spenna
spenna (język islandzki)
[edytuj]- wymowa:
- IPA: [ˡspɛtna]
- znaczenia:
rzeczownik, rodzaj żeński
- (1.1) spinka do włosów
- (1.2) napięcie, poddenerwowanie
- (1.3) fiz. napięcie elektryczne
czasownik przechodni
- (2.1) napinać, naprężać
- (2.2) zapinać, spinać, mocować, zaprząc (o koniach)
- (2.3) spenna upp → otwierać (zamek)
- (2.4) oplatać, obejmować, składać (ręce)
- (2.5) spenna upp → rozłożyć (parasol)
- (2.6) spenna upp → fiz. mech. zwiększać napięcie
- odmiana:
- (1.1-2) lp spenn|a, ~u, ~u, ~u (~an, ~una, ~unni, ~unnar); lm ~ur, ~ur, ~um, ~na (~urnar, ~urnar, ~unum, ~nanna)
- (2) að spenna, spennti, spennt
- przykłady:
- (1.1) Hún var með himinblárri spennu í hárinu. → Miała błękitną spinkę we włosach.
- (1.2) Það var spenna í loftinu. → W powietrzu dało się wyczuć napięcie.
- (2.2) Við hnupluðum tveimur hestum, spenntum þá fyrir tjaldvagninn og fórum burt. → Zwinęliśmy dwa konie, zaprzęgliśmy je do przyczepy i odjechaliśmy.
- (2.3) Þjófar reyndu að spenna upp dyrnar en tókst ekki. → Złodzieje próbowali wyłamać drzwi, ale im się nie udało.
- (2.4) Hún spennti beltið um mitti sér. → Przepasała się w talii.
- (2.4) Við megum spenna greipar og þakka Guði fyrir það sem hann gefur okkur. [1] → Powinniśmy składać ręce i dziękować Bogu za to, co nam daje.
- (2.4) Vakir nú Bjarni þann dag allan, en um nóttina sækir mjög svefn á hann; leggur hann sig þá niður hjá systur sinni. Spennir hann þá greipar utan um hana og ætlar, að hún skuli ekki verða svo burtu numin, að hann verði þess ekki var. [2] → Czuwał tedy Bjarni cały dzień, lecz w nocy wielki sen spłynął na niego, położył się więc obok swej siostry. Objął ją w pasie, by być pewnym, że nikt jej nie porwie, gdy on będzie spał.
- składnia:
- kolokacje:
- (1.1) að setja spennu í hárið → wpiąć spinkę we włosy
- (1.2) spenna í vöðvum → napięcie w mięśniach
- (1.3) spennubreyting → zmiana napięcia; spennubreytir, spennudeilir; háspenna
- (2.1) að spenna boga → napinać łuk
- (2.2) að spenna beltið → zapinać pasek
- (2.3) að spenna upp dyrnar/hurð → wyłamać drzwi
- (2.5) að spenna upp regnhlíf → rozkładać parasol
- synonimy:
- (1.1) hárspenna
- antonimy:
- hiperonimy:
- hiponimy:
- holonimy:
- meronimy:
- wyrazy pokrewne:
- rzecz. spenningur, spennir
- przym. spennandi, spenntur, spennulaus
- związki frazeologiczne:
- etymologia:
- st.nord. spenna << pragerm. spannjanan*
- uwagi:
- (2.3) kojarzy się raczej z rozwiązaniem bardziej siłowym, np. wyłamywaniem zamka
- źródła: