Lucerna sierpowata
![]() | |
Systematyka[1][2] | |
Domena | |
---|---|
Królestwo | |
Podkrólestwo | |
Nadgromada | |
Gromada | |
Podgromada | |
Nadklasa | |
Klasa | |
Nadrząd | |
Rząd | |
Rodzina | |
Podrodzina | |
Rodzaj | |
Gatunek |
lucerna sierpowata |
Nazwa systematyczna | |
Medicago falcata L. Sp. Pl. 2: 779. 1753[3] |
Lucerna sierpowata, dzięcielina[4] (Medicago falcata L.) – gatunek rośliny z rodziny bobowatych. Rodzime obszary jego występowania to Afryka Północna, znaczna część Azji i cała niemal Europa, ale rozprzestrzenił się także na innych obszarach Azji, w Afryce Południowej, Australii, Ameryce Północnej i Południowej[5]. W Polsce jest bardzo pospolity[6].
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Gatunek ma wiele synonimów nazwy naukowej[5]: Medicago borealis Grossh., Medicago difalcata Sinskaya, Medicago falcata L., Medicago falcata subsp. glandulosa (W. D. J. Koch) Greuter & Burdet (= Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago falcata var. glandulosa W. D. J. Koch (= Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago falcata var. romanica (Prodán) O. Schwarz & Klink., Medicago glandulosa Davidov (= Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago procumbens var. viscosa Rchb. (≡ Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago quasifalcata Sinskaya, Medicago romanica Prodán, Medicago sativa f. viscosa (Rchb.) Urb. [≡ Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago sativa subsp. viscosa (Rchb.) C. R. Gunn (≡ Medicago sativa subsp. falcata var. viscosa), Medicago tenderiensis Opperman ex Klokov.
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7d/Lathyrus_pratensis_-_from_Felsoetold%2C_Hungary.jpg/180px-Lathyrus_pratensis_-_from_Felsoetold%2C_Hungary.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Medicago_falcata_sl4.jpg/180px-Medicago_falcata_sl4.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2b/Medicago_falcata_sl14.jpg/180px-Medicago_falcata_sl14.jpg)
- Łodyga
- Silnie rozgałęziona, osiąga długość 40–60 cm. Pędy płożące się lub stojące, owłosione.
- Korzeń
- Palowy, długi i rozgałęziony.
- Liście
- Złożone, 3-listkowe. Listki odwrotnie jajowate, lekko omszone, na szczycie delikatnie ząbkowane.
- Kwiaty
- Cytrynowożółte, zebrane po 20–30 w gęsty groniasty kwiatostan o średnicy ok. 1,5–2 cm. Działki kielicha szydlaste.
- Owoce
- Strąk, sierpowato wygięty. Nasiona ciemnobrunatne, owalne.
Biologia i ekologia
[edytuj | edytuj kod]Roślina jednoroczna, czasami zimująca, hemikryptofit. Siedlisko: widne zarośla, słoneczne wzgórza, przydroża, suche łąki. W górach występuje po regiel dolny. Roślina wapieniolubna. W uprawach rolnych jest chwastem. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla związku (All.) Geranion sanguinei[7]. Kwitnie od maja do września.
Zastosowanie
[edytuj | edytuj kod]Rzadziej uprawiany gatunek lucerny, ze względu na stosunkowo powolny wzrost i małą plenność. Ma pewne znaczenie w rejonach o słabszych glebach i gorszych warunkach klimatycznych, gdzie inne gatunki nie nadają się do uprawy.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens , Fabales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-09-23] (ang.).
- ↑ Medicago falcata L., [w:] Plants of the World Online [online], Royal Botanic Gardens, Kew .
- ↑ Zbigniew Mirek i inni, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 114-115, ISBN 978-83-62975-45-7 .
- ↑ a b Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-22].
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych. Warszawa. ISBN 83-01-14439-4.
- BioLib: 40025
- EoL: 703634
- EUNIS: 171417
- Flora of China: 200012211
- Flora of North America: 200012211
- FloraWeb: 3617
- GBIF: 2965354
- identyfikator iNaturalist: 204355
- IPNI: 506175-1
- ITIS: 516848
- NCBI: 3878
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): ild-8492
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:506175-1
- Tela Botanica: 75240
- identyfikator Tropicos: 13035525
- CoL: 3YNKJ