Lugano
![]() | |||||
---|---|---|---|---|---|
|
|||||
![]() ![]() | |||||
Suíomh | |||||
| |||||
Tír | an Eilvéis | ||||
Cantún san Eilvéis | cantún Ticino | ||||
Ceantar san Eilvéis | Lugano District (en) ![]() ![]() | ||||
Príomhchathair de | |||||
Daonra | |||||
Iomlán | 63,185 (2018) ![]() | ||||
• Dlús | 832.15 hab./km² | ||||
Teanga oifigiúil | an Iodáilis ![]() | ||||
Tíreolaíocht | |||||
Achar dromchla | 75.93 km² ![]() | ||||
Suite i nó in aice le limistéar uisce | Lake Lugano (en) ![]() ![]() | ||||
Airde | 275 m ![]() | ||||
Ar theorainn le | |||||
Sonraí stairiúla | |||||
Leanann sé/sí | Cadro, Barbengo, Valcolla, Certara, Cimadera, Pambio-Noranco, Brè-Aldesago, Breganzona, Bogno, Cureggia, Carabbia, Carona, Viganello, Sonvico, Pregassona, Castagnola-Cassarate (en) ![]() ![]() | ||||
Éarlamh | Naomh Labhrás ![]() | ||||
Aitheantóir tuairisciúil | |||||
Cód poist | 6932, 6951, 6959, 6900, 6901, 6902, 6903, 6904, 6905, 6906, 6907, 6908, 6909, 6910, 6911, 6912, 6913, 6914, 6915, 6916, 6917, 6962, 6963, 6964, 6965, 6966, 6967, 6968, 6974, 6975, 6976, 6977, 6978 agus 6979 ![]() | ||||
Lonnaithe i gcrios ama | |||||
Glaochód | 091 ![]() | ||||
Swiss municipality code (en) ![]() | 5192 ![]() | ||||
Eile | |||||
Suíomh gréasáin | lugano.ch ![]() | ||||
![]() ![]() ![]() |
Is í Lugano (Iodáilis: Lugano, Rómainis: Lugano, Gearmáinis: Lugano, Fraincis: Lugano) an naoú cathair is mó san Eilvéis.
Tá an chathair suite cois Loch Lugano (Lago di Lugano) i gcantún Ticino in aice le teorann na hIodáile i ndeisceart na hEilvéise. Bhí breis is 55,000 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2011. Is í Lugano an chathair is mó sa chantún Ticino agus is í an tríú háit is tábhachtaí san Eilvéis i gcúrsaí airgid, i ndiaidh chathrach Zürich agus Na Ginéive.
Trí shliabh mhóra atá le feiceáil ó lár na cathrach: Monte Brè (925m) in oirthear na cathrach, sliabh Sighignola (1,314m) san oirdheisceart, agus Monte San Salvatore (912m) sa deisceart.
Ba í Lugano an áit a bhí an chéad Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse ar siúl sa bhliain 1956.
Teangacha
[cuir in eagar | athraigh foinse]Is í Lugano an chathair is mó taobh amu don Iodáil le tromlach Iodáilis.
Ba í Iodáilis an teanga is comónta(i 2000) agus í an céad theanga do 80.3%(de dhaonra Lugano), Gearmáinis an dara teanga is comónta agus í an céad theanga do 7.1%, Seirbea-Chróitis an tríú teanga is comónta agus í an céad theanga do 2.7%.
As na teangacha oifigiúla (san Eilvéis) sa bhliain 2004, bhí Iodáilis an céad theanga (20,998), Gearmáinis (1,855), Fraincis (597) agus Rómainis (39). Bhí teanga eile mar chéad teanga ag 3,071.
Daoine aitheanta
[cuir in eagar | athraigh foinse]- Carla Del Ponte (* 1947), dlítheoir Eilvéiseach.
- Hermann Hesse (1877-1962), scríbhneoir agus file Gearmánach-Eilvéiseach. Bhí Hesse ina chónaí san áit an chuid is mó dá shaol agus fuair sé bás i Montagniola, baile beag in aice le Lugano, sa bhliain 1962.
Íomhánna
[cuir in eagar | athraigh foinse]-
Radhairc na cathrach (íomhá déanta idir 1905 agus 1910).
-
Cearnach i Lugano.
-
Ardeaglais San Lorenzo.
-
Sliabh Sighignola.
-
Grotto Morchino, Pazzallo, áit san úrscéal Klingsors letzter Sommer le Hermann Hesse ón mbliain 1919.
-
Suíomh san Eilvéis
Naisc sheachtracha
[cuir in eagar | athraigh foinse]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4a/Commons-logo.svg/30px-Commons-logo.svg.png)
- lugano.ch (Iodáilis)
- Wikivoyage - Lugano (Béarla)
Tagairtí
[cuir in eagar | athraigh foinse]![]() | Is síol faoi thíreolaíocht na hEilvéise é an t-alt seo. Cuir leis, chun cuidiú leis an Vicipéid.
Má tá alt níos forbartha le fáil i dteanga eile, is féidir leat aistriúchán Gaeilge a dhéanamh. |