Kavas
Kavas, Osmanlı İmparatorluğu'nda genellikle yerel eşrafın ve yüksek statülü veya gelirli Avrupalı yabancıların hizmetinde çeşitli görevleri yerine getiren silahlı bir muhafız.
Etimoloji
[değiştir | kaynağı değiştir]Kavas sözcüğü, Arapçada okçu anlamına gelen qawwās'tan türemiştir.[1]
Rol ve görevleri
[değiştir | kaynağı değiştir]Kavas, esas olarak 19. yüzyılda Osmanlı İmparatorluğu'nda büyükelçiler ve konsoloslar gibi yerli ve yabancı devlet adamlarına hizmet eden bir tür muhafız ve refakatçi olarak biliniyordu.[2] Örneğin Kutsal Topraklar'da (Osmanlı Filistini) kavasları çalıştırma hakkı Hristiyan patriklerin bir ayrıcalığıydı ve 1842'de Filistin Yahudilerinin hahambaşı ile birlikte cemaatin resmi temsilcisi olarak tanınmasına kadar genişletildi.[3] Bu oldukça önemliydi, çünkü bir kavas, Müslüman olsa bile sorun çıkaran yapan bir vatandaşa vurma hakkına sahipti.[3]
Kavaslar, Kudüs'teki Kutsal Kabir ve Beytüllahim'deki Doğuş Kilisesi gibi 1516'dan 1918'e kadar Osmanlı İmparatorluğu'nun bir parçası olan Kutsal Topraklar'ın önemli ibadet noktalarında kamu düzenini korudu. Günümüzde hala çalışmakla birlikte kanun yaptırımı uygun yetkililer tarafından sağlandığı için öncelikli olarak törensel bir role sahiptirler.
Encyclopædia Britannica'daki 1911 girişi, kavası "silahlı bir polis memuru; ayrıca Türkiye'de seyahat ederken her zamanki gibi bir kurye için" olarak tanımlamaktadır.[1]
Daha genel olarak, gerçek adı Elyesa Bazna (1904-1970) olan ünlü Nazi casusu Cicero'nun sözleriyle, "Türkiye'de bir yabancıya hizmet eden herkes kavas olarak bilinir; yabancı elçilikler." olarak tanımlanmıştır.[4]
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b kamu malı olan bir yayından alınan metni içeriyor: Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "Kavass". Encyclopædia Britannica. 15 (11. bas.). Cambridge University Press. s. 701. Önceki cümlelerden bir veya daha fazlası artık
- ^ Flaherty, Chris. "1750 till 1837 Janissary Police and Bekçi: Kavass: Watchman (1827-1837)". ottoman-uniforms.com (An Illustrated History of Ottoman Uniforms & Insignia: 1826 till 1923). 14 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2022.
- ^ a b Blumberg, Arnold (1998). The History of Israel. Greenwood histories of the modern nations. Greenwood Press. s. 12. ISBN 0313302243. 13 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2022.
- ^ Elyesa Bazna in collaboration with Hans Nogly (1962). I was Cicero. Harper & Row. s. 6. 13 Eylül 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Eylül 2022.