Mieczysław Konopacki
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Zawód, zajęcie | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() ![]() |
Mieczysław Ferdynand Konopacki (ur. 16 kwietnia 1880 w Wieluniu, zm. 25 września 1939 w Warszawie) – polski embriolog, anatom, członek loży wolnomularskiej w Warszawie w czasach II Rzeczypospolitej[1], założyciel Unii Narodowo-Państwowej w 1922 roku[2].
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Syn Bronisława i Antoniny ze Zdrojewskich. Po ukończeniu gimnazjum w Kaliszu studiował na Wydziale Przyrodniczym Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego pod kierunkiem Pawieła Mitrofanowa, prowadził tam prace badawcze nad tworzeniem się żółtka w jajach jaszczurki. Za zaangażowanie ideologiczne został aresztowany i osadzony na Pawiaku, a następnie opuścił Warszawę. Zamieszkał w Krakowie i kontynuował studia na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego, równocześnie prowadził prace badawcze w pracowni prof. Kazimierza Kostaneckiego oraz Emila Godlewskiego. W 1907 poślubił Bronisławę Jakimowicz i zamieszkali we Lwowie i został asystentem prof. Władysława Szymonowicza w katedrze histologii i embriologii Uniwersytetu Lwowskiego, cztery lata później uzyskał tytuł doktora medycyny. Pracował naukowo w stacji zoologicznej w Trieście, a następnie dzięki stypendium Polskiej Akademii Umiejętności wyjechał do Innsbrucka, gdzie prowadził badania embriologiczne w pracowni prof. Karla Heidera i Ferdinanda Hochstettera. Równocześnie podróżował do Brukseli, gdzie podobne badania przeprowadzał pod kierunkiem prof. Alberta Bracheta. Kontynuował je w Monachium i Wiedniu. Następnie pracował w stacji zoologicznej w Neapolu, gdzie badał wpływ płynów hipertonicznych na stadia rozwoju jeżowców. Wnioski z tych badań zawarł w pracy habilitacyjnej, którą przedstawił na Uniwersytecie Lwowskim. Przez dwa lata był docentem w Katedrze Histologii i Embriologii Uniwersytetu Lwowskiego.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/97/Droga_Legion%C3%B3w_-_transport_rannych_z_pod_Mo%C5%82otkowa%2C_1914.jpg/240px-Droga_Legion%C3%B3w_-_transport_rannych_z_pod_Mo%C5%82otkowa%2C_1914.jpg)
Należał do Związku Strzeleckiego, w 1914 został wcielony do II Brygady Legionów Polskich, następnie przydzielony do szpitala wojskowego w Piotrkowie Trybunalskim. W 1916 wyjechał do Warszawy, gdzie powołano go na katedrę histologii i embriologii tamtejszego Uniwersytetu, należał do grupy organizującej Wydział Weterynaryjny. Od 1918 należał do Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, początkowo jako członek rzeczywisty, a od 1929 jako członek zwyczajny. Od 1924 do 1928 zasiadał w zarządzie, a od 1935 przez trzy lata jako przewodniczący wydziału przyrodniczego. Podczas wojny polsko-bolszewickiej był komendantem wojskowym w Szpitalu Dzieciątka Jezus w Warszawie. W 1921 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego, w 1927 objął na roczną kadencję funkcję dziekana Wydziału Lekarskiego UW. W 1930 został przyjęty do Polskiej Akademii Umiejętności jako członek korespondencyjny, a dwa lata później członek czynny. Należał również do francuskiego Association des Anatomistes, w 1931 był gospodarzem warszawskiego zjazdu tej organizacji. Mieczysław Konopacki był głównym organizatorem Wojskowego Studium Lekarskiego w Warszawie oraz w 1923 Polskiego Towarzystwa Anatomiczno-Zoologicznego. W roku akademickim 1937/1938 ponownie został dziekanem Wydziału Lekarskiego. Po wybuchu II wojny światowej pracował w warszawskim szpitalu im. marsz. Józefa Piłsudskiego.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/38/Mieczys%C5%82aw_i_Bronis%C5%82awa_Konopaccy_gr%C3%B3b.jpg/240px-Mieczys%C5%82aw_i_Bronis%C5%82awa_Konopaccy_gr%C3%B3b.jpg)
Zginął rankiem 25 września 1939, idąc ulicą. Został trafiony odłamkiem pocisku[3]. Spoczywa na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kw. A8 – IV – 1/2)[4].
Był wolnomularzem, jako I Dozorca Wielkiej Loży Narodowej należał do grupy, która zasłużyła się do przyjęcia w 1927 do międzynarodowej organizacji masońskiej.
Dorobek naukowy
[edytuj | edytuj kod]Przedmiot prac badawczych
[edytuj | edytuj kod]- Wpływ czynników fizyko-chemicznych na zwierzęce komórki jajowe;
- Biochemia rozwoju w ujęciu histochemicznym;
- Hipoteza istnienia w komórce jajowej dwóch enzymów rozkładających substancje żółtka na białka tzw. witelazy A i na glikogen, tzw. witelazy B. (1924);
- Badania nad rolą białek w kolejnych okresach rozwoju embrionu.
Prace
[edytuj | edytuj kod]- Untensuchungen über die Entwirkungen verdünnten Seewassers auf verschiedene Enrwicklungsstadien der Echinaideen (1918);
- La micromorphologie du métabolisme dans les périodes initiales du développement du la grenouille (1926);
- Histophyschologie du développement de Loligo vulgaris (1933).
Ordery i odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Ludwik Hass, Ambicje, rachuby, rzeczywistość. Wolnomularstwo w Europie Środkowo-Wschodniej 1905–1928, Warszawa 1984, s. 232.
- ↑ Deklaracja programowa. [Inc.:] Polska jako naród ani na chwilę nie przestawała istnieć [...]: 28 czerwca 1922 r. / [Unia Narodowo-Państwowa].
- ↑ Informacje o jego życiu, działalności i przodkach podaje Ewa Konopacka, Kronika rodu Konopackich, Drukarnia Wyd. „Bernardinum” w Pelplinie, 1994. ISBN 83-86491-04-3, s. 72–74, 78.
- ↑ dane biograficzne, Sejm Wielki.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Czy wiesz, kto to jest?, praca zbiorowa pod redakcją Stanisława Łozy, Wydawnictwo Głównej Księgarni Wojskowej, Warszawa 1938, s. 357.
- J. Zweibaum, Wspomnienia pośmiertne: Mieczysław Konopacki (1880-1939), "Rocznik Towarzystwa Naukowego Warszawskiego" 1938–1945, nr 31/38, s. 196-199.
- Zarys dziejów histologii – Katedra Historii Medycyny UJCM. khm.cm-uj.krakow.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Mieczysław Konopacki na audiovis.nac.gov.pl
- Prace Mieczysława Konopackiego w bibliotece Polona
- Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego
- Polscy embriolodzy
- Polscy anatomowie
- Więźniowie Pawiaka (Królestwo Kongresowe)
- Absolwenci Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Jagiellońskiego
- Członkowie Związku Strzeleckiego (1910–1914)
- Żołnierze II Brygady Legionów Polskich
- Członkowie Towarzystwa Naukowego Warszawskiego
- Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska)
- Członkowie Polskiej Akademii Umiejętności
- Polscy wolnomularze
- Odznaczeni Krzyżem Niepodległości
- Odznaczeni Medalem Niepodległości
- Odznaczeni Krzyżem Walecznych
- Ofiary cywilne kampanii wrześniowej
- Oficerowie lekarze Legionów Polskich 1914–1918
- Politycy Unii Narodowo-Państwowej
- Polscy wolnomularze (II Rzeczpospolita)
- Urodzeni w 1880
- Wykładowcy Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie
- Zmarli w 1939
- Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie
- Ludzie urodzeni w Wieluniu