Samotna Góra
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b9/LonelyMountain.jpg/220px-LonelyMountain.jpg)
Samotna Góra (Erebor) – góra ze stworzonej przez J.R.R. Tolkiena mitologii Śródziemia.
Jest jednym z głównych miejsc akcji Hobbita, dawną siedziba krasnoludów, głównym celem wyprawy bohaterów książki. O Samotnej Górze wspominają również postacie z Władcy Pierścieni, bowiem istniejące tam królestwo odgrywa pewną rolę w konflikcie między siłami dobra a zła, przedstawionym w powieści. Informacje na jej temat można też znaleźć w Dodatkach do trzeciego tomu Władcy Pierścieni.
Erebor jest zaznaczony i podpisany na mapach dołączonych do Hobbita i Władcy Pierścieni[1].
- W angielskim oryginale – Lonely Mountain / Erebor
- Przekład Marii Skibniewskiej – Samotna Góra / Erebor
- Przekład Jerzego Łozińskiego – Samotna Góra / Erebor
- Przekład Marii i Cezarego Frąców – Samotna Góra / Erebor
- Przekład Pauliny Braiter – Samotna Góra
Geografia
[edytuj | edytuj kod]Erebor był górą o znacznej wysokości, położoną na równinie rozciągającej się na wschód od północnej części Mrocznej Puszczy, w niewielkiej odległości od Długiego Jeziora. Stanowił charakterystyczny punkt Rhovanionu. Od jego głównego masywu odchodziło sześć długich ramion. Z wnętrza góry wypływała Bystra Rzeka.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Początki Królestwa Pod Górą
[edytuj | edytuj kod]W 1999 roku Trzeciej Ery[2] przybyli tam krasnoludowie z plemienia Durina, którzy musieli uciekać z dotychczasowej siedziby, słynnego Khazad-dûm w Górach Mglistych.
Przewodził im król Thráin I, który założył w Ereborze Królestwo pod Górą i rozpoczął tam wielkie prace kopalniane. W ich trakcie odkrył drogocenny kamień zwany Arcyklejnotem oraz bogate złoża minerałów. Krasnoludowie wybudowali, czy raczej wykuli, okazałe sale, pełne przepychu pomieszczenia i liczne tunele. Jednak w 2210 roku, Thorin I, syn i następca Thráina, porzucił Erebor i poprowadził swych poddanych dalej na północ, ku Górom Szarym.
Rozkwit i upadek
[edytuj | edytuj kod]Krasnoludowie powrócili do Samotnej Góry w 2590 roku pod wodzą Thróra, bowiem w Ered Mithrin byli atakowani przez smoki. Na nowo zaludniony Erebor zaczął rozkwitać i plemię Durina bogaciło się, utrzymując bliskie kontakty z pobratymcami z Żelaznych Wzgórz, jak i miejscowymi ludźmi, mieszkańcami Dale, położonego w pobliżu Głównej Bramy Ereboru.
Ten stan pomyślności trwał do 2770 roku, kiedy to smok Smaug Złoty, zwabiony wieściami o bogactwach krasnoludów, znienacka zaatakował Erebor. Zdobył siedzibę krasnoludów, zabijając wielu z nich. Garstka uciekinierów wraz z Thrórem podążyła na południe, większe zaś grupy uciekły do Żelaznych Wzgórz. Wkrótce Smaug zniszczył Dale i przez wiele lat pustoszył okolicę Samotnej Góry, zabijając zwierzęta i wypalając roślinność. Przez następne 171 lat nikt nie ośmielił się zakłócić jego spokoju, gdy spoczywał na wielkim kopcu zrabowanych bogactw, usypanym we wnętrzu Ereboru.
Odnowienie królestwa
[edytuj | edytuj kod]Dopiero wyprawa Thorina II Dębowej Tarczy (2941 rok), w której wziął udział hobbit Bilbo Baggins, doprowadziła do śmierci Smauga. W wyniku tego zdarzenia, jak i dzięki zwycięskiej bitwie z orkami, krasnoludowie odnowili Królestwo pod Górą.
Pod przywództwem Dáina II Żelaznej Stopy, następcy Thorina, plemię Durina ponownie zasiedliło siedzibę przodków i rozpoczęło przywracanie jej do dawnego stanu. W wyniku tych prac Samotna Góra odzyskała swą utraconą świetność, a pod względem okazałości sztuki budowlanej nawet przewyższyła czasy przed przybyciem Smauga. Podczas następnych lat Erebor cieszył się wielką pomyślnością. W tym czasie grupa tamtejszych krasnoludów pod wodzą Balina spróbowała na nowo skolonizować Morię (2989-2994), co jednak się nie powiodło.
Wojna o Pierścień i Czwarta Era
[edytuj | edytuj kod]Podczas Wojny o Pierścień, gdy Dale zostało zaatakowane przez Easterlingów, podwładnych Saurona krasnoludowie wspomogli sojuszników. Co prawda w bitwie o Dale zwyciężyli najeźdźcy, ale dzięki potędze Samotnej Góry sprzymierzeńcy przetrzymali oblężenie i zdołali potem wyprzeć wrogów. W Czwartej Erze Królestwo pod Górą pozostawało w sojuszu i pod opieką potężnego Zjednoczonego Królestwa Arnoru i Gondoru.
Za czasów Durina VII krasnoludowie prawdopodobnie opuścili Erebor i powrócili do Khazad-dûm[3].
Nazwa
[edytuj | edytuj kod]Nazwa w Westronie, Samotna Góra, jest dosłownym tłumaczeniem sindarińskiego miana Erebor[4].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ J.R.R. Tolkien: Hobbit, czyli tam i z powrotem. przeł. M. Skibniewska. Warszawa: 1997, s. 318-319.; J.R.R. Tolkien: Władca Pierścieni. przeł. M. Skibniewska. T. 1: Drużyna Pierścienia. Warszawa: 2002, s. 537. Zobacz też mapy w: K.W. Fonstad: Atlas Śródziemia. Warszawa: 2007, s. 76-77, 110-111.
- ↑ Wszystkie daty w tym artykule podano za: Dodatek B Kronika Lat (Kronika Królestw Zachodnich). W: J.R.R. Tolkien: Władca Pierścieni. przeł. M. Skibniewska. T. 3: Powrót Króla. Warszawa: 2002, s. 475, 476, 477, 479-480, 481.
- ↑ Informację tę można znaleźć w tomie XII Historii Śródziemia.
- ↑ Tłumaczenie za: A. Kubala: Przewodnik po nazwach miejscowych Śródziemia czyli Tłumaczenie i etymologia nazw miejscowych Śródziemia Trzeciej i Czwartej Ery według J.R.R. Tolkiena. Warszawa: 2003, s. 51 (hasło Erebor).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- John Ronald Reuel Tolkien: Hobbit, czyli tam i z powrotem. przeł. Maria Skibniewska. Warszawa: Wydawnictwo ISKRY, 1997. ISBN 83-207-1681-0.
- John Ronald Reuel Tolkien: Władca Pierścieni. przeł. Maria Skibniewska. Warszawa: Warszawskie Wydawnictwo Literackie Muza SA, 2002. ISBN 83-7319-172-0.
- Karen Wynn Fonstad: Atlas Śródziemia. przeł. Tadeusz A. Olszański. Wyd. 2. Warszawa: Wydawnictwo Amber, 2007. ISBN 978-83-241-2845-7.
- Arkadiusz Kubala: Przewodnik po nazwach miejscowych Śródziemia czyli Tłumaczenie i etymologia nazw miejscowych Śródziemia Trzeciej i Czwartej Ery według J.R.R. Tolkiena. Warszawa: Wydawnictwo Amber, 2003. ISBN 83-241-1143-3.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Erebor. [dostęp 2011-10-25]. (ang.). – artykuł w Tolkien Gateway
- Lonely Mountain. [dostęp 2016-03-21]. (ang.). – artykuł w The Thain's Book. An encyclopedia of Middle-earth and Numenor
- Lonely Mountain. [dostęp 2011-10-25]. (ang.). – artykuł w Encyclopedia of Arda
- Pauline Baynes: A Map of Middle-earth. [dostęp 2011-02-10]. (ang.). – mapa z zaznaczonym położeniem Ereboru
- John Ronald Reuel Tolkien: Thror's Map. [dostęp 2011-02-16]. (ang.). – z zaznaczonym położeniem Ereboru
- John Ronald Reuel Tolkien: Smaug flies round the Mountain. [dostęp 2011-02-15]. (ang.).
- Ted Nashmit: Thrain discovers the Lonely Mountain. [dostęp 2016-03-21]. (ang.).
- John Howe: The Lonely Mountain. [dostęp 2011-02-15]. (ang.).