bar
Bilêvkirin
[biguhêre]Navdêr 1
[biguhêre]Zayenda nêr a binavkirî | ||
---|---|---|
Rewş | Yekjimar | Pirjimar |
Navkî | bar | bar |
Îzafe | barê | barên |
Çemandî | barî, bêr | baran |
Nîşandera çemandî | wî barî | wan baran |
Bangkirin | baro | barino |
Zayenda nêr a nebinavkirî | ||
Rewş | Yekjimar | Pirjimar |
Navkî | barek | barin |
Îzafe | barekî | barine |
Çemandî | barekî | barinan |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7b/A_street_trader_has_the_panniers_on_his_donkey_loaded_with_v_Wellcome_V0039673.jpg/250px-A_street_trader_has_the_panniers_on_his_donkey_loaded_with_v_Wellcome_V0039673.jpg)
bar nêr
- Tişta/ê ku mirovek yan dewarek yan tirimpêlek hildigire û radiguhêze (nemaze tiştekî giran).
- Bar li keran kirin.
- Barê li pişta hespî gelek giran bû.
- Kamyon hat barkirin.
- neqil, neqilkirin, raguhastin:
- Me mala xwe bar kir.
- Koçer biharê ji deştê bar dikin zozanan.
- şarj, şehn, dagirtina bateriyan
- Dixwazim telefona xwe bar bikim.
- (mecazî) berpirsiyarî, mesûliyet, erk, peywir, wacib, wezîfe, vatinî
- Parastin û pêşxistina zimanê kurdî barê ser milê her kurdekî ye.
Ji wêjeya klasîk
[biguhêre]- "Ma remeyte îz remeyte" goşîdar
Destê wî destê Xuda der kar û bar — (Mela Hisênê Bateyî: Mewlûd)
Bi alfabeyên din
[biguhêre]Hevmane
[biguhêre]Jê
[biguhêre]Bide ber
[biguhêre]Etîmolojî
[biguhêre]Hevreha soranî بار (bar), kurdiya başûrî bar, goranî/hewramî bar, zazakî bar, belûçî بار (bar), farisî بار (bar), pehlewî bar (b'l), tacikî бор (bor), sanskrîtî भार (bhārá), hindî भार (bhār), albanî barrë, ermenî բեռն (beṙn), almanî Bürde, îngilîzî burden û bear (hilgirtin, rakirin), danmarkî byrde, swêdî börda, norwecî bør, yûnaniya kevn φόρτος (phórtos), rusî бре́мя (brémya), latviyayî bērns (zarok - ku "barê zikê dayikê" ye)... hemû ji proto-hindûewropî *bʰer- (birin, hilgirtin, rakirin, raguhastin).
Ji eynî rehî herwiha ev peyvên kurdî:
- Çavkanî:
- Chyet, Michael L. (2003): Kurdish-English Dictionary, Ferhenga Kurmancî-Inglîzî, Yale University Press.
- Horn, Paul. (1893): Grundriss der neupersischen Etymologie [Bingehê etîmolojiya farisî] (bi almanî). Strassburg
- Lubotsky, Alexander. Indo-Aryan inherited lexicon . University of Leiden.
- MacKenzie, David Neil, The dialect of Awroman (Hawraman-i Luhon) Grammatical sketch, texts, and vocabulary, Kommissionaer: Munksgaard (København), 1966
- Novák, Ľubomír (2013) Problem of Archaism and Innovation in the Eastern Iranian Languages (PhD dissertation)[[1]], Prague: Univerzita Karlova v Praze, filozofická fakulta.
- Tsabolov, R. L., Ferhenga etîmolojî ya zimanê kurdî ["Цаболов, Р. Л.: Эмцмолоƨцческцц̆ словарь курδскоƨо языка"], Moskova, 2001-2010
- The Tower of Babel - An Etymological Database Project [Birca Babilê - Projeyeke Danegeha Etîmolojî] (bi îngilîzî û rusî): http://starling.rinet.ru/
Qafiye
[biguhêre]Werger
[biguhêre]- Almanî: Bürde → de n, Belastung → de n, Last → de n, Ausschank → de nt, Gepäck → de nt,
- Aromanî: sartsinã m, greatsã m, griutati m, furtii m, var
- Asamî: বোজা (büza)
- Bulgarî: това́р → bg n (továr)
- Çekî: břemeno → cs nt, zatížení nt, náklad → cs n, zátěž m
- Çînî:
- Danmarkî: byrde g, læs nt
- Erebî: حمل → ar (ḧiml), عبء ('ibi')
- Ermenî: բեռ → hy (beṙ)
- Farisî: بار → fa
- Ferî: byrði m, byrða m, burður n
- Fînî: kuorma → fi, taakka → fi
- Fransî: charge → fr m, fardeau → fr n
- Galîsî: carga → gl m
- Elmanîşî: Burdi m
- Holendî: last → nl n
- Îbranî: נטל → he m (net'el), עֹל → he m ('ol)
- Îngilîzî: burden → en, load → en, cargo → en
- Îrlendî: muirear n
- Îtalî: carico → it n, fardello → it
- Îzlendî: byrði → is m, burður → is n
- Japonî: 積み荷 → ja (つみに, tsumini)
- Katalanî: càrrega → ca m, carga → ca
- Koreyî: 짐 → ko (jim), 바리 → ko (bari)
- Latînî: onus nt, sarcina m
- Malezî: beban → ms
- Maorî: wahanga, wahanga
- Mecarî: teher → hu
- Norwecî:
- Norweciya bokmålî: byrde n, belastning m an m
- Norweciya nînorskî: byrde m, belastning m
- Polonî: ciężar → pl n, brzemię → pl nt
- Portugalî: carga → pt, fardo → pt n
- Romanyayî: sarcină → ro m, povară → ro m
- Rusî: но́ша → ru m (nóša), груз → ru n (gruz)
- Sanskrîtî: भार → sa n (bhāra)
- Sirboxirwatî:
- Slovakî: bremeno nt
- Spanî: carga → es
- Swahîlî: mzigo → sw
- Swêdî: börda → sv, belastning → sv
- Tagalogî: dinadalang mabigat
- Tirkî: yük → tr
- Yûnanî:
Navdêr 2
[biguhêre]bar mê
Etîmolojî
[biguhêre]Binêrin: par (2)
Werger
[biguhêre]Navdêr 3
[biguhêre]bar mê
Etîmolojî
[biguhêre]Hevreha farisî بار (bar), pehlewî bar ji bar ya bi wateya "neqil" (li jortir binêrin). Bo guherîna "neqil > car" bidin ber peyva neqil ku di hinek devokan de bi wateya "car" tê bikaranîn.
Jê
[biguhêre]Werger
[biguhêre]Navdêr 4
[biguhêre]Zayenda mê ya binavkirî | ||
---|---|---|
Rewş | Yekjimar | Pirjimar |
Navkî | bar | bar |
Îzafe | bara | barên |
Çemandî | barê | baran |
Nîşandera çemandî | wê barê | wan baran |
Bangkirin | barê | barino |
Zayenda mê ya nebinavkirî | ||
Rewş | Yekjimar | Pirjimar |
Navkî | barek | barin |
Îzafe | bareke | barine |
Çemandî | barekê | barinan |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/L%27%C3%A9chanson%2C_Nancy.jpg/250px-L%27%C3%A9chanson%2C_Nancy.jpg)
bar mê
Hevmane
[biguhêre]Etîmolojî
[biguhêre]Deyn ji îngilîzî bar li nîveka duyem ya sedsala 20em.
Werger
[biguhêre]- Albanî: bar → sq n, pijetore → sq m
- Almanî: Bar → de m, Kneipe → de m, Beisl → de nt, Lokal → de nt, Gasthaus → de nt
- Azerî: bar → az, meyxana, pivəxana
- Belarusî: бар n (bar), піўна́я m (piŭnája), карчма́ m (karčmá), тракці́р n (trakcír), паб n (pab), каба́к m (kabák)
- Bengalî: বার → bn (bar)
- Bulgarî: бар (bar), кръ̀чма → bg m (krǎ̀čma), пи́вница → bg m (pívnica), механа́ → bg m (mehaná)
- Burmayî: ဘား → my (bha:), အရက်ဆိုင် (a.rakhcuing)
- Çekî: bar → cs n, krčma → cs m, hospoda → cs m, hostinec → cs n
- Çîçewayî: bala
- Çînî:
- Danmarkî: bar → da g, kro g
- Endonezyayî: bar → id
- Erebî: خَانَة m (ḵāna), بَار → ar m (bar)
- Ermenî: բար → hy (bar), պանդոկ → hy (pandok), գինետուն → hy (ginetun), փաբ → hy (pʿab)
- Esperantoyî: drinkejo
- Estonî: baar → et, kõrts → et, trahter → et
- Farisî: بار → fa (bâr), میخانه → fa (meyxâne)
- Ferî: ølstova m, ølklubbi n, barr m, krógv m, drykkjustova m
- Fînî: baari → fi, kapakka → fi, krouvi → fi, anniskelupaikka
- Fransî: bar → fr n, pub → fr n, taverne → fr m
- Gaelîka skotî: bàr n
- Gurcî: ბარი → ka (bari), ლუდხანა (ludxana)
- Hindî: बार → hi n (bār), शराब-घर n (śarāb-ghar), पब (pab)
- Holendî: bar → nl n, café → nl nt, taveerne → nl n, kroeg → nl m
- Îbranî: בָּאר \ בָּר → he m (bar), בָּר → he m (bar)
- Îngilîzî: bar → en, pub → en
- Înterlîngua: bar
- Înterlîngue: bar → ie
- Îrlendî: teach leanna n, teach tábhairne n
- Îtalî: bar → it n, taverna → it m, birreria → it m
- Îzlendî: bar → is n, krá → is m, ölstofa m, pöbb n, knæpa m
- Japonî: バー (bā), 居酒屋 → ja (いざかや, izakaya), パブ (pabu), 飲み屋 → ja (のみや, nomiya), 酒場 → ja (さかば, sakaba)
- Kirgizî: бар → ky (bar), араккана (arakkana)
- Koreyî: 술집 → ko (suljip), 바 → ko (ba), 퍼브 (peobeu)
- Latînî: oecus potorius#Latînî|oecus potorius]]]] n, taberna → la m
- Latînî: bārs n, krogs n
- Lawsî: ຮ້ານຂາຍເບັຽ (hān khāi bīa), ບາ (bā), ຮ້ານເຫລົ້າ (hān lao), ຮ້ານດື່ມເຫຼົ້າ (hān dư̄m lao), ຜັບ (phap)
- Lîtwanî: baras → lt n, smuklė m
- Makedonî: бар n (bar), пивница m (pivnica), крчма m (krčma), паб n (pab)
- Malezî: bar → ms
- Maorî: pā
- Mecarî: bár → hu, kocsma → hu, csárda → hu
- Mongolî: баар → mn (baar), паб (pab)
- Nahwatlî: ocnamacoyan
- Norwecî:
- Oygurî: مەيخانا (meyxana)
- Ozbekî: bar → uz, mayxona → uz, pivoxona → uz
- Polonî: bar → pl n, knajpa → pl m, gospoda → pl m, piwiarnia → pl m
- Portugalî: bar → pt n, taberna → pt m
- Qazaxî: бар (bar), сырахана (syraxana)
- Romanyayî: bar → ro nt, bodegă → ro m, berărie → ro m, braserie → ro m
- Rusî: бар → ru n (bar), пивна́я → ru m (pivnája), каба́к → ru n (kabák), паб → ru n (pab), корчма́ → ru m (korčmá), тракти́р → ru n (traktír), таве́рна → ru m (tavérna), пивну́шка → ru m (pivnúška)
- Sirboxirwatî:
- Slovakî: bar n, krčma → sk m, hostinec → sk n
- Slovenî: bar n, pivnica m
- Sorbî:
- Spanî: bar → es n, taberna → es m
- Swêdî: bar → sv g, pub → sv g, krog → sv g
- Tacikî: бар → tg (bar), майхона (mayxona)
- Tagalogî: barikan
- Tayî: บาร์ → th, ผับ → th (pàp), ร้านเหล้า → th, ร้านสุรา
- Tirkî: bar → tr, meyhane → tr
- Tirkmenî: bar → tk, meýhana
- Tîbetî: ཆང་ཁང (chang khang)
- Urdûyî: بار m (bār)
- Ûkraynî: бар → uk n (bar), пивна́ m (pyvná), каба́к → uk n (kabák), кна́йпа m (knájpa), пивни́ця m (pyvnýcja), корчма́ m (korčmá), тракти́р n (traktýr), паб n (pab), ши́нок n (šýnok)
- Viyetnamî: quán rượu → vi, ba → vi
- Ximêrî: បារ → km (baa), ភោជនាគារ → km (phoocniəkiə)
- Yidîşî: באַר (bar), שענק (shenk)
- Yûnanî: μπαρ → el nt (bar), καπηλειό → el nt (kapileió), ποτοπωλείο → el nt (potopoleío), παμπ → el m (pamp)
- Yûnaniya kevn: καπηλεῖον nt (kapēleîon)
Navdêr 5
[biguhêre]bar nêr
Etîmolojî
[biguhêre]Vê dawiyê ji bi rêya soranî ji farisî بار (bar, “car, derfet, delîve”).
Werger
[biguhêre]Navdêr 6
[biguhêre]bar mê
Etîmolojî
[biguhêre]Ji îngilîzî bar ji yûnaniya kevn βᾰ́ρος (báros).
Werger
[biguhêre]Navdêr 7
[biguhêre]bar mê
Etîmolojî
[biguhêre]Werger
[biguhêre]Navdêr
[biguhêre]bar
Navdêr
[biguhêre]bar
- bar, piştî
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- rewş, hal, barûdox, bar
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- bar, meyxane
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
Navdêr
[biguhêre]bar
Navdêr
[biguhêre]bar nêr
Bilêvkirin
[biguhêre]Rengdêr
[biguhêre]bar
Lêker
[biguhêre]bar
Navdêr
[biguhêre]bar nêr
Çavkanî
[biguhêre]Bilêvkirin
[biguhêre]Navdêr
[biguhêre]bar
- qalib: perçeya tiştekî ya çarqorzî
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- bar, meyxane, badexane
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- şifşe
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
Navdêr
[biguhêre]bar
Navdêr
[biguhêre]bar
Çavkanî
[biguhêre]Navdêr
[biguhêre]bar nêr
Çavkanî
[biguhêre]Navdêr
[biguhêre]bar
- bar, meyxane
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- cureyekî govendê ye ku bi piranî li aliyê Erzirom û bajarên li derdora wê tê leyistin.
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- deleme
- (Nimûneyekê bide) (biguhêre)
- tebeq, kerme
- Dili bar tutmuştu. ― Zimanê wî tebeqî bûbû.
Navdêr
[biguhêre]bar
- Kurmancî
- Bilêvkirina IPAyê bi kurmancî
- Navdêr bi kurmancî
- Navdêrên nêr bi kurmancî
- Mînak bi kurmancî
- Maneyên mecazî bi kurmancî
- Jêgirtin bi kurmancî
- Peyvên kurmancî ji proto-hindûewropî
- Navdêrên mê bi kurmancî
- Peyvên kurmancî yên deynkirî ji îngilîzî
- Peyvên kurmancî ji farisî
- Peyvên kurmancî ji yûnaniya kevn
- Dengên siriştî bi kurmancî
- Zazakî
- Navdêr bi zazakî
- Soranî
- Navdêr bi soranî
- Afarî
- Navdêr bi afarî
- Zeman bi afarî
- Albanî
- Navdêr bi albanî
- Navdêrên nêr bi albanî
- Riwek bi albanî
- Almanî
- Bilêvkirina IPAyê bi almanî
- Deng bi almanî
- Rengdêr bi almanî
- Dalmatî
- Lêker bi dalmatî
- Galîsî
- Navdêr bi galîsî
- Navdêrên nêr bi galîsî
- Avahî bi galîsî
- Îngilîzî
- Deng bi îngilîzî
- Navdêr bi îngilîzî
- Sahoyî
- Navdêr bi sahoyî
- Zeman bi sahoyî
- Romanî
- Navdêr bi romanî
- Erdnîgarî bi romanî
- Îtalî
- Navdêr bi îtalî
- Navdêrên nêr bi îtalî
- Avahî bi îtalî
- Tirkî
- Navdêr bi tirkî
- Mînak bi tirkî
- Waxiyî
- Navdêr bi waxiyî