National Geographic
![]() okładka numeru „National Geographic” ze stycznia 1915 roku | |
Częstotliwość |
miesięcznik |
---|---|
Państwo | |
Adres |
P.O. Box 63002, Tampa, Florida 33663-3002 |
Wydawca | |
Tematyka |
geografia |
Pierwszy numer |
22 września 1888 |
Redaktor naczelny |
Nathan Lump |
Strona internetowa |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5b/NG_Yellow_Frame.svg/220px-NG_Yellow_Frame.svg.png)
National Geographic (dawniej „The National Geographic Magazine”, czasami oznaczany jako NAT GEO) – amerykański miesięcznik wydawany przez National Geographic Partners . Czasopismo zostało założone w 1888 roku jako czasopismo naukowe, dziewięć miesięcy po założeniu towarzystwa, ale obecnie jest czasopismem popularnym. W 1905 roku zaczął zawierać zdjęcia, styl, za który stał się dobrze znany. Pierwsze kolorowe zdjęcia pojawiły się w latach 1910. Podczas zimnej wojny magazyn zobowiązał się do przedstawienia zrównoważonego spojrzenia na fizyczną i ludzką geografię krajów za żelazną kurtyną. Później magazyn otwarcie wypowiadał się na tematy środowiskowe.
Do 2015 roku magazyn był w całości własnością i był zarządzany przez Towarzystwo National Geographic. Od 2019 roku pakiet kontrolny należy do The Walt Disney Company.
Tematy artykułów dotyczą zazwyczaj geografii, historii, przyrody, nauki i kultury światowej. Magazyn jest dobrze znany ze swojego charakterystycznego wyglądu: grubego kwadratowego formatu z błyszczącą okładką i żółtym prostokątnym obramowaniem. Dodatki mapowe od National Geographic Maps są dołączane do subskrypcji, a magazyn jest dostępny w tradycyjnym wydaniu drukowanym i interaktywnym wydaniu online.
W czerwcu 2023 roku oddział amerykański zwolnił wszystkich swoich dziennikarzy[1][2].
„National Geographic Polska”
[edytuj | edytuj kod]Pierwszy numer polskiej wersji magazynu – wydawanego pod nazwą „National Geographic Polska” – ukazał się w październiku 1999, a poprzedził go Numer specjalny, zapowiadający ukazywanie się polskiej edycji „National Geographic”. Pierwszym redaktorem naczelnym był Dariusz Raczko (1999–2005), następnie funkcję tę pełnili: Marcin Jamkowski (2005–2007), Martyna Wojciechowska (2007–2017) i Agnieszka Franus (2017–2023), Łukasz Załuski (od 2023)[3]. Polskim wydawcą na zasadzie licencji jest wydawnictwo Hubert Burda Media. Średnia sprzedaż magazynu wynosi 22 057 egzemplarzy (I półrocze 2019)[4].
Fotografia
[edytuj | edytuj kod]Oprócz artykułów o krajobrazach, historii czy kulturze rozmaitych miejsc na Ziemi, magazyn publikuje doskonałej jakości fotografie i jest uważany za jedno z prekursorskich czasopism w dziedzinie foto-dziennikarstwa. Już w latach 20. XX wieku magazyn publikował kolorowe fotografie, w owym czasie bardzo rzadkie.
Jednym z najsławniejszych zdjęć „National Geographic” jest „Afgańska dziewczyna”. Zdjęcie to ukazało się na okładce czerwcowego wydania Magazynu z 1985 roku. Autorem zdjęcia jest fotograf Steve McCurry, który zrobił słynne zdjęcie w 1984. Przedstawia ono 14-letnią wówczas uciekinierkę z oczami o przenikliwym, pełnym strachu spojrzeniu. Po poszukiwaniach została ona w 2002 zidentyfikowana jako Sharbat Gula z plemienia Pasztunów. Żyje ona do dziś w Afganistanie wraz z mężem i trójką córek. Jej historia ukazała się w marcu 2003 na łamach miesięcznika, a także jako film dokumentalny pokazany w kanale telewizyjnym towarzystwa.
Magazyn jest też znany z częstego publikowania bardzo dokładnych map regionów, które opisuje w artykułach. Archiwa map były niejednokrotnie wykorzystywane przez rząd amerykański, gdy sam nie miał dostępu do dokładniejszych map we własnych zasobach.
Dopiero w 1960 zaczęto publikować zdjęcia na okładce – wcześniej okładka zawierała wyłącznie tekst.
Edycje językowe
[edytuj | edytuj kod]W 1995 zadebiutowała japońska wersja magazynu „National Geographic” jako pierwsza nieanglojęzyczna edycja, a w następnych latach pojawiły się kolejne. Poniższa tabela zawiera listę ukazujących się obecnie edycji językowych.
Następujące wersje językowe magazynu przestały się ukazywać:
Język (państwo) | Pierwszy numer | Ostatni numer | Liczba wydanych numerów |
---|---|---|---|
mongolski | październik 2012 | czerwiec 2014 | 21 |
grecki | październik 1998 | grudzień 2014 | 194 |
ukraiński | kwiecień 2013 | styczeń 2015 | 21 |
azerski | wrzesień 2014 | grudzień 2015 | 16 |
łotewski | październik 2012 | marzec 2016 | 42 |
perski (Iran) | październik 2012 | wrzesień 2018 | 69 |
portugalski (Brazylia) | maj 2000 | listopad 2019 | 234 |
duński | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
norweski | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
szwedzki | wrzesień 2000 | grudzień 2020 | 243 |
fiński | styczeń 2001 | grudzień 2020 | 239 |
angielski (Indie) | sierpień 2013 | grudzień 2021 | 100 |
estoński | październik 2011 | grudzień 2021 | 123 |
rumuński | maj 2003 | grudzień 2021 | 224 |
rosyjski | październik 2003 | marzec 2022 | 221 |
turecki | maj 2001 | czerwiec 2022 | 254 |
chorwacki | listopad 2003 | styczeń 2023 | 230 |
serbski | listopad 2006 | grudzień 2023 | 206 |
Nagrody
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Liam Reilly , National Geographic magazine has laid off the last of its staff writers | CNN Business [online], CNN, 28 czerwca 2023 [dostęp 2023-08-05] (ang.).
- ↑ Czy to koniec National Geographic? Magazyn zwalnia wszystkich dziennikarzy [online], www.eska.pl [dostęp 2023-08-05] .
- ↑ Martyna Wojciechowska przestaje kierować „National Geographic Polska”. Zastąpi ją Agnieszka Franus [online], www.press.pl [dostęp 2017-01-17] .
- ↑ „National Geographic Polska” liderem sprzedaży w I półroczu, „Podróże” na delikatnym plusie [online], www.wirtualnemedia.pl [dostęp 2019-08-29] (pol.).
- ↑ Bisher wurden ausgezeichnet [online], Dr. Erich Salomon-Preis [dostęp 2022-01-16] (niem.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- National Geographic Polska
- National Geographic Online (ang.)
- How They Found National Geographic’s „Afghan Girl” (ang.)
- National Geographic Society
- Czasopisma anglojęzyczne
- Czasopisma francuskojęzyczne
- Czasopisma geograficzne
- Czasopisma nagrodzone Nagrodą im. Ericha Salomona
- Czasopisma rosyjskojęzyczne
- Czasopisma rumuńskojęzyczne
- Czasopisma w języku arabskim
- Czasopisma w języku bułgarskim
- Czasopisma w języku chińskim
- Czasopisma w języku chorwackim
- Czasopisma w języku czeskim
- Czasopisma w języku duńskim
- Czasopisma w języku estońskim
- Czasopisma w języku fińskim
- Czasopisma w języku greckim
- Czasopisma w języku hebrajskim
- Czasopisma w języku hiszpańskim
- Czasopisma w języku indonezyjskim
- Czasopisma w języku japońskim
- Czasopisma w języku kazachskim
- Czasopisma w języku koreańskim
- Czasopisma w języku litewskim
- Czasopisma w języku łotewskim
- Czasopisma w języku mongolskim
- Czasopisma w języku niderlandzkim
- Czasopisma w języku niemieckim
- Czasopisma w języku perskim
- Czasopisma w języku polskim
- Czasopisma w języku serbskim
- Czasopisma w języku słoweńskim
- Czasopisma w języku szwedzkim
- Czasopisma w języku tajskim
- Czasopisma w języku tureckim
- Czasopisma w języku ukraińskim
- Czasopisma w języku węgierskim
- Czasopisma w języku włoskim
- Czasopisma wydawane od 1888