We take content rights seriously. If you suspect this is your content, claim it here.
Available Formats
Download as PDF or read online on Scribd
You are on page 1/ 14
‘u4res, 1245 AM
Yjequrexno KpasbescrBo
Unatiak Pasrosop Fupiat. ura}
C Buwsinenvie, cnoGonHe enunKnonennje
Ypenw
Yisgwievo Kparsescrso — Sumnenyia
290 jesuxa
Ypennuasop Vicropuja Anarke
3a dpyee ynompe6e noenedajme noenedajme cmpanuuy YiedurseHo Kparseacmeo (suwesHayna
odpednutia)
Yjeanbeno Kpan.enctso Benuke Bpuranuje 4 CesepHe
Wpcxe (exrn. United Kingdom of Great Britain and Northern
Ireland), noveKan KpaTko YjequtseHo Kparesctso —
ckpaheHo YK (etn. United Kingdom — cxpahevio UK), novexan
nosHato u kao Benuxa Bputanuja u Cesepua
Vpeka (enrn. Great Britain and Northern Ireland), wan
konoxsujanvo kao Benuka Bputanuja — BB (enrn. Great
Britain — GB) unn camo Bpwrannja (ern. Britain), apxasa je
y sanagvioj Esponv. YK uma uerpy cactaste sewrse. Tpn ce
Behum Aenom Hanase Ha ocTpey Bennka
Bputanuja: Exrnecka, Benc m Lkotcka; YeTapta, CesepHa
Vipexa, Hanasw ce Ha ocTpay Vipcka 4 rpaHiun ce
ca Peny6nukom VpcKom. Yjequtseno Kparseacrao ce Hanasu Ha
ceseposanagy Espone. Uma konHery rpakuuy ca Peny6nukom
Vipexom, a och Tora je oxpyxkeHo CesepHiim mopem, KaHarion
Slama (Exrneckn kaHan), Vipckwm mopem w AtnaHTcKmm
‘oKeaHom.
Yjenwiseto Kparsescrao je ocHosalo Hinsom SaKona o Yeni,
Koj cy yjeaviinnu apxkase uni TepuTopuje Exrmecke, Benca,
UkoreKe u poke (octpsa) non jenky anany, ca cenmusTem
y Flokgoy. Benakn eo Vpexe je Hanyctvo YjenutbeHo
Kparsescrao (koje ce Tana seano Yjequiseno Kparsesctso
Benuke Bputanuije u Upcke) 1922, v ganac je To Peny6nuka
Vipexa, ox je cebepovcrounn feo octpsa, CeBepxa Mpcxa,
‘octao y Yjean#seHom Kparsescray. Unakuua je Yjequisennx
Haunja, HATO-a m rpyne 8, a of 1973, 40 2020. Guna je
unannua Eaponicke ekoHomcke sajepHuue, To ject Eaponcke
yunje
Benuka Bpytannja, novekafa 3BaHa camo Bputanujom,
reorpacbcko je MMe 3a Hajsehe on BpviralicKnx ocrpBa, M
nonpasymesa KonHo Exrnecke, Benca u LUKotcKe, a noxeKan,
Tonpasymesa i Hsxona ocrpsa. ¥ MepwimMa ce YecTo yMecTo
Yjeansetor Kparbesctea Kopucta Tepmnn ,Bpuranuja". Arpa6yr
wBeninka ce KOpUCTH Kao CyNPOTHOCT Mario}
Bpurannin’ y @panuyckoj.
Teorpadyja {ypeau | ypean w90p)
Thasuu unawak: Feoepacuja VjedutseHoe Kparseecmea
Tpanuye u nonoxkaj. {yper |yponv 3090p |
nitpssstwikipedia.orgiwikiVjenmueno_Kparcencreo
Yjeanwmeno Kparseactao Bennxe
Bpwranuje u Cesepre MpcKe
United Kingdom of Great Britain and
Northern Ireland (evs12°%)
eye
Zim
Sacraza
Tp6
Kpwnarmua: Dieu et mon droit
(Gor ¥ Moje npaso)
Xwmua: God Save the King
Boxe, waa) xparcal
Tnapnu rpan 4
vajaonu
longo
CnyxGenn jeank eninecan (decbaxmo)?
Bnagaauna
O6nm« apxaze —ycraBva moapxwja
— Kan, apne I
—Mpenwjep Pam Cynax
Mcropuja
Ccnnsarne
—Ocinparse 1. jatyap 18014
—Unarerso 1. janyap 1973.
yey
4‘u4res, 1245 AM
: Apxasa saysnma Hajsehnt
feo Bpuraticknx ocrpsa W o6yxsara
ocrpao Bennnka Bpuranvja,
‘ceBepovicrouHy wecTuHy
ocrpBa Vipcka 4 Heka Matha oKonla
octpsa. Ykynla noapuimna
Yjennibeor Kparbescrsa je
MpuGninxvo 243.610 km#, Hanasn
ce uamehy AtnakrcKor
oxeana u CesepHor mopa.
Jyrovctoua o6ana Bennke
Bpittanuje ce npnGniexasa Ha
35 km og o6ane cesepHe
‘patiuycke, of koje je
oneojena Mamanwon.!*)
Kparsescxa oncepsaropiija y
Tpvnnyy y Slonmony je noyerHa
yauka HynTor MepuaniaHa.
Yjennibero Kparsescrso ce Hanasn
wamehy 49° 4 61 °CTUl, w wamehy
9° 377 w 2° ID. Cesepra
Vipcka wma 360 km ayry rpanmuy
ca Peny6ninkom Vipckom. O6ana
Benne Bparatuje je ayra
17.820 km. Bennka Bputanija je nosesalia ca KOHTMHeHTanHOM
Esponom xpos EspotyHen, ayrauknm 50 km (38 km nog soqom) 0
To je Hajayxxw NoAMopCKM TyHeN Ha cBeTy.
co fpanyens
se,
Yjenviveno Kparvescreo
Enrnecka ca 130.395 km? o6yxeara sme op nonoBnHe
TepuTopyije Yjeqntbexor Kparbeacreal”!, satum
cnequ llJkoTcka ca 78.772 km?, o@HOCHO HelLITO Maibe on
Tpehinie noppwitke Apxkase. LllkoTcka oGyxeara M BILE Of ocaM
cToTua ocTpaa ceBepHo u sanaqHo of rasHor Kona, a
HajsHauajuje rpyne octpaa cy Xe6puan, OpkHvjcKa
ocrpsa Lletnaligeka octpsa. Bec ca 20.779 km? oByxeara
‘oko AeceTHHe NoapuuMHe, a HajMatba je CesepHa ipcka ca
noppulmtom 14.160 km?.
Yjenntbeo Kparsescrso ce Hanasi ys HajnpomeTHija neo
caeTckor Mopa — flaMaviu uITo y faHaulibe aoGa npencrasra
ay3eTHO NoBoraH NpoMeTHo-reorpadycKn nonoxaj. Y
NpownoctH, AoK ce xKUBOT Esporie oABHjao ys Cpefosemsbe,
reorpacbckn nonoxaj YjequbeHor Kparbescrsa je 640
nepcbepa. ¥ aoGa senvkvxx reorpadycxux orKpyia, a noce6Ho
HakoH oTKpiha AMepike, nonoxaj Ha AtsiaHTcKoM,
oxeaty nocraje jako Baxax jep je Benaka BpyTanuja cnyxmna
kao oficko4Ha lacKa Ha nyToBatby 43 Espore y AMepHky.
Ocrpackn nonoxaj je nao ¥ nosMTHBHe (winperbe sapasHinx
Gonectn, onGpaka on Hanagava) u HeraTuBHe (usonoBaHocT)
ctpatie, C pyre ctpane Slamaviva Hanasi ce HajpaseujeHujn
eo Espone njn nosutieHu yTnuajn nosorsHo penyly Ha
NpMBpeaHM M APyUTBeHA Passo). loBoreaH NpoMeTHO-
reorpacbcku nonoxaj on YjeantseHor Kparsescrea je cTe0pHo
cseTcky Benecuny, a Aavac ra onpKaBa y CaMOM BPXY.
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0
‘enmseno Kparsescrao — Bammenya
—Mosnavetse 31. janyap 2020.
va EY
Teorpacuja
Tlospumna
—yrynwo 242.495 km? (78)
—pona(%) 4,81
Cravonnmurao
— 2022. 67.791.400 (2)
2011 63.182.178
—ryowna 279,86 erik? (20)
Exonomnja
BAN na = 2022,
—yryane (43.776 Gurwona $ (0)
no craniosiimy A $5.862 § (20)
xP (2021.) 0,928 (10)
Banya ccreprinarebyera (E)
ron eanyre cB
Octane wncbopmaynje
Bpemenicxa soma UTC +0 (WET)
UTC +1 (WEST)
Warrepner nomen uk
Flosnenn 6poj 44
* CayxGev wana apmave na ocrannie
perwonarn joanna je:
1 sono Toynas Unediy Pan Fawr a Gone
sweraon
1 woe reerovr An Rloghacha onl n Beatin
neous Ein Tt
1 ecu Rise Aone na Bretane Mee agus
Tasca na heres
1 swcroie Unte Kick Grat Seta an Norton
2 kparseacia more y Llko"o%0) je: Nemo Me Impune
Lacessit;
9 Cayton joann cy
open exrneckor, aan y Bency Lorex
renowi ia crarye ma nocrane enyen jes
Y whores xo pabronpanin jena
* Ocnonana jo cnojamen Kpamonue Benixa
Bputranuja ea Kparwesmion Mpcxon 180°,
‘Cagaursn Haane je npowarser 1927. canna:
Mpomosa nauwonane cnyx6e sa crarvctany
8 180 3186-1 jo G8, anu ce gb we wopvera
ana‘u4res, 1245 AM Yenwseno Kparsescrao — Bwmiena
Pemedp [ypeni | yea nssop |
Boge [ypean | ypenn vse0 |
Hajayka pexa y Yjeamtberom Kparseacray je Cesepn Koja nporaue Kpos
Enrnecky Benc. Octane ache pexe y EXrneckoj
cy Tewsa, Xam6ep, Tus, Taji, Tena, Ejeow, Exc Mepan
Pemetp [ypeau | ypenn vssop )
Bpurrancko m Uipcko octpao je spno
cTapor naneosojckor m mes030jckor nocraHka. YaBnuetba cy CHinKeHA M
sa06MeeHa, a cTeHe cy MspasiTo Gorare pyfaMa UITO je noce6Ho nosMTHaHO
ytayano 3a speme Mpse nayorpiicke pesonyunje,
Y persed Bennke Bpwranuje uctayy ce ancuje, noGpha n Hnanje.
‘Oyama mara Vjeayeenor
Kparseoctoa.
Buenje [ypenw | yoenu wasop ]
Hanage ce y ceseprom geny Likorcke (Hajamn epx Ber
HeBuc, 1.343m) w HewiTo Mano y ceBepHom Bency.
Mnanne cy oronene na cy spno now yenosn 3a
nponssoniby xpave aGor “era cy Bpiio peTKo HacesbeHe.
Bucwje ce kopycre 3a ucnauly oBaua,
Mospha [ ypeav | ypeny sop }
Cacroje ce og JyxHor wkorcKor
no6pha y UWkorckoj m Mexia y EXrmeckoj. Mo6pha cy
cTape rpomanie nnanine, 6naro Tanacacte u
npexpigela Tazawa, a He npenase ancnty of 1.000 m.
Tesi cy Hactann KanepoHcKom oporeesom Te cy
Gorath pyjama, a noroToBo yrrem WTO je kpajem 18. seKa
Ber Heo, Hajenun spx Bpiranye ca 1.344 m wmoueTkoM 19, Beka GHo Temes Mpse MHAYCTPHicKe
pesonyuyje.
Huauje [ypenu | ypen vse0p |
Ha cesepy ce Hanasv Cpeqmuitsa wkoTcKa HManja, a Ha jyry ocrppa Exrnecka Husuja. Cpegnuiba
wikoTeka Hiavja je Hajryuihe HacerbeHn feo LIKOTCKe rae Ce HanasH BEhWHa WKOTCKOr CTAHOBHMUITBA,
Ha nnogHom Thy cy nloBoreun ycroan 2a paseo] noronpuepere, a pasao] uHaycTpuje cy onakwana
Gorara HanasnuiTa yrrea. Ha jyry Bennke BpiTaxnje Hanaan ce Evrnecka Hnsnja me je Hajseha
KOHUeHTpauyja cTaHoBHMWTBA M MHAYCTpHje. Ha BoaMpy NexuHa W EXrnecke Husnje Hanaon
‘ce BipMiniren - Haljave uapycTpujcko cpenmuite Kparsescraa. Y jyxHom feny Hinje HanasM
ce FloHoH NONMTHYKO M eKOHOMCKO cpepMuTe YK. Cesepiia Vipcka npeTexHo je pposua ca GpojHMM.
nnogHMM HHayjama, Hajacha KoHYeHTpaunja craHoBHMusTaa je y Bercpacry. Huauje ce Kopcre sa
TossonpHapepHy nponssomtey, a GPACKH NauiHbAKN 3a McnaWy CTOKe.
Mpwpoaua ocHora | ypesi| yeni v280p |
Ha palauis ware BpuTanckor octpaa aeoma je yruyano neeHo 06a, Kag ce nepeHM cnoj nporesao
ca cesepa Espone Ha BpuTaHcko ocTpso, Ha jyr Cae 0 AaHauutser ToKa pexe Temse,
htps:i's.wikpedia orgiwiki¥ienmseno_Koanvescra0 aia‘u4res, 1245 AM Venmseno Kparsescrao — Bumiena
To saapwierky negeHor Ao6a, Ho Mopa ce nopwnxe, na Bennka Bputaxuja u Vipeka nocraly ocrpsa
Moranarsem gonnva 4 Aenosa pasHiua Hacrajy sennkn sanvev, Ha sanagHoj o6anu LUkorcKe Hacranu
cy bjopaoan
Kriama [yen | yoenw ws0p }
Knnma je atnatircka, npn Yemy je UCTOYHH feo cyBreM of sanagHor. Manasuiie cy Hajueuihe y
OGrMky Ke M paBHOMepHO cy pacnopel)eHe TOKOM Yene rogMHe. UecTe cy urycTe Marne, Koje ce
cTsapaly saxsaryjyhn snaxvom u TonnoM sasayxy ca AtnaHTckor oeata.””
@nopa u chayta ypen | ypenn us80p }
Y 1993. roannn 10% je Guno nowymmeHo, 46% je Guno non nawHaunma, Nox ce 25% KopucTuno 3a
Noreonpuapeny.
Ucroprija {ypear | ypeay vse0p |
Tasuu ananyu: Vomopuja YjedurseHoz Kparseecmea, Ucmopuja Exenecke, cmopuja
Wxomexe, Ucmopuja Benca u Memopuja Cesepue VpcKe
Npanctopyja u ctapu Bek [ypenn | ypenu vse0p]
Aocerasaie atatomcxmx npefaka faHallibMx PeyAM AoropMNo ce y TanachMa noYeBUIM of npe 30.000
roauwa. Cmatpa ce ga je Ha kpajy npaucropujckor nepvona cTaHOBHKWTEO yrnaBHoM npunapano
kynTyph Koja je HassaHa Ocrpscxa kerTcka kyriTypa M Koja je o6yxBaTana OpiToHcKy Bpitrarniy u rencky
Vipeky. Pumcko ocBajatse, Koje je noveno 43. rogue, norola 400-roqMuiiba Bnagasnia Hap jyiKHoM
Bpurranujom 1 nHBasije repMaHcknx aHrnocaKcoHCKHx AOCesBeHHKa CMarbiNA Cy BPUTOHCKy TepHTOpHiy
Ha oGnact Benca.
Cpeptan Bek | ypenn| ypenn ns00p |
Behuva o6nactu Hacerbexa Axrno-Cakcouunma je yjeautena y Kparseanuy Exrnecky y 10. sexy. ¥
mehyspemely, renickn Hapony y ceseposananHoj BpuTaninjm (CponHi OHMMa M3 CeBeponcToUHe VipcKe
3a koje Ce TpagMunoHanHo Bepyje ga cy ofatne murpupanm y 5. Bexy)'"l"l cy ce yjeguHunu ca Mutua MH
ocHopann Kpasbeacrso Lkorcky y 9. Bexy..'2!
Hopmanu wa patuycke cy 1066. Hananu Eurnecky HaKoH HscHor =
ocaajatba, noKopiani cy m Benvke AenoBe Benca m Vipeke u Gunn cy
nosBali fa ce Hacene y LUKoTCKo), HOHeBLIK y CBaKy
Apxagy ¢beyfanvsam no yrnepy Ha cesepHy Opanuycky 4
HopMaHicko-cbpatuycky kyntypy.""! Hopmavioke enure cy umane
Beninka yrMuai, ani cy Ha Kpaly acum“noBann y noKanHe
kynype.!"2! Nlororsn cpentboBeKosHn eHrneckn Kpambesn cy
AOBpWANH ocBajaibe Benca v BPWIMN HeycnelHe noKywiaje na
punoje Lkorcky. Oraga je WkoTexa onpxana ceojy HesaBMicHoct,
maga je Guna y ckopo cranium cyko6uma ca Exrneckom. EHrnecka
MoHiapcn cy, s00r HacnehvBatsa sHatiajhiix Tepurropiia y
opanuiycko] w npereHauja Ha cpatuyckn npecto, Gunn AyGoKo
yayueHn patose y bpatiiyckoj, of KojMx je HajnosHarija Croronmursht
ar, ok cy Kparbeau Lllkora Gun y casesy ca panuysima y oBoM nepvony.
Asopau New6pyx y Bency ns 11. sexe
HoBM BeK [ypenit| yponu v900p]
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0 ana‘1a, 1245 AM Yjenieeno Kparvescra0 — Binnenia
Toverak Hosor seka cy oGenexunM BepcKn paTosn npoucreKn
ws pecbopmauivje M ysohjetsa npoTecTalTcKnx ApKaBHNX UpKaBa y
Bako} apxxaeu. Bentc je 60 nornyHo uuTerpucal y Kparbecrao
Enrnecky,"*! a ipcka je Guna oGpasosalia kao kparbescTso y
Nepcouantoj yHuju ca extneckom KpyHom.""] ¥ gaHawiHso] CepepHoj
Uipexo), semrba koja je npunafana HesaevicHom KaTonM4KoM resicKoM
mnemcray je KoHcbucKoBaHa M ata NpoTeCTAHTCKHM
Hacerbenuunma ws Exrmecke i Lkorcke."
Tarwoopaia ns Baja mpneanyle Gra
xan Xejerwara n Aorahae oj cy
owen owe
Kparsesctaa Enrnecka UkoToka cy 1603. yjenuibene y nepconanky
ynujy Kaga je wkoTcKu Kpare Liejmc VI Criyapt Hacnequo KpyHe.
Exnecke u Vpcke 1 npemectuo caoj aBop 13 Enun6ypra y SloHAoH
Vina, cBaxa apxasa je ocrana noce6ax nonutauKa eHTuTeT
gappxana je caoje sace6He nonmTHuKe, 3aKOHCKe M BEpCKE
yeranose,(1"7)
Cpeptom 17, eka ca Tp Kparbescraa cy 6una yay4eHa y His vicnpenneTaHnx paTopa (Mehy Hama
w Enrnieckn rpaljalickn pat), Koja cy AoBenk Ao NpwBpeMeHor s6ayBalba MoHapxnje M OCHMBAbA
kpatkorpajve yHutapHe penyGnuke Komonenta Exrnecke, Wkorcke u Upcke.!"8ll19
Vato je MoHapxija Guna oGHoBsbena, beta oGHoBa (ys Chasity pesonyunjy 43 1688) ocurypane cy Aa,
3a pasnuy of ocTatke Espone, Kparsesckn anconyTisam He opHece npesary 4 a KaTONM\a Hixkafja He
Hacnege npecto, Yoras Benuke BpuTanuje he ce pasauTh Ha ocHoBy ycraBHe
MoHapxuje W napnamexTapHor cucrema.*! Tokom oBor nepnona, nocebHo y ExXreckoj, paseoj parHe
MopHapviye (M saHMMarbe 3a Beniika reorpacbcKa orkpihia) he AoBecTu Jo ycnocTaBseatea M
HacerbaBatba NpeKOMOPCKMX KONOHMja, HapouNTo y CesepHoj Amepnyn?1)
Kparsescteo Bennxa Bputanuja [ypons |ypeny va20p
[naenu unanak: Kparseecmeo Benuxa Bpumanuja
Yjenniseto Koarbescrso Bennka Spuranija je Hactano 1, maja 1707.
HakOH ycsajatsa 3aKoHa o Yuuju y napnameHTuma Eurnecke uw
Wkotcke yume je patucuKogar Cnopasym 0 yHuju m3 1706,
Y 18. Beky paseuna ce mHcTuTyuMja Bnage 3a Bpeme PoGepTa
Bonnona, de facto npsor npemujepa (17211742).
Hugom JaxoGuircKnx ycraHaka je nokyulaHo fa ce ca 6puTaHcKor
pecrona sGayn nporectanTcka aiactija XaHoBep M Aa ce Bparh
karonmuka auiactija Crjyapr, Jako6uTH cy KoHauHo nopaxeHn
y 6viuM Kon Kanogeva, HakoH Yera je oW/No go HacunHor
YMupwBatba wKoTCKx ropuiTaka. BpwTaHcke Kononuje y CeBepHoj
Amepuun koje cy ce onsojune og Bputanuje y AMepuuKom party 3a Cnopasys 0 yriii je HoBe0 Ao
HesaBMcHoct cy 1782, ocHosane CAL. Bputaxcke umnepyjanke ‘craapatea JeAlor YieAwieeHor
AMGnunje cy ce oxperyne 2a apyru oGnacTaMa, HaposATO spaces ee fara ey
ka Mnauin 22)
Tokom 18. sexa, Bpwanuja je 6una ykrey4ena y atnatcKy Tprosuny
poGreem. Mpouelsyje ce fa je Bputanuja npeGayuna oxo 2 mannova po6oea us Adpuke y AMepuky npe
Hero wito je saGpaviana Tprosuny poGseem 1807.
Yjequibexo Kpareesctso Benuke Bputanuje u Upcke [ypon | yponv w200p)
Thaenu unavak: Yjeduisexo Kparseacmeo Benuxe Bpumanuje u Upcxe
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0 sa‘1a, 1245 AM VYesuneno Koarsescrao — Brnmenio
Tepwmi .YjenntbeHo Kparbesctao” je noctao ssaHuuak 1801. Kana cy napnameHTu Benke BpuTannje 1
Uipexe ycsojunn SaKoxe o yHuin, YenMHKBLM ABe Apxase y YienuiteHo Kparbescrso BenaKe Bpuranuje
w Mpexe.
Nouerkom 19. gexa Unpyctpiicka pesonyunja je novena aa npeoSpaxasa semmuy. Ona je nonako noBena
Alo OTKNoHa NONMTH4Ke MON Of CTAPHk TOpHjeBCKNx W B/TOBCKX SeMMbONOCeAHMUKHX Knaca Ka HOBHM
wipycTpyjanunma, Cases tprosaua # uaaycTpHjanaua ca surosyuma he AoBecTH Ho ocHHBalba
Hope JTuGepane cTpanke, Yuje cy ueonoruje Gune cnobopHa Tprosulia W nece dep. Napnament je
1832. yosojmo Akt o Beniikvim pecbopmana, KOjMM je NoYeo NpeHoC nonuTHuKe Moh ca apucToKpaTuje Ha
cpepisy knacy. Ha ceny je orpahneaise semmmuita npotepuaano cuTHe dbapmepe. Bapoulmue 1 rpanosn
cy novenn fa npumaly Hosy ypSary pazHuuKy Knacy. Mano o6wuHix pagHitka je umano npaso rnaca
OHM cy OcHHBaNn cBoje oprakisaunje y BHay cHHaMKara.
HakoHi nopasa patiuycke y PesonyuoapHim m HanoneoHoKnn
parosuma (1792-1815), VjequibeHo Kpanseactao je noctana rnasHa
nomopcka M MMnepijania cia 19. Beka (ca SloHACHOM Kao Hajsehinm
rpagom Ha ceery og oKo 1830).!”°) Bes pveana Ha mopy, GputaHcKa
AomMHaunja he kackuje Gut onucneavia kao Pax
Britannica."I251 flo Benuxe wsnoxGe 1851, Bpwranuja je Gana
Burka xon Barepnioa je oanaunna Hasveana ,panvoHMuom caera‘.”*! BpuTancka uwnepuja je
paj Hanoneouckix parona a npowmpena Tako fa je o6yxearana Vitiqiiy, BennKe
nowerax Bpuranexor mupa. Aenoze Acbpnike m mHore pyre TepuTopyje wupom cera. Nlopen
cbopmanne KoHrpone kojy je Bennka BpvTannja umana Hag cBojam
KonioHijama, 6pHTaHcka AoMMHauHja BehuM AesloM cBeTcKe TproBMHe
je sHaunno ma je ofa chakTwuKn KoHTponincana npnBpene MHOrHX seMarea,
nonyt Kuve, Aprestve w Cujama.2”28) y yxytpawtboj nonwTiun, nonuTM4KH cTaBoBM cy cbasopusoBann
NonMTHKe cnoboAHE TproBMHe H sleCe cbepa M NocTeneHo NPoWMpMBarse upaNKAx npaza. ToKOM 20.
Beka, rlonynalivja ce Harno noBehana, wo je npatana Gpsa ypSaHusaunja, WTO je usassano sHauajHe
Apywiteexe uv nonmtnuKe Tewkohe.”"! HakoH 1875. vHaycTpyickn MoHonon YjeqntbeHor Kparbesctaa cy
yrpoxasann CAL w Hemauko uapcreo. fla 64 norpaxkina HoBa TpxulTa M WaBOpe
cuposiva, KosepsaTieia crpanka 3a Bpeme BeHwawinHa [vspaenvia je noKperyna nepwon,
mnnepyjanucrmuknx excnansnja y Erunry, JyakHoj Adpwun 1 apyram
TepuTopiijama. Katana, AycTpanuja m Hos Senaliq cy nocranu camoynpasHi AommHnoHnn.!”
Apyuraene pecbopme n camoynpasa Mpcke cy nocranu Bato
YHYTPalltbe nixTakbe HaKOH 1900. Slabypuicriska crpalKa je Hacrana
1900. us casesa clpnKaTa W Maniax couMjanncTH4kux rpyna, ok
cy cycbpaxerkiiibe maGopune sa xeHCKO paso raca npe 1914,
Yjequrbero Kparbescteo ce Gopuno y3 Mpanuycky, Pycniy “ (HakOH
1917) CAL nporme Hemauke M HseHMx caBesHvla y lpsoM cBercKoM
party. Bpwraricxu sojHmuy cy ce 6opunn winpom BpvTacKe mmnepyje:
Wy HeKonnko oGnactn Espone, Hapoynro Ha Sanaaom (pony.
Benue kpTBe poBosckor para cy vsaszane ry6urak Beher Aena
jeave rexepaynje mywkapaya, ca ayrum gpyuiTaeHnm nocneguuama
y pkaBv Ben“ noTpecima ApyWTBeHOr NopeTKa.
Bpurancxa newaaula ToKoM GinKe Ha
Con. Bre on 885.000 6pHrancKix
sojHnka je normyno Ka Gojnurrama
Tippor evercxor para,
Yjenuibeno Kpareescrao Benuke Bputanuje n
Cesepxe Upcke [ypeny | ypenu wseop]
Moone pata YjenutbeHo Kparseacrso je qo6uno mavaat /Ipyuirea Hapona Haq 6pojHMM HeMauKun
konokijama 4 ocmalckuw Tepwropjawa, BpvtakcKa unepria je aocturna cBoj Hajsehu oGuM,
say3umajyhu neTiHy caeTcKor KonHa W YeTAPTHHY caeTCKOr cTaHosHMuTBa”"] Mehytim, YjenubbeHo
Kparsescrso je nano 2,5 munvoka KpTaBa i vsaluina je M3 para Ca OrpOMHMM HalivoHankiM
nitpssstwikipedia.orgiwikiVjenmueno_Kparcencreo ena‘u4res, 1245 4M Venmseno Kparsescrao — Bumiena
Ayrom.°! YenoH vpckor HauMonannsMa M cnopoBH y MpcKoj oxo yonoBa VipcKe camoynpase cy Ha Kpaly
AoBenn Ao nopene octpsa 1921,°"! a Vpcxa Cno6ogHa [pasa je 1922. noctana HesaencHa ca
cTaTycom gommHioHa. CesepHa Vipcka je octana aeo Yjequibexor Kparbeectea."! Hus witpajkopa
cpegniom 1920-nx je kynMMHMpao ca reHepaniuiM wipajKoM 1926. rogue. YjequiseHo Kparbeactao ce
jou yaek Hnje onopasino on nocnepwua Mpsor ceeToKor para Kana ce oropmna Bennka
aenpecria (1929-1932). Oso je 3a nocnegnuy umano sHa4ajHy HesanocneHocr m noTeuiKohe y crapnm
wlipycTpnicknm o6nactima, kao M nonmTHMUKe M ApyuITaeHe HeMMpe ToKOM 1930-nx. Koannymona enafa
je o6pasopana 1931.5)
Yjenntbeo Kparsescrso je yuino y [pyri cseTokn par o6jaBom pata HayMoTHuKoj HemasKoj 1939. HaKoH
Hemauke nisasije Ha Mosscky. BiicToH Yepuun je 1940. noctao npemujep 1 sofa Koannupone snaze.
Ynpkoc nopasuma caojx eBponcKnx cagesHuka y npaoj roquin para, YienuHseHo Kpareeacrao je
HacTasuno a ce camo Gopi npoTie HemauKe. KparseBcko Basayxonnoacrso je nopasuno
Hemauku Slycbreacbe y Gop6u 3a KOHTporoM Hap HeGoM ToKOM GuTke 3a Bpurativiy. YjequiseHo
Kparsescrso je nperpneno senuxy wrety ToKom Bnuya. Kackvije, Yjenmiseko Kparbepcrso je TeLLiKOM
MyKoM opHeno noGepe y Guum sa AtnalTuk, CesepHoadpauko) m BypMalicko) Kanai, BpHTaHcKe
cuare cy umane BaxkHy ynory y ickpuasaise y Hopmaxaniv 1944, sajeqo ca amepwuKum cHarama
Hako# Hemaukor nopasa, YjennibeHo Kparsescrao je Guna jena of Tp Benue cine Koje cy NnaHupane
nocneparHu (reononurukis) ceer 1 jeaHa of npeWx nornucknka [lexnapaunie YienntseHnx Hauvia.
Yjenutbeo Kparseacrso je noctano jenHo of net cTanknx 4naHMya CaBera GesbeqHocti. Mefyt#m, pat
je stavajiio ocnaGuo apxasy 1 ova je buvavtcujcks saeucuna op Mapuarovornnatia w nosajwnta Ms
cag
Y HenocpeaHim nocnepaTHiM roguHama, saGypuicTMuKa Baga
je noxperyna paawkanad nporpam pecbopmn, Koje cy mane
sHa¥ajah yTHuaj Ha puTalcKo APyUITBO y cnemehuM
Aeuexnjama."") HajsaxHuja uHaycTpyjcKa u jasHa npegyseha
cy HalioHannsoBana, YonocTasmeena je pxasa
6nazocmarsa w Haumonanta snpascrBena cnyx6a,
caeo6yxeaTHn sapaacTaeHn cucTem Koju je cbuHaHcupana
pasa.) YonoH HaywoHanusama y KonoHujama ce noknonHo ca
Teprropuie roje cy Hexana 6une cee cnaGujom exoHomckom mohu Bputanije, na je
Apo Bpurancxe marepie, Nonwruka AekonoHMsaunje Buna HeMs6exHa, HesasncHoct je
Tpersrrie BpvTancxe nperowopere 1947. npgo npyahata Viiayjv W Makucrany.! ¥ Hapeake TpH
‘eprvopale ey noneyvene upsevoM SeIOM. —peueHiyje Behua KosIoHja BpHTaHcKe uMnepuje je crekna
HesaBvicHocr. Muore Gueule KosIOHMje cy nocrane
eo Komonsenra.
Viako je Yjeautbeto Kparsescteo Guna Tpeha apxasa Ha cBery Koja je passuna ceoj HykneapHin
nporpam (ca nipsom npoGom aTomexe GomGe 1952), HoBa NocneparoBcka orpaHnuelba EpuTaHcKe
mehysaponHe ynore cy ce nokasane ToKom Cyeuxe Kpise 1956. rogue. Pawmpexa ynotpe6a eHreckor
jesnka y cBery je oGesGenuna canst mehyHaponin yTHuaj GpiTaHoKe KibinkeBHOCTH Hi KynType, Op,
1960-nx hela onyrapHa Kynrypa je Takohe yrMuajua y caery. 36or HeaocTarka paaHe cHare ToKOM
1950-nx, saa Yjeauisexor Kparbescrea je nogcTmuana mmurpauniy M3 semarsa KomoHBenta. ¥
cnefehum geuenvjama YjenniseHo Kparbescteo je noctano myntueTHuuKo apyusTeo.“°! Ynpkoc nopacty
2knBoTHor GraHAapaa Kpajem 1950-nx 1 1960-ux, 6putalicka npuapera Huje Ovna ycneulHa Kao
puBpepe Helix KOHKypeHaTa, kao WTO cy SanaqHa HemaviKa i Janak. YjenuibeHo KparseBcTso je
1973, nocrano unar Esponcke ekoHomexe sajeahnye, a kag je EES npepacna y Ezponcky yuujy 1992,
Yjequibeo Kparseacrao je Guno jeqHo on 12 apkaza ocHueava.
Kpajem 1960-ux y CesepHoj Vipckoj je ua6uno MehyBepcko Haciree koje ce o6M4Ho HasiBa ,HeBorbe"
Cmarpa ce faa je KoHcbnukr oKoHYaH GenbactoKnm Cropasymom Ha Beniiku neraK 1998, rogmne.*"l*21
HakoH nepvona ekoHoMckor napa 4 uipycTpHicKe Kpuse ToKom 1970-
wx, KoHsepsaTMeHa Bnaga Mapraper Tavep m3 1980-Mx je noxperyna paguKanky
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0 ma‘vars, 1245 4M Yesimeeno Kpareeacroo— Bnomenyja
TonmTuKy MoHeTapiama 4 Aeperynaunje (Hapo4nro y
ebunancujckom cekTopy) 1 TpxnuiTy paga. Braga je
Npwearwaosana apxaeve xomnatvje u nosykna cy6aeHunje
Apyra npvepenHnunma.!*! 36or oBora cy ce nojasune BcoKa
HesanocrieHocT 4 counjanH HeMupy, ani je nonurnka Ha Kpajy
Aosena 70 ekoHOMcKor para, HapouMTo y yonyKHOM ceKTopy. Op
1984, npwepenu Yjenniseror Kparsescrea je sHavajHo nomorao
npwnue npvxona on excnnoatauyje Hacbre u3 Cesepxor
mopa.'“*) Heouewpana noGena y bonknakinckom pary je
Togpatuna YjenuibeHom Kparbescrey yTHUaj y CBETCKO} Haron nea sera on @panuycre 1961.
nonurauy 41967, Yjegiuewo KpanueocTaa je nocrano
sinan EES 1973.
Kpajem 20. seka uappulene cy Beniike npomexie y ynpasreatby
YjenwtbeHum Kparesctaom ocHiBatbem fesonylicaHvx ynpaBa
3a Llkorcky, Benc u Cesepy Vipcky.'**! Akrom o reyfickni npasvma us 1998. npaxsahena je EsponcKa
KoHBeHuNja o reyncKvM npaBMMa. YjenHHseHo Kparbescrso je jow yBek BaxaH AMNNOMATCKH H BOjHM
cbakrop y caety, koje uma Bonehe ynore y Esponckoj yHujv, YjenvibeHim Hauijama 4 HATO nakry.
Mehytum, oxo yuewiha Yjenutserior Kparsescrsa y HefashiM BojHiM onepalivjama, HapounTo
y Aeranuctany m Vipaky ce jow soge nonemnke.(“*)
Yjenutbeo Kpassescteo TpelyTHo nokywiaba fa ce onopaBM of nama ycren CBeTCKe eKOHOMcKe KDU3e
3 2008. TpenyTHo je Ha enacTH KoanMluMoHa KoHsepBaTMBHO-nliGepanka Bnana Koja je ysena mepe
WTeptbe ca UNrbeM Aa peule BennkH GyyeToKn AedmunT '“”! OcmM eKoHOMcKMx oTewKoha, Bana ce
cyouasa u ca nojenMHiM cenapaTicTH¥KHM TexibaMa y NPeKOMOPCKMM TepHTopujama, ann uy
KOHCTUTYTHBHMM eHTHTeTHMA. Y LIKoTcKoj je 18. centemOpa 2014. onpxkaH ncTopiijcn pecbepeHaym o
HesaBncHocTn. TecHom BehMHoM, of 55,3% LUKOTH cy ce oany4unn 3a ocTaHak y sajeqHnun.'“*! Hapajyhn
ce NosMTHBHOM Mexopy 3a UIKOTCKe CenapaTucTe, chuune pedbepeHayme cy Hajasinu u Ayr KenTcKh
HayoHanueruuKn noKpeTa y CesepHoj Upckoj, Bency, ann KopHBony.
2016. roqure, 51,9 npoyexata rnacaya y YjequibeHom Kpasbescrey je usrnacano ga 3emma HanycTu
Exponcky yiinjy. 3BaHn4HH npouec usnacka 13 EY noveo je 29. Mapra 2017. rogune, ca nosvsaibem
Yjequibevor Kparbesctea Ha Una 50 Cnopasyma Eaponcke yHuje, ume je cbopmanto uckasaHa Hamepa
Apxase aa HanycTh EY. Osaj unax je yTspano aa he nperosopn o manacky TpajaTH HajMatbe Be ronnie.
Yjenutbeo Kpassescrso je ocrano nyHonpasax YnaH yHije cee fo 31. jaHyapa 2020. rogue.
TIpHBpe sta {ypenw | yooru wa20p)
Tnaeiu ynanax: Mpuspeda Yjedursenoe Kparsescmea
Mo 18. sexa, Yjennseno Kparseactao je Gino arpapHo-
pypanta semrba nonerbeHa Ha ‘pocbosijje. Mojasom
nape MawinHe npeA Kpaj 18. seka y YjeaniseHom
Kpareactey ce cnposogu Mpga uxaycrpuijcka
pesonyuja. Nopinky ce rpagosn Gnusy pyaHika xkenesa 1
yrnea jep je Tpalicnopr cmposiia Ha Behe yaarseHocTn
Gyo Hevonnatn. Byayhn aa je Guno HensBoquE0
npesoxerbe panninka Gnnsy cbabpuka nopwxy ce
papunuKa Hacerba 4iMe sanounibe npoyec
mHaycTpyicke ypGaHiisauje. ¥ Tom pasnoGrey Hactajy
6pojlin HoBH rpagosy, a nocTojehu rpagosn ce npowmpyiy.
Chajatbem cycepHux rpagopa Hacraly KoHypGaunje KojAx y
YK wma ceaam:
Benwku Slongox, Bupwuuren, Tupepnyn, Manuectep, Jaa
cw Bpeatopn, Hbykacn Paros. Kpajem 19.
Beka M3yMOM enekTpHuHe eHeprivje 4 AIpyrom viunyCTpHjcKOM peBoryLvjom MHDYCTPI|CKA NoroHH cy ce
Mornu cnoGogHuje pasMewtaru y npocTopy.
Flocnosiin weGonepy y flonjiony
nitpssstwikipedia.orgiwikiVjenmueno_Kparcencreo ana‘1a, 1245 AM Yjenwmeno Kparsescrso — Sicanennia
YK je koneska nHpycTpujcke pesonyunje 360r Tpannunje marycbaktype, BoraTHx HanasMluTa cMpoBMHa,
Nomopcke opjeHTauje Ha KONIOHIje W TEXHMUKMX M TeXHONOWKHX WHOBAUNja. SaxBarbyjyha
wligycTpyickam npona094Ma 4 TproBMHOM No LiesoM caeTy peslaTHeHo Masia ocTpacka Apxasa nocraje
HajOorarnja Ha cBery. ¥ 20. 8eky OBETCKH Cy paToBiK, eKOHOMCKe Kpi3e, pacnag KonoHixjankor LlapoTsa 1
yenod CAD, Janalia # Hemauke yapoxosan nag YK ca caMor ekoHoMexor Bpxa asin ce joul yBex Hanasn
Mehy cenam eKoHomcKh HajsHavajHijnx semarba ceeTa (unaHMua 7).
Y YK ce camo 1,9% cTaHoBHnuiTea GaBM npMMapHuM AenaTHocTHMa, 23,4% cekyHAapHMM 1 oko 70%
TepunjapHim. Oko 70% norbonpuBpeple nponsBoplse oTNafa Ha croNapcTsO, a npesnanasajy nocenn y
snachnusTey BenenocenHnka (ern. Landlords). Lito cy y no6a uHaycrpujcke pesonyunje sa YK sHaunna
Hanasnusta yrrea W rBoxija To cy aac Hanasmusta Hadre M npupopHor raca y CesepHom mopy. Lok
ocTane eBponicke seMbe Te OcHOBHe cvposie Mopaly KynosaTH, YK ux uma M1 3a cBoje noTpebe lM
3a ua803. MdaycTphicka npovsaopisa je BucoKopasBujeHa, on TPAnMUMOHANHux uAAyCTpHiCKHX fpaHa
saapxana je nponssoptba “eniiKa, a npomsBoge ce TpaHcnopTHa
cpepctaa, ayTomo6unn, aBMoHi, B030BM, eneKTpoHika, cbapMalieyTCKH NPoMsBOAM, TeneKoMyHHKaUMoHa
onpema. Viako je miaycrpuicka pesonyunja novena TekcTNHIM noroHMMa, 360r KOHKypeHTCKUX 3emarea
ca jecbrinujom pagHom charom npovsBontba onehe ce orpakuuiina Ha BHCOKOKBaNMTeTHe lM NpOMsBODe
sucoxe moge.
CraHOBHHUITBO [ypeni | yoru veep]
Tnaenu ynanyu: Hemozpacuja Yjedursenoe Kpaseescmea u Cnucak epadoea y YjedurseHom
Kparseecmey
Y Yjenvisetiom Kparescray xuBM 63.181.775
cTaHOBHMka, a npoceuxa rycTMHa HacereHocTu je 255,6
cTaHopHika Ha km?. Vinak nocroje Beninke peruokanke
pasnuke, Tako je np. rycTuHa HacesbeHocT™ y EHrnecKoj
ner nyra seha Hero y LkotcKoj. Behuvy craHoBHnuiTBa
une Euirnesn (80%), LkorH (10%), pun (4%), Bentiann
(2%) w crpanun (4%). Odexnpana npocesna KMBOTHa
ctapocr je 77 roquva, a nucmeHoct je 99%,
Mpau craHoaHnun ocrpea 6unu cy Kerri koje
noTuckyjy Pumreatu y Bpeme yapa Knaynisja. HakoH
naga 3ananHor puMckor Yapcrsa Ha ocTpe0 Zocersazaly
repmaHcka nnemeka Axrin, Cach m Jura, Apex
CTaHOBHMWTEO je NpeTexHo KeNITCKor nopekna. faHauiibe
cTaHoBHnutao Benuke Bpurarije Hactano je
AyroTpajHiim Melwaibem cTapocenenatia M AocerbeHnKa
Yanoepaurer y Kemépryy
Toxom ncropyje, us YK ce fo [Ipyror caerckor para woerbasano jako MHorO sbyAM uITo je H NoronOBANO
wmpetby euirneckor jeanka. Exrneckum je3ikom ce cny,ke CTOTMHe MUNMoHa CTaHoBHinka 3emme, a
cnyk6enn jesuk je uy CAL, Ayctpanuju, Kakaqu u Vnpuim. Acerbasatyy cy norogosanu 6pojHn
MMHWOUM: NOBeharbe CTAHOBHMUITBA M arpapHe FYCTHHe, BePCKH CyKOGH, NNOAHa seMzba y KoNOHMjama
wa,
Y 19. Bexy yoneg MMpse uxpycrpyjcke pesonyyuje nowy Murpauyyje ua cena y rpan a6or noTpe6e 3a
Paptom cHarom y MHaycTpyin. UcTospemeHo ca ucerbasatbem Exrnesa ii LUKoTa 0 20. sexy y YK
Aocesbasajy Vipun 360r nowe eKoHoMcke cuTyaunje y MaTH4HO) 3emren. Y 20. BeKy y KparbescTBo
ycerasaly cTaHoBHMU sajenHnye KomoHBenta u
MHorn Adpikanuy, MakncTanun, ByjeTHamu, Kivesn, Moreau 4 apyra,
AJMMBMCTpaTHBHa OPEN | ypean | ypean wsa00]
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0 anna‘u4res, 1245 4M Yenwseno Kparsescrao — Bwmiena
(Opa) onerak 64 tpe6ano
MOWMpHTA, Moxere
Cao6pahaj | ypear | ypoan vs80p}
Y Yjenvisetom Kparbescray nocroj 392.000 km notny#o
acbantinpalinx nyreea. Og Tora 46.903 km nyTesa je of peruoHanve
W ApkapHe BaxHocTu, a ayTo-nyreBu noxpusaly 3.497 km. MytHa
Mpexa je HapountTo passixjena y rycTo HacerbeHMm noppyyjaMa y
cpepto] y jyxto] Extneckoj, noceGHo Ha wupem nogpysiy JloHaoHa,
Tne je vapasviro paisjanva. SarywiekocT nyTeBa je os6urbaH
cao6pahaju npoGnem, a npema 6pvTaHckom MuHncTapcTay npomera
aj npo6nem 6u Ao 2025. apxaay Morao crajatw 22 munujapae cbyHTn
‘ako Ce He pelwi, MpoGnem je Toniko uspaxeH Aa GpuTavoKa anana =
cmatpa kako 6 Morao o36™seHO HaWITeTHTH NpuBpepM, ako Ce He pr Mian y onzony
pewin Tapacbama v pasBojem jasHor npesosa
LUiro ce THe KenesHMuKor cao6pahaja, nocTojn 16.116 km
>xerbesHHUKKx npyra, og vera je 5176 km eneKtpuc>nunpato. Pasmak
Mehy winama je 1436 mm (Hopmaniin Koniocek). KenesHnuKe npyre,
craHnye w wHcbpactpyktypa y BnacHnuiTay cy
npenyseha Hauwonanve xenesHvye. NyTHMMKn cao6pahaj o6aera
25 npesosHux npeayseha, a TepeTHu net npeayseha koja nnahajy
HauvoHankvia xenesHiuama 3a ynotpeGy Mpexe. PIpnBaTHo
“ z GpuTaHcKo-cbparuycKo ApywTeo Marpaawno je 1987-1994. 50,5 km
Ayro-nyt M25, xojn oxpynyje Tlowno", —ayrayax TyHen Koken-okcToH (EspoTyHen) wcnog MlamaHiua. Kpos
J ecto saxpven Hera B03e H BO30BH 3a NpeBOS ayromoGuna UM psn
goso8n Espocrap wamehy SloHqova, Mapusa w Bpucena.
Tlowpox wma Hajehy u Hajctapujy nonsemHy xenesHuuy Ha cBery. [SS ;
Touena je c panom 1863, uma 394 km npyra 4 cBakn Wak npesese ae
2,7 munvova nyTHuka. Ocum y FloHaony, onsemHe xKenesHuLe
noctoje y [nasrozy M arnomepaunia Tajs u Bup.
Y Yjenuisetiom Kparseacray nocroju $7 aepoapoma c penosHim
BaspyulHnm cao6pahajem. Hajsehu cy mef\yHaponkn
aepoppomn Xupoy Kon SloHgoxa (70 mun. nyTHika; Tpehn
HajnpomerHujn aeponpom Ha caery 2012), FlogoH lersik (34,2 man
nytHnka), Manuectep (19,7 mun). Hajsehia sasayxonnosia
komnannja je BpuTuw epse)s, koja ce y6paja mehy Hajache a caery.
Keneannn moct Oopr y Lore)
KysTypa typens | ypeni ise09)
KibwkeBHOCT | ypenu | yponu vs20p)
Bpuraticka kbwkesHocT o6yxeara ea jena nosesana ca Yjequtbenum Kparseactaom, octpsom Mex
Kananckum octpsima. Hajsehn eo GpuTalioke KibiKeBHOCTH je HanvicaH Ha eHTeckOM jesinky.
Enrneckw nical nechink Bunujam Lllekcninp ce YecTo Nomitibe Kao Haj6oreM nvcal, ApaMa Ha
caery.!9100I5) Hyeroan caapemennun Kpictocep Mapnoy w Bex Lloxcox cy Takohe YerbeHn.
hitps:i's. wikipedia orgiwiki¥ienmseno_Kparvescre0 son‘1a, 1245 AM VYesuneno Koarsescra0 — Bnmnenio
Caspemennjn nucuy apama Anak EjGopx, Xapong Muurep, Majkn
ej, Tom Cronapa w Aejang Enrap cy KoMGmHoBanu esiemeHTe
Happeanuama, peanvama 4 papukannana.
SuawajHu exrneckn nucun ua cpenHeer u pakor HoBor Bexa cy Llecbpu
Yocep, Tomac Manopi, Tomac Mop, Lox Batbat w Llox Munton. ¥ 18.
sexy Hannjen Lledo (nucay Pobunz0na Kpycoa) " Camjyen Puuapacon cy
Gunn nvoHMpM MopepHor pomaxa. Hbux cy y 19. BeKy npatune parse
nvosauyje LlejH Octiih, rormuke cnucaterske Mepu Lenn, nucua sa
Aeuy Slyuca Kepona, cectapa Lapnora, Emmnu v Ava Bpoxte, apyuiteeHor
aktmencte Yapnica Akerica, HaTypanucte Tomaca
Xapauja, peanucrknise Llopy Envor, BAsMOHapCKor necHiKa Bunwjawa
Bnejka w pomarTuvapcxor necHuka Bunujama Bopgcaopra. EHrnecku nucya
3 20. Beka cy nical Hay4Ho-patTacTH4Hnx pomaka XepGepr Llopy Benc; ——_Bunujam Ulexennp
nucuY peYjvx knacuka Pagjapa Kunnunr, Anekcalgap Mun (Teopay BuHuja
Tlya), Poang Jan w Enna Bnajrox; KoxTposepsun A. X.
Jlopero; mogepHicrkniba Bupyutinja Byncb; carmpuuap isnt Bo; npopo4KH pomaroniicay Llopu Opsen;
nonynapyn pomaxonucyu Camepcer Mom u [pejam pu; nacauy KpMMAHanMcTH4KuXx pomaxa Arara
KpvcTu (HajnponaBanniv nvcay canx spemeHia);” Vijan nemur (Teopay Llejwca Bovina); necHmun T. C.
Envor, dunin Slapkni w Teg Xiys; ncn cbanractuke WJ. P. P. Tonk, K. C. Nlync a U. K. Poyninr a
nucay rpacbu4Kux pomaa Anal Myp.
LUkorexw fonpuliocn o6yxearajy nica KpaMMHanueTu4knx pomaHa Aptypa
Kota ojna (rsopua Llepnoka Xonwca), pomaHTHuapcKor
KibwxkeBHiKa Bonrepa Cxora, gevjer nucua Leica Merjya Bapuja, nacya
encknx aBalTypa PoSepra Slynca Czelcona u necHuka PoSepta BepHca,
Caspemenvi Moneprvcra v HauoHanicTn Xiy Makavjapwiag w Hin M. Fal oy
onpuvenn LlkorcKo] peHecatcn. Cymopnuje nepcnexrige ce mory Hahu y
npwwama Vijaia Pankvia w neMxonowkam xopop-komeawjama Vea BenKca.
Bpuraricka Hajcrapyja noema, Y Gododilin, je wanucata Ha Yr Hen
Ogledd (Cmapom Cesepy), BeposaTHo Kpajem 6. BeKa. Hanincaiia je
Ha kam@pyickom wnw crapoBesiukom 4 CanpxKH HajpaHnje nosHate pecbepenye
apne Dnene Ha kparea Aprypa.!°*! Op oxo 7. Beka Besa uamehy Besca u Crapor Cesepa je
usry6reena u cboxye Kyntype Ha BenuIKOM jesiiky ce npemecTuna Ha Bene, re
je aptyposcky nerenay game passuo Lledpu on Monmyta.'*! HajcnasHnin
BenuiKH cpepiboseKoBHH NecHNk [asvia an Tevinim, je nucao necme o npuponl, penurujn u HapOMHATO O
sey6asu. CMatpa ce Hajsehum esponckum neckvkom ceor Bpemexa.!! Cee fo kpaja 19. Beka
Behuva Benwke KHswKeBHoCTu je Guna Ha BenUIKOM n Behula npose je Gano penurnosHor
kapakrepa, Hlanujeny Osexy way sacnyre 3a Puc Slync, npsi pomaH Benuikom oGjaBrbeH 1885.
HajnosHarija arno-Benwikn nec cy Aunali Towac w P. C. Tomac. HajBaxHija BeNWKK nucuM y
pomana cy 6unn Puyapa Jlepennn u Kejt Pobepre. 1
Tucun vs apyrax apxasa, noce6Ho semarsa Komousenta, Peny6nuke Vipcke u CAM, cy xuBenn 1
paqunu y Yiennbetom Kparsesctay. SHavajHujn npumepn Kpos BeKoBe cy 6unu LJoHatak Cavibr, Ockap
Bajna, pam Crokep, Llopy Beprapa Lilo, Llosed Koxipaa, T. C. Envor, Espa layva m caspemenh
6putatcku nucyn poheH y MHocTpaHcTay kao WTO cy Kasy Vwurypo m Canman Pyxxay. 7158)
My3inka {yp2n|ypons sop]
Y Yjenvibetiom Kparbescray cy nonynapha pasnuunTn cTMnoBn MysiKe, of Tpaanumonankie
yanke Exmecke, Bena, Lilkotcke u Cesepxe Vipcke, ao xesi merana. Mehy Hajyrneauijam
komnosuTopuma KnacnuHe mysike us YjequibeHor Kparsescraa ht 3emasea koje cy joj npeTxoaMne
Hanase ce Bunujam Bepa, Xexipu Mepcen, Ensapa Enrap, rycras Xonct, Apryp Canuan (HajnosHaTija
No pagy ca nu6peructom Binujamom LliseHkom FunGeprom), Panc Boam Bunijamc 1 BeHyamnn BpuTH,
nitpssstwikipedia.orgiwikiVjenmueno_Kparcencreo sna‘1a, 1245 AM Yienieewo Kpareescre0 — Binnmennia
AuMoHup Mofeple BpuTatcke onepe. Yjequisexo Kparbescrao je Takohje AoM
cBeTcKM NosHaTiAx cAMdonjcKux opkecTapa M xopoBa Kao WTO cy BU-BU-Cn
cumcbonujckn opkectap 4 Cumoxnjckn xop Jloxaoxa. Hexu og nosHarujnx
Aupyrenata cy CajMoH Patn, lox Bap6uponn 1 Mankom Capyent. Mehy
NosHarujm cbunckum KoMnosMTopHma Hanase ce Lio Bapv, KniHT
Mauxcen, Majx Onacbuna, Yor Mayen, Kpejr Apmctpour, Aejaua Apxona,
Lox Mepdbv, Monta Hopman 1 Xapi Tpercor-Bunisjame. Peopr dpuapnx
Xenan je noctao Hatypanisosaln 6pyTarokn ApKaBreaHiH M Hanincao je
GpTaHcKy XAMHY KPYHUCalba, AOK Cy Heki On HberoBINX HajGorbMx paqoBa,
kao wo je Mecuja, HanvcaH Ha eHitneckom jeanky. Er.npy Sloja BeGep je
sHaviajHi KoMMOaMTop MyaM4Kor nosopnuiTa. HberoBa Aena AoMMHupaly Evry pert
SIOHAOHCKHM BecT EHA0M of Apyre NonoBHHe 20, Beka, a TaKolje cy rowepunjanno najyoneunaa
KoMepujanvo ycnewHa wnpom ceera. rpyna nonynapne mys,
Grncu ey wnpoM eBera npogart npeke Munvjapay ceojwx nnova, ataxohe | apnecypasaey
cy Hajycnewnnj 4 HajytauajHija Gea y ucTopuin nonynapHe myanke. [pyr
uctakiyt# GpHTaHcKH ayTOpH KOjM cy yTHUANM Ha nlonynapHy myauky y
nochentonx 50 ronuna ykryyyiy Poniurcrouce, Mnvk dnoja, Kens, Neg Senenue, Bu ls w Entowa
Lowa, Koj cy can npogani npeko 200 munnora Konuja cBojux gena winpom cBeTa. Harpage BPUT cy
TOAUlibe MysHuKe Harpae WM HeKH on HbuxoBNx HOGUTHHKA cy Xy, Hlejsna Boy, Epnk Knenrou, Pom
Crjyapr w Monwc. Jou Hexw 6piTaHcku myanuapn Koj cy nocturnn mehyHapoaHa ycnex
cy Konannej, Pejanoxen, Oejsc, ApKTik manKna, Cnajc repne, PoS Bunvjame, Ejmu Bajlxayc w Agen.
Bpojlin Opwratickn rpaqosn cy noskatu no caojoj mysmiyn, [ena ws SImsepnyna cy mana 54 xuT
cnurnoBa 6poj jenal, wTo je BMUWe No rnaBH CTaHOBHMKa y ODHOCY Ha ce OcTane cReTcKe rpapone.
Qonpunoc [nasrosa my3suun je npenosHat 2008. rogue, kaga je vmeHoBaH YHeCKOBuM rpagom Mysuke,
iro ra je yanHuso TpehHM rpagom Ha CBeTY KOjn je NOHEO OBO NPHaHAIbe.
Jo 2016. rogune, non je ocrao HajnonynapHuin mysnuKn xkaHp y YjenntbeHom Kparsescrey ca nponajom
0A 33,4%, a npare ra xun-xon w puiram v Gnys ca ypenom y nponajv on 24,5%. Pox Huje naneko, ca
Mpopajom on 22,6%. Mostato je na caspemexo Yjenuisexo Kparsesctso npovss0nH m Heke Of
HajvcrakiyTijax cBeTcKx penepa sajezHo ca Cjezniserim JIpxasama, Kao wTo cy Cropman, Kako, JaHr
Bejx, Pama u Ckenra. Benukn nopact 6poja cnywanaua xun-xona v puma u 6nyza y nocneptse TpA
TopMHe YecTo ce oBjawHsasa aKWMM npHcTynoM xaXpy 36or Beher KopHWhelba cTpMMMHT nnaTcbopMa,
Kao wTo cy Crorucbaj w Caynaknaya, y KojMMa cy xi-xon W pHTaM 4 Gny3 HajnonynapHnja KaHpoaM, a
noce6Ho mehy Mnahue reHepauyjama. Hekv og nonynapHux u3sBohaya oBux BpcTa MysuKke cy ACAI)
Poxu, Jian Yan Bepr, Yenc Penep, Mun Crajc, Bukia, Byjonce, Laven Mone w CA.
CNOPT [ype | ypenw ussop |
Tnaanu ynahak: Cnopm y Yjedursenom Kparseecmey
Muorw cnoprosn, ykreyuyiyhu cbyaGan, Teuc, par6n jynox, par6u sry, ron, GoKe,
HeT6on, Becratse W Kp"Ker, cy HacTanw uni cy cyITHHCKH pagaujeHH y YjequikeHoM KparseacTay 4
Apxkasama Koje cy joj npetxoqwne. Mpasiina m KopeKcn MHOrX caBpeMeHWx CnopToBa WsMMLTbeHa cy M
Konweuunpaiia Kpajem 19. Beka y Bikropyjavicko) Bpiraiinjv, a 2012. roauve, npeaceaunk MOK-a, aK
Por, uajaemo je: ,OBa ojaja, cnoprcko omusseHia 3emrea Hananeko je npenosiata kao ponHo MecTO
MofepHor copra. Ynpaso cy ope nojMoBn cnoprckor ynpasreatba u cbep nneja KoAMcbMKoBAHH y jacHa
pagina u nponuce. Osage je cnopr ykrbyYeH Kao O6pas0BHO CpesCTBO y WKONCKN nporpaM.”
Ha sehinv mehyHaponHnx Takmuuetsa opsojeHe exvne npeactassealy Exmecky, lkorcKy 4 Bene
Cesepia Vpexa Peny6nixka ipcka o6n4Ho ocbopme jenal THM KojM npeactaarea yeny VIpoKy, ca
mayseTkom Kon cbya6ana m Virapa Komonsenta. Y CnoprcKMM TakMMYelsiMa, eHENecKM, LKOTCKiA, BENWKA
w upckn / cesepHoupckn THMoBM YecTo ce HasHaaly AoMahuim Haynjama. Mocroje cnoprosn y Kojuma
jegax Tvm npenctasrea uenoKynHo YjeautseHo Kparbescrso, ykreyuyjyhiu Onimnnicke urpe, re apxasy
npegctasrea Tim Bennke Spritanuje. Slevise onnmnisjexe urpe 1908, 1948. w 2012. roauHe onpxane cy y
nitpssstwikipedia.orgiwikiVjenmueno_Kparcencreo rane