []2]
کیبرالا وچ بہت ساری قسماں وچ لکڑی اک بنیادی ڈھانچہ جاندی ماداں دی کثرت توں دستیاب اے۔ شاید لکڑیاں دا ہنر مندانہ انتخاب ، درست جوڑنے والا ، فنکارانہ مجلس تے کالماں ، دیواراں تے چھتاں دے فریماں دے لئی لکڑی دے کم دی نازک نقش نگاری ملیالی فن تعمیر دی منفرد خصوصیات نيں۔ []2] مواد دی حدود توں ، ملیالی فن تعمیر وچ اک مخلوط طرز تعمیر ہويا۔ ایتھے تک کہ اہم عمارتاں جداں مندراں وچ وی پتھر دا کم سرقہ تک ہی محدود سی۔ لیٹائٹ دیواراں دے لئی استعمال کيتا جاندا سی۔ زیادہ تر عمارتاں دے لئی لکڑی وچ چھت دا ڈھانچہ کھجور دے پتےآں توں ڈھکا ہويا سی تے محلات یا مندراں دے لئی کدی کدائيں ہی ٹائلاں دے نال۔ [42] کیرالہ murals کےبھوری رنگ دے دبے ہوئے رنگاں وچ گیلی دیواراں اُتے سبزیاں دے رنگاں والی پینٹنگز نيں۔ دستیاب خام مال نوں مقامی طور اُتے اپنانا تے انہاں دی تبدیلی نوں پائیدار ذرائع ابلاغ دی حیثیت توں فن تعمیر دے اظہار دے لئی اس طرح ملیالی طرز دے فن تعمیر دی غالب خصوصیت بن گئی۔ []2]
نلکیٹو
کولم وچ برٹش ریزیڈنسی ، دو منزلہ محل جو کرنل جان منرو نے 1811 تے 1819 دے درمیان تعمیر کيتا ، جس وچ یورپی - ہندوستانی - ٹسکن دے تعمیراتی طرز دے امتزاج سن ۔
نالکٹیو کیرل وچ رہائش دا انداز سی۔ نالکٹیو اک چوکور عمارت اے جو تچو سسترا ( کارپینٹری دی سائنس ) دی پیروی دے بعد تعمیر کيتی گئی سی ۔ ایہ اک عام مکان سی جو باہر دے گھراں تے افادیت دے ڈھانچے توں جڑا ہويا سی۔ وڈے گھر - نالکٹیو اک وڈے احاطے وچ تعمیر کيتا گیا اے۔ اسنوں نولکیتو کہیا جاندا سی کیونجے اس وچ مرکزی صحن دے ارد گرد ندومٹم نامی چار پراں اُتے مشتمل سی ۔ گھر دے وسط وچ اک چوکور اے۔ چوکور ہر طرح توں گھر وچ زندگی دا مرکز اے تے رسومات دی کارکردگی دے لئی بہت مفید اے۔ انہاں مکانات دی ترتیب بہت آسان سی تے متعدد افراد دے رہائش گاہ نوں پہنچایا جاندا سی ، عام طور اُتے ایہ تھراوڈو دا اک حصہ ہُندا اے ۔ایتھوکیٹو (اٹھ ہال جس وچ دو مرکزی صحن نيں) یا پاتھینروکٹٹو (سولہ ہال جس وچ چار مرکزی صحن نيں) اک ہی فن تعمیر دی زیادہ وسیع شکل نيں۔
نالکٹیو ڈھانچے دی اک مثال میٹنچری محل اے ۔ [43]
پرفارمنگ آرٹس تے میوزک
کتھکالی
موہین یتم
کالاریپایٹو کرنسی
ملیالی رقص دی نشاندہی کرنے دے لئی دو لفظاں استعمال کردے نيں ، جو اٹوم تے تھلال اے ۔ [44] ملیالیاں دی آرٹ دی شکلاں نوں تن قسماں وچ درجہ بند کيتا گیا اے۔ اوہ (ماں) نيں مذہبی طرح Theyyam ، Bhagavatipattu وغیرہ، (II) نیم مذہبی Sanghakali، Krishnanattom وغیرہ دی طرح، تے (iii) سیکولر طرح توں Kathakali ، Mohiniyattam ، Thullal وغیرہ [44] توں Kathakali تے Mohiniyattam دو نيں کلاسیکی رقص دے فارم کیرالا توں [45] کتھکالی دراصل اک ڈانس-ڈرامہ اے . موہنیئٹم اک بہت ہی سنسنی خیز تے مکرم ڈانس فارم اے جو خواتین دے ذریعہ اک ہی گروپ وچ تے اک دوسرے دے نال پیش کيتا جاندا اے۔ [] 45] کیٹیہٹم کیرالا توں اک روايتی کارکردگی دا مظاہرہ کرنے والا فن اے ، جسنوں یونیسکو نے تسلیم کيتا اے تے اسنوں انسانیت دے لازوال تے انمول ثقافتی ورثہ دا ماسٹر پیس دتا گیا اے ۔ [] 46] اوٹماتھلل اک ہور کارکردگی دا مظاہرہ کرنے والا فن اے ، جو غریب آدمی دی کتھکالی دے ناں توں وی جانیا جاندا اے ، جسنوں شاعر کنچن نمبیار نے چکرکوت (اک ہور پرفارمنگ آرٹ) دے متبادل دے طور اُتے تخلیق کيتا سی ، جو صرف اعلیٰ ذات دے دیکھنے دے لئی کھلا سی۔ [47] تھییمملایئلس دی اک رسمی فن اے ، جس دے بارے وچ خیال کيتا جاندا اے کہ اوہ ہندوازی دی پیش گوئی کردے نيں تے فصلاں دی تقریبات دے نال مل کے پیش کیتے جانے والے لوک ناچاں توں تیار ہوئے نيں۔ تیمیم نوں دیوتاواں دے لئی بطور نذرانہ پیش کيتا جاندا اے تاکہ غربت تے بیماری توں نجات مل سکے۔ [] 48] ویلکالی اک ہور رسمی فن اے ، جو بنیادی طور اُتے تہوار دے وقت مندراں وچ پیش کيتی جاندی اے۔ کولکالی اک ایسا لوک فن اے جس وچ رقص دے فنکار اک دائرے وچ چلے جاندے نيں ، چھوٹی چھوٹی لاٹھیاں نوں ماردے نيں تے خصوصی مراحل توں تال برقرار رکھدے نيں۔
کیرالہ وچ بوہت سارے قدیم ملیالی خاندانی گھراں وچ خاص سپ دے مزار نيں جو کاوو کہلاندے نيں ۔ سرپم تھلال عام طور اُتے گھراں دے صحن وچ سپ دے مزار ہُندے نيں۔ ایہ خاندانی دولت تے خوشی دے ل a اک قابل قبول پیش کش اے۔ کیرالہ نتنم (കേരള നടനം) ( کیرل ڈانس) رقص دا اک نواں انداز اے جسنوں ہن کٹھکالی توں تیار اک وکھ کلاسیکی آرٹ فارم دے طور اُتے پہچانا جاندا اے ۔ ہندوستانی ڈانسر گرو گوپی ناتھ (ഗുരു ഗോപിനാഥ്)) اک تربیت یافتہ کتھکالی فنکار تے انہاں دی اہلیہ تھانکمانی گوپی ناتھ نے رقص دی ایہ انوکھی شکل تیار کيتی۔
کیرالا وچ فنون کارکردگی دا مظاہرہ صرف ملیالی معاشرے دے کسی اک مذہب تک نئيں اے۔ مسلم میپیلاس ، نصرانیاں تے لاطینی عیسائیاں دے فن دی اپنی اک منفرد شکل اے۔ ڈف موٹو ، جسنوں دوھب متو / اراواناموٹو [49] دے ناں توں وی جانیا جاندا اے ، ایہ اک پرفارمنگ آرٹ اے جو مسلم کمیونٹی وچ رائج اے۔ ایہ اک گروپ دی کارکردگی اے ، جس نوں تہواراں تے شادی کيتی تقریبات دے دوران اک سماجی پروگرام دے طور اُتے پیش کيتا جاندا اے۔ [49]
اوپانا مسلم کمیونٹی وچ سماجی تفریح کی اک مقبول شکل اے۔ ہتھوں دی تالیاں دے نال ایہ اک شکل اے ، جس وچ مرد تے خواتین دونے حصہ لیندے نيں۔ [ حوالہ دی ضرورت ]
مارگمکالی اک پرفارمنگ آرٹ اے جو سینٹ تھامس عیسائیاں وچ مقبول اے ۔ ایہ عقیدت تے تفریح دوناں نوں یکجا کردا اے ، تے مرداں دے ذریعہ گروپ وچ انجام دتا گیا سی۔ [] 50] سن 1980 دیاں عورتاں دے بعد توں وی گروہ مل گئے نيں۔ رقص کرنے والے خود اتحاد و آواز تے جوابی شکل وچ مارگمکالی گاندے نيں۔ [] 50] پیریچاموٹوکالی اک ہور پرفارم کرنے والا فن اے جو سینٹ تھامس عیسائیاں وچ مقبول اے ۔ ایہ کیرالا دے مارشل آرٹ ، کلریپائٹو دا فنکارانہ موافقت اے ۔ [. 50] شاویٹو نڈاکوم اک تھیٹر فن اے جو بنیادی طور اُتے کیرل لاطینی عیسائیاں نے دیکھیا اے ، جو سولہويں صدی دے دوسرے نصف حصے وچ اے۔ [50]
پر ، انہاں وچوں بوہت سارے فنون لطیفہ وڈے پیمانے اُتے سیاحاں یا نوجواناں دے تہواراں وچ کھیلدا اے ، تے عام کیریالیاں وچ اِنّا مقبول نئيں اے۔ اس طرح، زیادہ جدید شکلاں - انہاں سمیت بھاری اکثر بڑکاؤ تے دے استعمال اُتے مبنی سیاسی طور اُتے غلط نقل و تضمین حالیہ برساں وچ حاصل کيتا اے کافی وڈے پیمانے اُتے اپیل - در حقیقت ، معاصر فنکار اکثر معاشرتی اشرافیہ دا مذاق اڑانے دے لئی ایداں دے طریقےآں دا استعمال کردے نيں۔ 1930 دے بعد جدوں پہلی ملیالم فلم وِگتاھاکمارن ریلیز ہوئی تے اگلے دو دہائیاں دے دوران ، ملیالم سنیما افکار تے سماجی امور دونے کماں دے لئی اظہار خیال کرنے دا اک مقبول ذریعہ بن گیا سی ، تے ایہ ہن وی باقی اے۔
موسیقی نے ابتدائی ملیالم ادب دا اک وڈا حصہ تشکیل دتا ، جس دے بارے وچ خیال کيتا جاندا اے کہ اس نے نويں صدی عیسوی وچ ترقی کرنا شروع کردتی اے ۔ [51] وچ موسیقی دی اہمیت کیرالہ دی سبھیاچار اس حقیقت ملیالم بولی وچ ، موسیقی دی شاعری توں بہت پہلے تیار کيتا گیا سی کہ طرف صرف قائم کيتا جا سکدا نثر . کیرالہ موسیقی دے لحاظ توں سوپانم دے ناں توں جانیا جاندا اے ۔ سوپانم فطرت دے لحاظ توں مذہبی اے ، تے کالی دے کالام وچ ، تے بعد وچ مندراں دے اندر عبادت گزار گانے دے ذریعے تیار ہويا اے ۔ جے دیوتا دی گیتا گووندا یا ودھدی ہوئی مقبولیت دے تناظر وچ سوپانم نوں شہرت ملیاشٹ پیڈیس ۔ Sopana توں Sangeetham (موسیقی)، بہت ناں توں پتہ چلدا طور پر، دی طرف دی طرف توں گایا اے مقدس اقدامات (sopanam) دے نتیجے گرنسگرہ اک دے مزار . اسنوں گنگنایا جاندا اے ، عام طور اُتے سادہ نوٹ لگیا کر ، چھوٹا ، گھنٹہ گلاس دی شکل والے نسلی ڈھول دے نال جو اداکا کہلاندا اے ، اس دے علاوہ چینجیلا یا ہتھ وچ دھاتی گونگ دے نال دھڑک رہیا اے۔
Sopanam روايتی طور اُتے مرداں دی طرف توں گایا اے Marar تے Pothuval کون ہوئے کمیونٹی، امبالاواسی (نیم برہمن) ذاتاں انہاں موروثی پیشے دے طور اُتے ایسا کرنے دے لئی مصروف. کیرالا وچ کارناٹک میوزک وی اے ۔ جداں کنودنتیاں سواندی Tirunal ، Shadkala گووندا Maarar، Sangitha Vidwan گوپال پلئی Bhagavathar، Chertala Gopalan دی نائر، MD رامناتھن ، TVGopalakrishnan ، MS گوپال کرشنن ، ایل سبرامنیم TN کرشنن تے KJ Yesudas دی توں Malayali موسیقاراں نيں. ہور نوجوان نسلاں وچ جو وسیع پیمانے اُتے پذیرائی تے وعدے دی حامل نيں ، انہاں وچ چائلڈ پروڈیجی وائلنسٹ ایل۔تھیرا کرشنا وی نيںوغیرہ ، جنہاں نوں کل دے استاد دے طور اُتے دیکھیا جاندا اے۔ [52]
کیرالا وچ وی ہندوستانی موسیقی دی اک نمایاں موجودگی اے ۔ [] 53] تروونकोर دے بادشاہ ، سواندی تھیرونل نے ہندوستانی موسیقی وچ سرپرستی دی تے اس وچ بہت زیادہ تعاون کيتا۔ کیرالا دا پلوویر ناگ دی پوجا توں نیڑے توں جڑا ہويا اے۔ انہاں لوکاں وچوں اک گروہ سپ دیوتاواں نوں اپنا وقار معبود سمجھدا اے تے کچھ قربانیاں دیندے نيں تے گانے گاندے نيں۔ اسنوں پلولو پٹو کہندے نيں ۔ ناگ دے مندراں تے سانپاں دے گرواں وچ پلیوار دے ذریعہ چلائے جانے والے اس گانے نوں سرپپااٹٹو ، ناگم پاٹو ، سرپم تھلال ، سرپلوسام ، پامبم تھلال یا پامب کلام کہیا جاندا اے۔ میپیلا پاٹوکال یا میپیلا گانےملیالم بولی وچ مسلماناں دے عقیدت مند گیت نيں۔ میپیلا دے گانے بولی وچ بولے گئے ملیالم وچ تیار کیتے گئے نيں تے انھاں اک مخصوص دھن وچ گایا جاندا اے۔ اوہ ملیالم تے عربی دے مرکب اُتے مشتمل نيں ۔
فلمی موسیقی ، جس توں ہندوستانی موسیقی دے تناظر وچ پلے بیک گانا مراد اے ، ہندوستان وچ مقبول موسیقی دا سب توں اہم تپ تشکیل دیندا اے۔ خاص طور اُتے کیرل دی فلمی موسیقی ریاست وچ موسیقی دی سب توں مشہور شکل اے۔ [53]
والم کلی
والمکلی ۔ نہرو ٹرافی بوٹ ریس
ویلم کالی ، ملک توں تیار کشتیاں دی دوڑ اے۔ ایہ بنیادی طور اُتے موسم خزاں وچ فصل دا میلہ اونم دے موسم دے دوران کيتا جاندا اے۔ ویلم کلی وچ کیرالہ دی متعدد قسم دی روايتی کشتیاں دی ریس شامل نيں۔ چونڈن ویلم (سپ دی کشتی) دی دوڑ وڈی چیز اے۔ لہذا والم کلی نوں انگریزی وچ سپ بوٹ ریس تے سیاحاں دی اک وڈی توجہ دے ناں توں وی جانیا جاندا اے۔ ریس وچ مختلف تقریبات وچ شرکت کردے نيں جس کشتیاں دے ہور قسماں نيں Churulan Vallam ، Iruttukuthy Vallam ، ون ڈے Vallam ، Veppu Vallam (Vaipu Vallam) ، Vadakkanody Vallam ، تے Kochu Vallam . نہرو ٹرافی بوٹ ریس اک مشہور ویلم کلی وچ منعقد کيتی گئی اے Punnamada جھیل وچ الاپپجھا ضلع کیرل. چمپکلم مولم بوٹ ریس کیرالہ دی سب توں قدیم تے سب توں زیادہ مشہور والیم کلی اے۔ ریس منعقد کيتی جاندی اے دریا توں Pamba (کے مطابق مولم دن اُتے ملیالم دور ملیالم ماہ Midhunam وچ ، وچ الوہیت دی تنصیب دے دن کا) Ambalappuzha توں Sree کرشنا مندر. Aranmula بوٹ ریس وچ جگہ لیندا اے Aranmula دے لئی وقف اک مندر دے قریب، بھگوان کرشن تے ارجن . صدر دا ٹرافی بوٹ ریس کولم دی اشٹومیڈی جھیل وچ منعقدہ اک مشہور پروگرام اے۔
ہزاراں افراد سپ دی کشتی دی دوڑاں نوں دیکھنے دے لئی دریائے پانبا دے کنارے جمع ہُندے نيں۔ اس میلے وچ لگ بھگ 50 سپ کشتیاں یا چندن والم شریک نيں۔ پائی پیڈ جلوتوسام تن دن دا واٹر فیسٹیول اے۔ ایہ پائی پیڈ جھیل وچ کیہ جاندا اے جو ریاست کیرالہ دے ضلع الپپوزہ توں 35 کلومیٹر دور اے اس Payippad کشتی ریس تے وچ Subramanya وچ سوامی مندر دے درمیان قریبی تعلق اے Haripad . اندرا گاندھی بوٹ ریس اک کشتی ریس ریس دا تہوار اے جو دسمبر دے آخری ہفتے وچ کیرالا دے شہر کوچی دے پچھلے پانیاں وچ منایا جاندا اے۔ ایہ کشتی ریس کیرالہ دی اک مشہور ومولام کلی وچوں اک اے۔ ایہ میلہ کیرالا سیاحت نوں فروغ دینے دے لئی کيتا گیا اے ۔
تہوار
[سودھو]اونام pookkalam / پھُلاں دے قالین
ملالی متعدد تہوار مناندے نيں ، یعنی اونم ، کرسمس ، وشو ( ملیالم نواں سال) ، ایسٹر ، رمضان تے بکریڈ ۔
کھانا
[سودھو]مرکزی مضمون: کیرل دا کھانا
عام کیرل سدتا
[سودھو]ملیالی کھانا یکساں نئيں اے تے علاقائی تغیرات ہر جگہ نظر آندے نيں۔ مسالے تقریبا تمام سالن وچ اک اہم جزو بناتے نيں۔ کیرالہ روايتی سادھیاں دے لئی جانیا جاندا اے ، اک سبزی خور کھانا ابلے ہوئے چاول دے نال پیش کيتا جاندا اے۔ سادھیا کیرام دی دُدھ دی میٹھی میٹھی پےاسام دی تکمیل اے۔ سادھیا ، حسب روایت ، کیلے دے پتے اُتے پیش کيتا جاندا اے۔ روايتی پکوان وچ سمبر ، ایویال ، کالان ، تائئل ، تھوران ، انجیلی ، پلسیری ، اپم ، کپپا (ٹیپیوکا) ، پوٹٹو (ابلی ہوئے چاولاں دا پاؤڈر) تے پوزوککو شامل نيں۔ ناریل کھانے دی زیادہ تر اشیاء وچ اک لازمی جزو اے تے اسنوں آزادانہ طور اُتے استعمال کيتا جاندا اے۔ [] 54]
پٹٹو کیرل وچ اک پاک دی خاصیت اے۔ ایہ اک ابلی ہوئے چاول دا کیک اے جو زیادہ تر ملیالیاں دا پسندیدہ ناشتہ اے۔ اس وچ مسالہ گروی ، پپیڈم تے ابلی ہوئی چھوٹی ہری دال ، یا چھوٹے پکے پیلے رنگ دے کیرالہ دے نالیاں وچ پیلی پائی جاندی اے۔ پہاڑی علاقےآں وچ پٹنی ( میٹھی کھجلی دی چھوٹی توں ابلا ہويا شربت ) تے میٹھے ابلے ہوئے کیلے دے نال وی پیش کيتی جانے والی اک قسم اے ۔ پٹٹو نوں بھاپنے دے ل there ، اوتھے اک خاص برتن اے جسنوں "پٹھو کٹی" کہندے نيں۔ ایہ دو حصےآں اُتے مشتمل اے۔ بلکئر دا نچلا حصہ اوہ جگہ اے جتھے بھاپنے دے لئی پانی ذخیرہ ہُندا اے۔ اوپری ڈیٹیک ایبل لینر حصے نوں سوراخ شدہ ڑککناں دے ذریعہ نچلے حصے توں وکھ کيتا جاندا اے تاکہ بھاپ نوں چاولاں دے پاؤڈر توں گزرنے تے سینکنے دتا جاسکے۔ [55]
اپم اک پینکیک اے جو خمیر شدہ بلے توں بنایا جاندا اے۔ بلے باز چاول دے آٹے توں بنا ہُندا اے تے اس وچ خمیر یا ٹڈی استعمال ہُندا اے ، جس وچ مقامی جذبے ہُندے نيں۔ ایہ اک خاص فرائنگ پین دا استعمال کردے ہوئے تلی ہوئی اے جسنوں اپا چٹی کہندے نيں تے انڈے دی سالن ، مرغی دی سالن ، مٹن سٹو ، سبزیاں دی سالن تے مرغی دی سالن دے نال پیش کيتا جاندا اے۔ [56]
مارشل آرٹس
[سودھو]عام ہتھیاراں دا استعمال کلاریپائٹ دے حصے دے طور اُتے ہُندا اے
ملیالیاں دے پاس مارشل آرٹس دی اپنی اک شکل اے جس نوں کالاریپائٹو کہندے نيں ۔ اس طرح دے مارشل آرٹس نوں گھسنے والےآں دے خلاف دفاعی طریقہ کار دے طور اُتے استعمال کيتا جاندا سی۔ قدیم زمانے وچ ، رئیساں ( نادووازاں یا وازھنورز ) دے وچکار تنازعات وی کالاریپایٹو ٹورنامنٹ دے نتیجے وچ طے پاگئے ۔ ایہ قدیم مارشل آرٹ تمام مارشل آرٹس دی ماں دی حیثیت توں دعوی کيتا جاندا اے ۔ قدیم سنگم ادب وچ " کلاری " دا لفظ لگایا جاسکدا اے ۔ [57]
ماہر بشریات دا تخمینہ اے کہ کلارپیپایٹو گھٹ توں گھٹ 12 ويں صدی عیسوی دا اے۔ [58] تریخ دان Elamkulam Kunjan پلئی دے درمیان جنگ کيتی اک توسیع دی مدت دے لئی Kalaripayattu دی پیدائش اوصاف Cheras تے چولا سلطنت 11th صدی عیسوی وچ . [] 58] آخر کار جو انداز اس انداز وچ ڈھل گیا اوہ سوچیا جاندا اے کہ ایہ موجودہ جنوبی ہند طرز دے جنگی طریقےآں دی پیداوار اے ، تے ہور ثقافتاں دی تکنیکاں دے نال مل کے۔ [] 58] کلاریپائٹو وجود وچ قدیم ترین مارشل آرٹ وچوں اک ہوسکدا اے۔ []]] کالاریپایٹو دے بارے وچ سب توں قدیم مغربی حوالہ ڈوارٹے باربوسا دا 16 ويں صدی دا سفر نامہ اے، اک پرتگالی ایکسپلورر۔ جنوبی انداز ، جو ہتھ توں ہتھ لڑنے دی اہمیت اُتے زور دیندا اے ، شمال وچ کلاری توں قدرے مختلف اے۔ [60]
حوالے
[سودھو]- ↑ Mikael Parkvall, "Världens 100 största språk 2007" (The World's 100 Largest Languages in 2007), in Nationalencyklopedin. Asterisks mark the 2010 estimates for the top dozen languages.
- ↑ Malayalam | Ethnologue
- ↑ Lua error in ماڈیول:Citation/CS1/ar at line 3438: attempt to call field 'set_selected_modules' (a nil value).
- ↑ ۴.۰ ۴.۱ "Kerala Migration Survey – 2014". The Indian Express.( This is the number of approximate emigrants from Kerala, which is closely related to, but different from the actual number of Malayalis.) (17 September 2014). https://web.archive.org/web/20181226071832/https://indianexpress.com/article/india/india-others/kerala-migration-survey-2014-states-youth-still-fly-abroad-for-livelhood/99/. Retrieved on ۲۱ اکتوبر ۲۰۱۴.
- ↑ ۵.۰ ۵.۱ ۵.۲ ۵.۳ ۵.۴ Zachariah, K. C. & Rajan, S. Irudaya (2008), Kerala Migration Survey 2007 Archived 2011-05-26 at the وے بیک مشین (PDF), Department of Non-resident Keralite Affairs, Government of Kerala, p. 48. This is the number of emigrants from Kerala, which is closely related to but different from the actual number of Malayalis.
- ↑ ۶.۰ ۶.۱ ۶.۲ ۶.۳ Zachariah, K. C. & Rajan, S. Irudaya (2011), Kerala Migration Survey 2011 Archived 2020-01-10 at the وے بیک مشین (PDF), Department of Non-resident Keralite Affairs, Government of Kerala, p. 29. This is the number of emigrants from Kerala, which is closely related to but different from the actual number of Malayalis.
- ↑ Jews, by Country of Origin and Age
- ↑ The Last Jews of Kerala, Edna Fernandes, Portobello Books 2008
- ↑ سائیٹ غلطی:نا منیا جان والا
<ref>
ٹیگ کوئی لکھت نئیں دتی گئی اتے پتےIMMI
لئی۔ - ↑ Lua error in ماڈیول:Citation/CS1/ar at line 3438: attempt to call field 'set_selected_modules' (a nil value).
- ↑ "India-born Malayalam-speaking community in Australia: Some interesting trends". Times of India (16 July 2014). https://web.archive.org/web/20181226071834/https://timesofindia.indiatimes.com/nri/contributors/contributions/anubhav-tewari/India-born-Malayalam-speaking-community-in-Australia-Some-interesting-trends/articleshow/38471723.cms. Retrieved on ۲۱ اکتوبر ۲۰۱۴.
- ↑ Where Malayalees once held sway: DNA India