Cadmio
Chest artícol a l'è scricc in Lumbàrt, ortograféa orientàl unificàda. |
El cadmio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Cd. El g'ha nömer atòmich 48, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de cadmio el g'ha 48 prutù. L'è mulzì e de aspèt metàlich, biànch arzentàt con quach riflès che tìra al celèst. L'è tòsech e bastànsa rar.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b5/Cadmium-crystal_bar.jpg/250px-Cadmium-crystal_bar.jpg)
En natüra se 'l tróa sèmper en cumbinasiù col zinch (piö de rar col piómp o col ram) e difàti a scuprìl l'è stat el chìmich todèsch Friedrich Stromeyer endèl oservà che 'na quach campiù de "calamina", en carbunàt de zinch, a scaldàl el cambiàa culùr quan che 'nvéce la calamìna pura la restàa precìza. Le impurità de chèsti campiù i éra dei compòscc de cadmio. El nòm latì de la calamina l'ìa "cadmia" (en greco "kadmeia") e de lé gh'è nit el nòm de l'elemènt.