Ziemia michałowska
![]() |
Ten artykuł wymaga uzupełnienia informacji. |
Państwa | |
---|---|
Stolica | |
Położenie na mapie![]() Obszar ziemia michałowska |
Ziemia michałowska (łac. Terra Michaloviensis, niem. Michelau[1]) – kraina historyczna oraz jednostka terytorialna w dawnej Polsce. Dawniej była ściśle związana z ziemią dobrzyńską. Od 1317 r. zaczęła przynależeć do ziemi chełmińskiej.
Nazwa
[edytuj | edytuj kod]Nazwa regionu pochodzi od Michałowa – w średniowieczu grodu osłaniającego ziemie polskie przed atakiem Prusów. W pewnym czasie swego istnienia miejscowość podupadła na skutek zniszczeń spowodowanych pożarem. Od 1 czerwca 1934 Michałów zaczął przynależeć do Brodnicy, leżącej w bezpośrednim sąsiedztwie po drugiej stronie Drwęcy.
Położenie
[edytuj | edytuj kod]Za czasów piastowskich rzeka Drwęca w okolicach dzisiejszej Brodnicy rozdzielała dwa terytoria – tereny położone na jej prawym brzegu (patrząc z biegiem rzeki) należały do ziemi chełmińskiej, na lewym zaś do ziemi michałowskiej.
Historia
[edytuj | edytuj kod]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a1/Ziemia_Che%C5%82mi%C5%84ska_0001.jpg/240px-Ziemia_Che%C5%82mi%C5%84ska_0001.jpg)
W XI wieku ziemia michałowska została włączona w skład monarchii Piastów[2]. W okresie rozbicia dzielnicowego należała do Mazowsza. Była okresowo najeżdżana przez plemiona pruskie, co spowodowało potrzebę przeniesienia kasztelanii z grodu w Świeciu nad Drwęcą (Grążawy) do grodu w Michałowie[2]. Od 1317 roku znalazła się pod kontrolą krzyżacką.
Od XV wieku ziemia michałowska wróciła ponownie w granice Królestwa Polskiego. W XIV i XV wieku stanowiła niejednokrotnie przedmiot sporu polsko-krzyżackiego. Po powrocie tego obszaru do Królestwa Polskiego na mocy II pokoju toruńskiego w 1466 r. region ten wszedł w skład województwa chełmińskiego jako powiat michałowski, który objął swym terenem całą ziemię lubawską, michałowską oraz wschodnią część ziemi chełmińskiej. Jego powierzchnia wynosiła 1 873 km², co stanowiło 40% obszaru całego województwa[3]. W powiecie istniały dwa starostwa: bratiańskie i brodnickie (czasowo wyodrębniano z niego klucz lidzbarski jako starostwo lidzbarskie). Patrząc pod kątem obecnego podziału administracyjnego, powiat michałowski obejmował tereny dzisiejszych powiatów: brodnickiego, nowomiejskiego, część iławskiego i działdowskiego.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Herbert Liedtke, Die Landschaften Ostpreußens, Leibniz Institut für Länderkunde, strona 57
- ↑ a b Studia nad Osadnictwem Średniowiecznym Ziemi Chełmińskiej. T. 3 (1999) [online], www.kpbc.ukw.edu.pl [dostęp 2019-08-23] (pol.).
- ↑ Województwo chełmińskie (XVI-XVIII w.) [MAPY] | Regiony Historyczne [online], www.regionyhistoryczne.exgeo.pl [dostęp 2022-09-16] .
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- J. Powierski, Studia nad strukturą administracyjno-terytorialną ziemi сhłemińskiej i michałowskiej w okresie piastowskim, Prace Wydziału Nauk Humanistycznych (wyd. Bydgoskie Towarzystwo Naukowe), Ser. C, nr 13, 1972, ss. 3-85.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Ziemia Michałowska, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VI: Malczyce – Netreba, Warszawa 1885, s. 310 .
- Michałowska ziemia, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XV, cz. 2: Januszpol – Wola Justowska, Warszawa 1902, s. 321 .