Latarnia Morska Hel
![Ziemia](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Geographylogo.svg/20px-Geographylogo.svg.png)
![]() | |
![]() Latarnia Morska Hel | |
Państwo | |
---|---|
Województwo | |
Miejscowość | |
Wysokość wieży |
41,50 m |
Wysokość światła |
40,80 m n.p.m. |
Zasięg światła |
17 Mm |
Charakterystyka światła |
Izofazowe |
Data budowy |
1942 |
Administrator | |
Położenie na mapie Helu ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa pomorskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu puckiego ![]() | |
![]() |
Latarnia Morska Hel – latarnia morska na polskim wybrzeżu Bałtyku, położona w mieście Hel (powiat pucki, województwo pomorskie), na końcu Mierzei Helskiej. Administrowana przez Urząd Morski w Gdyni.
Latarnia znajduje się pomiędzy Latarnią Morską Jastarnia a Latarnią Morską Gdańsk Port Północny.
Dane techniczne
- Położenie: 54°36'06" N 18°48'56" E
- Wysokość wieży: 41,50 m (do górnej krawędzi radaru)
- Wysokość światła: 40,80 m n.p.m. (38,8 m n.p.m. według niemieckiego Spisu Świateł z 1944 r.)[1], od 2013.03.01 wysokość św. 39 m[2]
- Zasięg nominalny światła: 17 Mm (31,5 km)
- Sektor widzialności światła: 151°-102°
- Charakterystyka światła: izofazowe
- Światło: 5,0 s
- Przerwa: 5,0 s
- Okres: 10,0 s
- Moc źródła światła: 1000 W
- Dwupozycyjny zmieniacz
- Cylindryczna soczewka Fresnela
Wieża ma kształt ośmioboczny i wykonana jest z czerwonej cegły.
Od 2003 na latarni znajduje się także radar brzegowy (wysokość anteny radarowej 42,5 m n.p.m.) Systemu Kontroli Ruchu Statków VTS – Zatoka Gdańska oraz system automatycznej identyfikacji statków (AIS)[3][4].
Historia latarni morskiej na Helu
Pierwszą latarnię morską na Helu wybudowano już w roku 1826, a jej otwarcie miało miejsce 1 sierpnia 1827 roku. Wieża latarni miała przekrój okrągły, o wysokości 42 metrów. Była ona zasilana olejem rzepakowym. W przypadku niepogody w Helu oddawano co cztery minuty strzały z armaty. W 1910 roku podczas takiego wystrzału nastąpiła eksplozja prochu, w wyniku której zginął latarnik May. Wcześniej, około roku 1905 zbudowano na wieży maszt do dawania sygnałów flagowych[5].
W 1926 zainstalowano tam lampę naftową (palnik Arganda) z czterema soczewkami. W 1929 latarnię otynkowano i pomalowano w biało-czerwone pasy. W 1938 zainstalowano na latarni żarówkę elektryczną o mocy 3000 W. W czasie obrony Helu (1939) latarnia została wysadzona w powietrze 19 września 1939 przez polskich saperów, dla utrudnienia celowania niemieckiej artylerii. W 1942, w czasie okupacji niemieckiej, latarnię odbudowano. W 2001 latarnia przeszła remont.
Latarnię z 1942 roku wybudowano około 10 metrów na południowy wschód od fundamentu pierwszej latarni z lat 1826–1939. Do czasu remontu z 2001 roku, miejsce po fundamencie starej latarni było oznaczone kwietnikiem w betonowym murku[6], o zarysie fundamentu starej latarni, na trawniku przed nową latarnią. W ramach remontu w 2001 roku usunięto kwietnik, prowadząc przez niego nowy chodnik z kostki betonowej. Oznaczenia śladu po fundamencie latarni z 1826 roku wysadzonej w 1939 roku nie zachowano.
1 lipca 1928 latarnię odwiedził marszałek Józef Piłsudski, co upamiętnia tablica wmurowana w ścianę latarni 1 lipca 1999 roku przez stowarzyszenie "Przyjaciele Helu".
Galeria
-
Tablica upamiętniająca wizytę marszałka Józefa Piłsudskiego
Literatura
- Marian Czerner: Latarnie morskie polskiego wybrzeża. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1967.
Przypisy
- ↑ Niemiecki Spis Świateł z 1944 r.
- ↑ Wiadomości Żeglarskie nr 10 z 8 marca 2013 (wiadomość nr *240 dla map i oddzielna informacja dla Spisu Świateł tom I
- ↑ Urząd Morski w Gdyni: System VTS – CBM. [dostęp 2017-04-17].
- ↑ Tymoteusz Budny. Niezawodność podsystemu radarów w systemie VTS – Zatoka. „Prace Wydziału Nawigacyjnego Akademii Morskiej w Gdyni”, 2006. Wydawnictwo Akademii Morskiej w Gdyni. ISSN 1730-1114.
- ↑ Piotr Celej To dzięki nim trafiano do portów. Latarnie na dawnych zdjęciach [dostęp 21.04.2014]
- ↑ Przed wejściem do latarni – tam, gdzie na zdjęciu dziś widać żywopłot – za: M. Czerner, "Latarnie morskie polskiego wybrzeża"