Radziejów (gmina wiejska)
Radziejów – gmina wiejska w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie radziejowskim. W latach 1975–1998 gmina administracyjnie należała do województwa włocławskiego.
gmina wiejska | |||||||
| |||||||
Państwo | |||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||
Powiat | |||||||
TERC |
0411062 | ||||||
Wójt |
Arleta Brochocka | ||||||
Powierzchnia |
92,6 km² | ||||||
Populacja (30.06.2016) • liczba ludności |
| ||||||
• gęstość |
48,3 os./km² | ||||||
Nr kierunkowy |
54 | ||||||
Tablice rejestracyjne |
CRA | ||||||
Adres urzędu: ul. Kościuszki 20/2288-200 Radziejów | |||||||
Szczegółowy podział administracyjny | |||||||
| |||||||
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego ![]() | |||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||
![]() | |||||||
Strona internetowa | |||||||
Biuletyn Informacji Publicznej |
Siedziba gminy znajduje się w Radziejowie.
Według danych z 30 czerwca 2004[2] gminę zamieszkiwało 4386 osób.
Struktura powierzchni
edytujWedług danych z roku 2002[3] gmina Radziejów ma obszar 92,6 km², w tym:
- użytki rolne: 95%
- użytki leśne: 0%
Gmina stanowi 15,26% powierzchni powiatu.
Demografia
edytujDane z 30 czerwca 2004[2]:
Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
---|---|---|---|---|---|---|
jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
populacja | 4386 | 100 | 2196 | 50,1 | 2190 | 49,9 |
gęstość zaludnienia (mieszk./km²) |
47,4 | 23,7 | 23,7 |
- Piramida wieku mieszkańców gminy Radziejów w 2014 roku[1].
Historia
edytujHistorycznie obszar gminy Radziejów odpowiada dawnemu (sprzed 1875) obszarowi gminy Piotrków (Piotrkowo).
Gmina o nazwie Piotrkowo powstała 1 stycznia 1867 za Królestwa Polskiego, gdzie należała do powiatu radiejewskiego (od 1871 nieszawskiego) w guberni warszawskiej[4][5]. Na południe od niej znajdowała się gmina Wymysłowo. Miasto Piotrków stanowiło oddzielną jednostkę administracyjną, położoną między gminami Piotrków (na północy) a Wymysłowo (na południu), natomiast miasto Radziejów stanowiło enklawę (również oddzielną jednostkę administracyjną) na obszarze gminy Piotrków.
31 maja 1870[6] do gminy Piotrków przyłączono pozbawiony praw miejskich Radziejów[7], natomiast pozbawiony praw miejskich 28 sierpnia 1870 Piotrków[8] nie włączono do gminy Piotrkowo, lecz do gminy Wymysłowo, którą przemianowano na gminę Gradowo[9].
Dopiero w 1874 roku uporządkowano zawiłą sytuację administracyjną, kiedy to gminę Gradowo (z Piotrkowem) przemianowano na gminę Piotrków, a istniejącą dotychczas gminę Piotrków (z Radziejowem) na gminę Radziejów[10][11][11]. W 1919 Radziejów odzyskał prawa miejskie, i został wyłączony z gminy Radziejów[12].
Poniższa tabela przedstawia tę złożoność, między innymi zmianę znaczenia odpowiednika gminy Piotrków:
Rok | Gmina północna | Gmina południowa |
---|---|---|
1867 | gmina Piotrków[13] | gmina Wymysłowo |
1870 | gmina Piotrków + zniesiono miasto Radziejów | gmina Gradowo + zniesiono miasto Piotrków |
1874 | gmina Radziejów z osadą Radziejów | gmina Piotrków z osadą Piotrków |
Zabytki
edytujWykaz zarejestrowanych zabytków nieruchomych na terenie gminy[14]:
- zespół dworski z początku XX w. w Biskupicach, obejmujący: dwór; park, nr 153/A z 15.09.1984 roku
- zespół kościelny parafii pod wezwaniem św. Wojciecha i Barbary w Broniewie, obejmujący: kościół z 1860 roku; dzwonnicę z 1857 roku; ogrodzenie, nr A/421/1-3 z 20.06.1988 roku
- park dworski z drugiej połowy XIX w. w Broniewie, nr 154/A z 15.09.1984 roku
- zespół dworski w Czołówku, obejmujący: dwór z lat 1923-1925; park z przełomu XIX/XX w., nr A/1161 z 17.09.1984 roku
- zespół dworski w Płowcach, obejmujący: dwór z 1759 roku (50/391 z 29.09.1957); park z XVIII w. (nr 155/A z 15.09.1984)
- zespół dworski z początku XX w. w Skibinie, obejmujący: dwór; park, nr 152/A z 15.09.1984 roku.
Wsie sołeckie
edytujBieganowo, Biskupice, Broniewo, Broniewek-Płowki, Czołowo, Czołówek, Kolonia Wąsewo, Kwilno-Kłonówek, Opatowice, Piołunowo, Płowce, Pruchnowo, Przemystka, Skibin, Stary Radziejów (kolonia), Stary Radziejów (wieś), Szostka Duża, Zagorzyce.
Pozostałe miejscowości
edytujIntegralne części wsi
edytujChełmiczki, Kontrewers, Łany Wybranieckie, Płowce Pierwsze, Rokitki, Szostka Mała, Szybka
Wykaz miejscowości podstawowych w administracji gminy
edytuj- 0868081 Opatowice kolonia
- 0867940 Stara Kolonia kolonia
- 0868187 Stary Radziejów kolonia
- 0867934 Bieganowo wieś
- 0867957 Biskupice wieś
- 0867986 Broniewek wieś
- 0868000 Broniewo wieś
- 0868017 Czołowo wieś
- 0868030 Czołówek wieś
- 0868052 Kłonówek wieś
- 0868230 Kolonia Wąsewo wieś
- 0868069 Kwilno wieś
- 0868141 Leonowo wieś
- 0868075 Opatowice wieś
- 0868098 Piołunowo wieś
- 0868158 Plebanka wieś
- 0868106 Płowce wieś
- 0868129 Płowce Drugie wieś
- 0867992 Płowki wieś
- 0868135 Pruchnowo wieś
- 0867963 Przemystka wieś
- 0868164 Skibin wieś
- 0868170 Stary Radziejów wieś
- 0868193 Szostka wieś
- 0868218 Tarnówka wieś
- 0868247 Zagorzyce wieś
Sąsiednie gminy
edytujBytoń, Dobre, Kruszwica, Osięciny, Piotrków Kujawski, Radziejów (miasto).
Przypisy
edytuj- ↑ a b Gmina Radziejów w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-03-14] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ a b Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast. GUS. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
- ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset. regioset.pl. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
- ↑ Postanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, str. 279)
- ↑ Postanowienie z 29 grudnia 1867 (10 stycznia 1868), ogłoszone 8 (20) lutego 1868 (Dziennik Praw, rok 1868, tom 67, nr 228, str. 359)
- ↑ 19 maja 1870 według kalendarza juliańskiego
- ↑ Postanowienie z 20 marca (1 kwietnia) 1870, ogłoszone 19 (31) maja 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 241, str. 127)
- ↑ 16 sierpnia 1870 według kalendarza juliańskiego
- ↑ Postanowienie z 28 sierpnia (9 września) 1870, ogłoszone 1 (13) października 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 243, str. 369)
- ↑ Skorowidz Królestwa Polskiego czyli Spis alfabetyczny miast, wsi, folwarków, kolonii i wszystkich nomenklatur w guberniach Królestwa Polskiego, z wykazaniem: gubernii, powiatu, gminy, parafii, sądu pokoju lub gminnego, oraz najbliższej stacyi pocztowej, wraz z oddzielnym spisem gmin podług najświeższej ich liczby i nazwy ułożony, wykazujący: odległość każdej danej gminy od miasta powiatowego i sądu swojego gminnego; czy i jakie znajdują się w gminie zakłady fabryczne lub przemysłowe, szkoły itp. oraz ludność każdej gminy, obejmujący także podział sądownictwa krajowego świeżo urządzonego. T. 2
- ↑ a b Powiat nieszawski (1867-71 radziejowski), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. VII: Netrebka – Perepiat, Warszawa 1886, s. 126 .
- ↑ Dz.U. z 1919 r. nr 13, poz. 140
- ↑ miasto Piotrków stanowiło oddzielną jednostkę administracyjną, położoną między gminami Piotrków (na północy) a Wymysłowo (na południu), natomiast miasto Radziejów stanowiło eksklawę (również oddzielną jednostkę administracyjną) na obszarze gminy Piotrków
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych na terenie województwa kujawsko-pomorskiego stan na dzień 31 grudnia 2011 roku, s. 66. [dostęp 2012-02-23].