Beir Gzir
Beir Gzir (بير جزر) – libijski kuter rakietowy z lat 80. XX wieku, jedna z 10 zamówionych przez Libię jednostek typu La Combattante IIG. Okręt został zwodowany 22 stycznia 1980 roku we francuskiej stoczni CMN w Cherbourgu, a do służby w marynarce wojennej Libii wszedł 4 marca 1982 roku. W 1983 roku nazwę jednostki zmieniono na „Shehab” (شهاب). Jednostka, oznaczona numerami taktycznymi P519 i 522, została uszkodzona w wyniku ataku samolotów NATO w maju 2011 roku i została porzucona.
![]() Siostrzany niemiecki „Weihe” w 1985 roku | |
Klasa | |
---|---|
Typ | |
Historia | |
Stocznia | |
Położenie stępki |
10 czerwca 1978 |
Wodowanie |
22 stycznia 1980 |
![]() | |
Nazwa |
„Beir Gzir” (بير جزر) → „Shehab” (شهاب) |
Wejście do służby |
4 marca 1982 |
Los okrętu |
uszkodzony w maju 2011, porzucony |
Dane taktyczno-techniczne | |
Wyporność |
standardowa: 258 ton |
Długość |
49 m |
Szerokość |
7,1 m |
Zanurzenie |
2 m |
Materiał kadłuba | |
Napęd | |
4 silniki wysokoprężne o łącznej mocy 11,29 MW (15 360 KM) 4 śruby | |
Prędkość |
39 węzłów |
Zasięg |
1600 Mm przy 15 w. |
Sensory | |
radary Decca, Triton II i Castor IIB | |
Uzbrojenie | |
1 działo uniwersalne kal. 76 mm 2 działka plot. kal. 40 mm (1 x II) 4 pociski rakietowe Otomat (2 x II) | |
Wyposażenie | |
system kierowania ogniem Vega II | |
Załoga |
27 |
Projekt i budowa
edytujKutry rakietowe typu La Combattante IIG zostały zamówione przez Libię we Francji w maju 1977 roku[1][2]. Łączna wartość kontraktu opiewała na 300 mln £[1].
„Beir Gzir” zbudowany został w stoczni CMN w Cherbourgu[3] . Stępkę okrętu położono 10 czerwca 1978 roku, a zwodowany został 22 stycznia 1980 roku[1][2].
Dane taktyczno-techniczne
edytujOkręt był kutrem rakietowym o długości całkowitej 49 metrów (46,2 metra między pionami), szerokości całkowitej 7,1 metra i zanurzeniu 2 metrów[3][4]. Kadłub jednostki wykonano ze stali, zaś nadbudówkę ze stali stopowej[5][6]. Wyporność standardowa wynosiła 258 ton, zaś pełna 311 ton[1][3] . Okręt napędzany był przez cztery 20-cylindrowe silniki wysokoprężne MTU 20V 538 TB91 o łącznej mocy 11,29 MW (15 360 KM), poruszające poprzez wały napędowe czterema śrubami[6][a]. Maksymalna prędkość jednostki wynosiła 39 węzłów[1][6][b]. Zasięg wynosił 1600 Mm przy prędkości 15 węzłów lub 850 Mm przy prędkości 25 węzłów[3][4].
Uzbrojenie artyleryjskie jednostki składało się z umieszczonej na dziobie w wieży pojedynczej armaty uniwersalnej OTO Melara Compact kalibru 76 mm L/62[1][3] . Masa pocisku wynosiła 6 kg, kąt podniesienia lufy 85°, donośność pozioma 16 000 metrów (12 000 metrów do celów powietrznych), a szybkostrzelność 85 strz./min[5][6]. Prócz tego na rufie znajdowała się wieża z dwoma działkami przeciwlotniczymi Breda Compact kal. 40 mm L/70[1][3] . Kąt podniesienia luf wynosił 85°, waga pocisku 0,96 kg, donośność 12 500 metrów w poziomie i 4000 metrów w pionie, zaś szybkostrzelność od 300 do 450 strz./min[5][6].
Uzbrojenie rakietowe stanowiły umieszczone za nadbudówką dwie podwójne wyrzutnie przeciwokrętowych pocisków rakietowych Otomat Mark 1 (okręt przenosił cztery rakiety)[3][6]. Pocisk rozwijał prędkość 0,9 Ma, masa głowicy bojowej wynosiła 210 kg, zaś maksymalny zasięg 80 km[5][6].
Wyposażenie radioelektroniczne obejmowało radar nawigacyjny Decca SMA 3 RM 20, radar dozoru ogólnego Thomson Triton II o zasięgu 33 km i radar kierowania ogniem Thomson Castor IIB o zasięgu 15 km, zintegrowany z systemem kierowania ogniem Thomson Vega II[4][6].
Załoga okrętu składała się z 27 oficerów, podoficerów i marynarzy[1][3] .
Służba
edytujPrzekazanie okrętu zamawiającemu zostało opóźnione z powodu embarga nałożonego przez Francję na Libię z powodu jej zbrojnej interwencji w Czadzie[1]. „Beir Gzir” (بير جزر) został przyjęty do służby w marynarce wojennej Libii 4 marca 1982 roku[3] . Jednostka otrzymała numer taktyczny P519[3] . W 1983 roku nazwę okrętu zmieniono na „Shehab” (شهاب), a numer burtowy na 522[1][3][c]. W drugiej połowie maja 2011 roku jednostka została uszkodzona w wyniku nalotów samolotów NATO na libijskie bazy w ramach operacji Odyssey Dawn i opuszczona[3][7][d].
Uwagi
edytuj- ↑ Gardiner i Chumbley 1996 ↓, s. 257 i Gogin 2021 ↓ podają, że moc siłowni okrętu wynosiła 18 000 KM.
- ↑ Faulkner 2004 ↓, s. 316 podaje, że prędkość maksymalna wynosiła 36,5 węzła.
- ↑ Sharpe 1991 ↓, s. 367, Saunders 2004 ↓, s. 446 i Saunders 2009 ↓, s. 485 podają, że okręt otrzymał nazwę „Wahag”.
- ↑ Okręt nie występuje już w roczniku flot Jane’s Fighting Ships 2015-2016[8].
Przypisy
edytujBibliografia
edytuj- Keith Faulkner: Jane’s Okręty Wojenne Przewodnik Encyklopedyczny. Poznań: Zysk i S-ka, 2004. ISBN 83-7298-588-X.
- Robert Gardiner, Stephen Chumbley: Conway’s All The World’s Fighting Ships 1947-1995. Annapolis: Naval Institute Press, 1996. ISBN 1-55750-132-7. (ang.).
- Ivan Gogin: BEIR GRASSA fast attack craft (missile) (1982-1983). Navypedia. [dostęp 2021-03-27]. (ang.).
- Jane’s Fighting Ships 1984-85. John E. Moore (red.). London: Jane’s Publishing Company Ltd, 1985. ISBN 0-7106-0795-4. (ang.).
- Łukasz Pacholski. Operacja „Odyssey Dawn” na Morzu Śródziemnym. „Morze, Statki i Okręty”. Nr 6 (113), 2011. Magnum-X. ISSN 1426-529X.
- Jane’s Fighting Ships 2004-2005. Stephen Saunders (red.). London: Jane’s Information Group Ltd, 2004. ISBN 0-7106-2623-1. (ang.).
- Jane’s Fighting Ships 2009-2010. Stephen Saunders (red.). London: Jane’s Information Group Ltd, 2009. ISBN 0-7106-2888-9. (ang.).
- Jane’s Fighting Ships 2015-2016. Stephen Saunders (red.). Jane’s Information Group Ltd, 2015. ISBN 978-0-7106-3143-5. (ang.).
- Jane’s Fighting Ships 1991-92. Richard Sharpe (red.). London: Jane’s Defence Data, 1991. ISBN 0-7106-0960-4. (ang.).