Catherine (Aragon): Revizyonlar arasındaki fark
[kontrol edilmiş revizyon] | [kontrol edilmiş revizyon] |
Eren456123 (mesaj | katkılar) Gerekçe: Kaynak gerektiren bilgi eklentisi Etiket: Elle geri alma |
k →Kaynakça: Bot: kaynak dz. (hata bildir) |
||
(18 kullanıcı tarafından yapılan 36 ara revizyon gösterilmiyor) | |||
4. satır: | 4. satır: | ||
| resim_boyutu = |
| resim_boyutu = |
||
| başlık = |
| başlık = |
||
| veraset = [[İngiltere |
| veraset = [[İngiltere hükümdarlarının eşleri listesi|İngiltere'nin konsort kraliçesi]] |
||
| hüküm_süresi = 11 Haziran 1509 - 23 Mayıs 1533 |
| hüküm_süresi = 11 Haziran 1509 - 23 Mayıs 1533 |
||
| taç_giymesi = 24 Haziran 1509 |
| taç_giymesi = 24 Haziran 1509 |
||
| önce_gelen = [[Yorklu Elizabeth]] |
|||
| sonra_gelen = [[Anne Boleyn]] |
|||
| veliaht = |
|||
| eşi = [[Arthur Tudor]]<br/>[[VIII. Henry]] |
| eşi = [[Arthur Tudor]]<br/>[[VIII. Henry]] |
||
| çocukları = [[Cornwall Dükü Henry]]<br/>[[I. Mary]] |
| çocukları = [[Cornwall Dükü Henry]]<br/>[[I. Mary]] |
||
| tam ismi = |
| tam ismi = |
||
| hanedan = [[ |
| hanedan = [[Trastámara Hanedanı]] (doğuştan)<br/>[[Tudor Hanedanı]] (evlilikle) |
||
| babası = [[II. |
| babası = [[II. Fernando (Aragon kralı)|kral II. Fernando]] |
||
| annesi = [[I. |
| annesi = [[I. Isabel]] |
||
| doğum_tarihi = {{Doğum tarihi|1485|12|16}} |
| doğum_tarihi = {{Doğum tarihi|1485|12|16}} |
||
| doğum_yeri = |
| doğum_yeri = |
||
27. satır: | 24. satır: | ||
}} |
}} |
||
'''Aragonlu Catherine''' (d. 16 Aralık 1485 - ö. 7 Ocak 1536) ('''Catharine''', '''Katherine''', '''Katharine''' olarak da bilinir) İngiltere kraliçesi (11 Haziran 1509-23 Mayıs 1533) [[VIII. Henry]]'nin ilk karısı ve [[I. Mary]]'nin annesidir. Kral [[II. |
'''Aragonlu Catherine''' (d. 16 Aralık 1485 - ö. 7 Ocak 1536) ('''Catharine''', '''Katherine''', '''Katharine''' olarak da bilinir) [[İngiltere hükümdarlarının eşleri listesi|İngiltere kraliçesi]] (11 Haziran 1509-23 Mayıs 1533) [[VIII. Henry]]'nin ilk karısı ve [[I. Mary]]'nin annesidir. Kral [[II. Fernando (Aragon kralı)|II. Fernando]] ve Kraliçe [[I. Isabel]]'in kızıdır. |
||
== Çocukluğu == |
== Çocukluğu == |
||
Aragon Kralı [[II. Fernando (Aragon kralı)|II. Fernando]] ve Kastilya Kraliçesi [[I. Isabel]]'in en küçük çocuğudur. Kutsal Roma İmparatoru [[V.Karl]]'ın teyzesidir. [[Madrid]]'in 30 km kadar dışında 15-16 Aralık gecesi dünyaya gelmiştir. Erken yaşta [[İngiltere]] Kralı [[VII. Henry]]'nin oğlu veliaht Prens [[Arthur Tudor]]'a uygun görülmüştür. Damat 15 yaşına girinceye kadar beklenmiş sonra İngiltere'ye gönderilmiştir. |
|||
== Galler Prensesliği == |
== Galler Prensesliği == |
||
⚫ | |||
[[İspanya]] ile [[İngiltere]] arasındaki bağları güçlendirmek amacıyla 1501 yılında [[İngiltere]]'nin veliahtı Galler Prensi Arthur ile evlenmiştir. Ancak evlilikleri kısa sürmüş, 14 ay sonra Arthur ölmüştür. Ölümüne ilişkin çeşitli teoriler vardır. Ayrıca evliliklerinin gidişatı ile ilgili çeşitli teoriler vardır. Bu olaydan sonra Arthur'un küçük kardeşi Henry ile evlendirilmesi gündeme gelmiştir. Şunu da belirtmek gerekir ki, Katolik inancına göre kardeşinin karısıyla evlenen çocuksuz kalmakla, soyu kurumakla lanetlenir. Dönemin Papası ancak evlilik nihayetine ulaşmamışsa kocasının kardeşiyle evlenebileceğini söylemiştir. Catherine, Arthur ile evliliklerinin hiç tamamlanmadığına yemin etmiştir. |
|||
== İngiltere Kraliçeliği == |
== İngiltere Kraliçeliği == |
||
⚫ | Bazı tarihçiler [[VII. Henry]]'nin ölüm döşeğindeyken küçük oğlu Henry'e son dilek olarak Catherine ile evlenmesini söylediğini iddia etmektedir. Bununla beraber Henry'nin onu sevdiğine inananlar da vardır. 1509 yılında, [[VII. Henry]]'nin ölümünden birkaç hafta sonra [[VIII. Henry]] ile evlenmiştir. 24 yıl süre evliliklerinde birçok çocukları doğsa da, bunlardan ancak biri çocukluğa erişebilmiş, diğerleri 1 yaşına basmadan önce ölmüştür. Yaşayan tek çocuk [[I. Mary]]'nin de kız olması [[Tudor]] hanedanının son erkek temsilcisi olan [[VIII. Henry]] için büyük bir sorundur. |
||
⚫ | Henry'nin evlilik dışı bir oğlu olsa da, çocuk yakalandığı bir hastalıktan ölmüştür. Yaşayan erkek çocuğu olmaması, Catherine'nın artık yaşlanması nedeniyle meşru oğullar doğurabilecek yeni biri arayışına girmiştir. Son yıllarında kralın [[Anne Boleyn]]'e aşık olmasıyla kralın gözünden iyice düşmüştür. |
||
⚫ | Bazı tarihçiler [[VII. Henry]]'nin ölüm döşeğindeyken küçük oğlu Henry'e son dilek olarak |
||
⚫ | |||
⚫ | Henry'nin evlilik dışı bir oğlu olsa da, çocuk yakalandığı bir hastalıktan ölmüştür. Yaşayan erkek çocuğu olmaması, |
||
⚫ | |||
⚫ | [[İngiltere]]'nin o zamanlar bağlı olduğu [[Katolik Kilisesi]]'nin onayı alabilmek için, kardeşinin karısını aldığı için vicdan azabı çektiğini, tövbekar olduğunu, evliliklerinin geçersiz sayılması gerektiğini talep etti. Kilise konsey toplayıp İngiltere'ye yollamıştır. Catherine'nin yeğeni olan [[İspanya]] Kralı ve [[Kutsal Roma İmparatoru]] [[Şarlken]]'in Kraliçeyi desteklemesine ve boşanmanın iptali halinde kızı Mary'nin gayrimeşru sayılacak olmasına rağmen talebinde ısrar etmiştir.{{Henryviiieşleri}} |
||
⚫ | İngiltere'ye gelen konseye yapılan konuşmalarda kardeşi Arthur ile evliliklerinin tamamlanmış olduğuna kanıt olarak soyunun kuruduğunu söylemiş, Arthur ile evliliklerinin tamamlandığı hususunda tanıklık yapacak birçok kişi bulmuştur. Dindarlığı ile tanınan ve halk tarafından çok sevilen Catherine ise bunların iftiradan başka bir şey olmadığı, zamanında Papa'nın evliliklerini onayladığını, soylarının kurumadığını bir kızları olduğunu söylemiştir. Bu konuda çeşitli görüşler olmakla beraber, Arthur ve Catherine'nin evliliğinin akıbeti ne olursa olsun boşanmanın esas nedeninin Kralın erkek çocuk isteği olduğu kuvvetle muhtemeldir. Görüşmelerden sonra Kilise konseyi evliliğinin iptal edilmesi isteğini reddetmiştir. Kralın Catherine'den boşanabilmesi 5 yıl sürdü. 5 yıl içinde Catherine'nin yeğeni İspanya İmparatoru Papayı evlilik için izin vermesin diye kaçırmıştır. Ama en sonunda protestanlığı başlatan [[Martin Luther]]'in kitaplarını yaktıran, protestanları öldüren, Papa tarafından ''Dinin Savunucusu'' unvanı verilen [[VIII. Henry]]; [[Katolik]] Kilisesi'nden ayrılıp [[Anglikan]] Kilisesi'ni kurmuştur. Bunu takiben Catherine ile olan evliliğini geçersiz kılmıştır. [[VIII. Henry]] ile boşanmasından 3 yıl sonra ölmüştür. |
||
[[Dosya:Catharineofaragonengland.jpg|centre|küçükresim|upright=2.04|Aragonlu Catherine VIII. Henry'i izlerken]] |
|||
==Dış görünüş== |
|||
Catherine, gençliğinde "dünyanın en güzel varlığı" olarak tanımlandı ve "en güzel kızın sahip olması gereken her şeye sahipti" diye yorumlandı.<ref>{{Kitap kaynağı|url=https://www.worldcat.org/oclc/24318100|başlık=The six wives of Henry VIII|tarih=1991|yer=New York|seri=1st American ed|ad=Alison|soyadı=Weir|isbn=978-0-8021-3683-1|oclc=24318100}}</ref> Thomas More ve Lord Herbert, hayatının ilerleyen dönemlerinde, görünüşüyle ilgili olarak "Kraliçe Catherine ile en iyi döneminde rekabet edebilecek çok az kadın olduğunu" yazarlar.<ref>{{Kitap kaynağı|url=https://www.worldcat.org/oclc/26013277|başlık=The wives of Henry VIII|tarih=1992|yer=New York|seri=1st American ed|ad=Antonia|soyadı=Fraser|isbn=0-394-58538-0|oclc=26013277|erişim-tarihi=10 Mart 2023|arşivurl=https://web.archive.org/web/20200608142409/http://www.worldcat.org/oclc/26013277|arşivtarihi=8 Haziran 2020|ölüurl=hayır}}</ref> |
|||
⚫ | |||
⚫ | |||
⚫ | [[İngiltere]]'nin o zamanlar bağlı olduğu [[Katolik Kilisesi]]'nin onayı alabilmek için, kardeşinin karısını aldığı için vicdan azabı çektiğini, tövbekar olduğunu, evliliklerinin geçersiz sayılması gerektiğini talep etti. Kilise konsey toplayıp İngiltere'ye yollamıştır. |
||
⚫ | İngiltere'ye gelen konseye yapılan konuşmalarda kardeşi Arthur ile evliliklerinin tamamlanmış olduğuna kanıt olarak soyunun kuruduğunu söylemiş, Arthur ile evliliklerinin tamamlandığı hususunda tanıklık yapacak birçok kişi bulmuştur. Dindarlığı ile tanınan ve halk tarafından çok sevilen |
||
⚫ | |||
== Filmlerde ve kitaplarda == |
== Filmlerde ve kitaplarda == |
||
* [[VIII. Henry]] |
* [[VIII. Henry]] dönemini konu alan dizide (''[[The Tudors]]'') Aragonlu Catherine'i [[Maria Doyle Kennedy]] canlandırmıştır. |
||
* 2019 yılında çıkan [[The Spanish Princess]] isimli dizi onun hikâyesini anlatmaktadır ve Aragonlu Catherine’i [[Charlotte Hope]] canlandırmıştır. |
|||
* [[Anne Boleyn]] ve [[Mary Boleyn]]'in hikâyesini anlatan ''[[Boleyn Kızı]]'' (''The Other Boleyn Girl'') ismi geçer. |
* [[Anne Boleyn]] ve [[Mary Boleyn]]'in hikâyesini anlatan ''[[Boleyn Kızı]]''{{'}}nda (''The Other Boleyn Girl'') ismi geçer. |
||
* Boleyn Kızı adlı filmde Aragon'lu Catherine'i [[Ana Torrent]] canlandırmaktadır. |
* Boleyn Kızı adlı filmde Aragon'lu Catherine'i [[Ana Torrent]] canlandırmaktadır. |
||
* Philippa Gregory'nin yazdığı ''Mahkûm Prenses'' adlı kitapta onun |
* Philippa Gregory'nin yazdığı ''Mahkûm Prenses'' adlı kitapta onun hikâyesi anlatılmaktadır. |
||
{{s-start}} |
{{s-start}} |
||
58. satır: | 58. satır: | ||
{{s-aft| after = [[Anne Boleyn]]}} |
{{s-aft| after = [[Anne Boleyn]]}} |
||
{{s-bef | before=[[Anne Neville]] }} |
{{s-bef | before=[[Anne Neville]] }} |
||
{{s-ttl | title=[[ |
{{s-ttl | title=[[Galler Prensesi]] | years=1501 – 1502}} |
||
{{s-aft | after=[[Ansbachlu Caroline]] }} |
{{s-aft | after=[[Ansbachlu Caroline]] }} |
||
{{Bitiş kutusu}} |
{{Bitiş kutusu}} |
||
{{İngiltere hükümdarının eşi}} |
|||
{{Galler prensesleri}} |
|||
{{Otorite kontrolü}} |
{{Otorite kontrolü}} |
||
== Kaynakça == |
|||
{{Kaynakça}} |
|||
{{DEFAULTSORT:Catherine, Aragonlu}} |
{{DEFAULTSORT:Catherine, Aragonlu}} |
||
74. satır: | 78. satır: | ||
[[Kategori:İspanyol asıllı İngilizler]] |
[[Kategori:İspanyol asıllı İngilizler]] |
||
[[Kategori:İngiltere'deki İspanyol gurbetçiler]] |
[[Kategori:İngiltere'deki İspanyol gurbetçiler]] |
||
[[Kategori:16. yüzyıl diplomatları]] |
|||
[[Kategori:İngiliz asıllı İspanyollar]] |
10.45, 11 Mayıs 2024 itibarı ile sayfanın şu anki hâli.
Aragonlu Catherine | |
---|---|
![]() | |
İngiltere'nin konsort kraliçesi | |
Hüküm süresi | 11 Haziran 1509 - 23 Mayıs 1533 |
Taç giymesi | 24 Haziran 1509 |
Doğum | 16 Aralık 1485 |
Ölüm | 7 Ocak 1536 (50 yaşında) |
Eş(ler)i | Arthur Tudor VIII. Henry |
Çocuk(lar)ı | Cornwall Dükü Henry I. Mary |
Hanedan | Trastámara Hanedanı (doğuştan) Tudor Hanedanı (evlilikle) |
Babası | kral II. Fernando |
Annesi | I. Isabel |
Aragonlu Catherine (d. 16 Aralık 1485 - ö. 7 Ocak 1536) (Catharine, Katherine, Katharine olarak da bilinir) İngiltere kraliçesi (11 Haziran 1509-23 Mayıs 1533) VIII. Henry'nin ilk karısı ve I. Mary'nin annesidir. Kral II. Fernando ve Kraliçe I. Isabel'in kızıdır.
Çocukluğu
[değiştir | kaynağı değiştir]Aragon Kralı II. Fernando ve Kastilya Kraliçesi I. Isabel'in en küçük çocuğudur. Kutsal Roma İmparatoru V.Karl'ın teyzesidir. Madrid'in 30 km kadar dışında 15-16 Aralık gecesi dünyaya gelmiştir. Erken yaşta İngiltere Kralı VII. Henry'nin oğlu veliaht Prens Arthur Tudor'a uygun görülmüştür. Damat 15 yaşına girinceye kadar beklenmiş sonra İngiltere'ye gönderilmiştir.
Galler Prensesliği
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Michel_Sittow_002.jpg/170px-Michel_Sittow_002.jpg)
İspanya ile İngiltere arasındaki bağları güçlendirmek amacıyla 1501 yılında İngiltere'nin veliahtı Galler Prensi Arthur ile evlenmiştir. Ancak evlilikleri kısa sürmüş, 14 ay sonra Arthur ölmüştür. Ölümüne ilişkin çeşitli teoriler vardır. Ayrıca evliliklerinin gidişatı ile ilgili çeşitli teoriler vardır. Bu olaydan sonra Arthur'un küçük kardeşi Henry ile evlendirilmesi gündeme gelmiştir. Şunu da belirtmek gerekir ki, Katolik inancına göre kardeşinin karısıyla evlenen çocuksuz kalmakla, soyu kurumakla lanetlenir. Dönemin Papası ancak evlilik nihayetine ulaşmamışsa kocasının kardeşiyle evlenebileceğini söylemiştir. Catherine, Arthur ile evliliklerinin hiç tamamlanmadığına yemin etmiştir.
İngiltere Kraliçeliği
[değiştir | kaynağı değiştir]Bazı tarihçiler VII. Henry'nin ölüm döşeğindeyken küçük oğlu Henry'e son dilek olarak Catherine ile evlenmesini söylediğini iddia etmektedir. Bununla beraber Henry'nin onu sevdiğine inananlar da vardır. 1509 yılında, VII. Henry'nin ölümünden birkaç hafta sonra VIII. Henry ile evlenmiştir. 24 yıl süre evliliklerinde birçok çocukları doğsa da, bunlardan ancak biri çocukluğa erişebilmiş, diğerleri 1 yaşına basmadan önce ölmüştür. Yaşayan tek çocuk I. Mary'nin de kız olması Tudor hanedanının son erkek temsilcisi olan VIII. Henry için büyük bir sorundur.
Henry'nin evlilik dışı bir oğlu olsa da, çocuk yakalandığı bir hastalıktan ölmüştür. Yaşayan erkek çocuğu olmaması, Catherine'nın artık yaşlanması nedeniyle meşru oğullar doğurabilecek yeni biri arayışına girmiştir. Son yıllarında kralın Anne Boleyn'e aşık olmasıyla kralın gözünden iyice düşmüştür.
Henry'nin İptali
[değiştir | kaynağı değiştir]![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3d/Lucas_Horenbout_-_Portrait_of_Catherine_of_Aragon_-_cropped.jpg/180px-Lucas_Horenbout_-_Portrait_of_Catherine_of_Aragon_-_cropped.jpg)
İngiltere'nin o zamanlar bağlı olduğu Katolik Kilisesi'nin onayı alabilmek için, kardeşinin karısını aldığı için vicdan azabı çektiğini, tövbekar olduğunu, evliliklerinin geçersiz sayılması gerektiğini talep etti. Kilise konsey toplayıp İngiltere'ye yollamıştır. Catherine'nin yeğeni olan İspanya Kralı ve Kutsal Roma İmparatoru Şarlken'in Kraliçeyi desteklemesine ve boşanmanın iptali halinde kızı Mary'nin gayrimeşru sayılacak olmasına rağmen talebinde ısrar etmiştir.
VIII. Henry'nin Altı Eşi |
---|
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
İngiltere'ye gelen konseye yapılan konuşmalarda kardeşi Arthur ile evliliklerinin tamamlanmış olduğuna kanıt olarak soyunun kuruduğunu söylemiş, Arthur ile evliliklerinin tamamlandığı hususunda tanıklık yapacak birçok kişi bulmuştur. Dindarlığı ile tanınan ve halk tarafından çok sevilen Catherine ise bunların iftiradan başka bir şey olmadığı, zamanında Papa'nın evliliklerini onayladığını, soylarının kurumadığını bir kızları olduğunu söylemiştir. Bu konuda çeşitli görüşler olmakla beraber, Arthur ve Catherine'nin evliliğinin akıbeti ne olursa olsun boşanmanın esas nedeninin Kralın erkek çocuk isteği olduğu kuvvetle muhtemeldir. Görüşmelerden sonra Kilise konseyi evliliğinin iptal edilmesi isteğini reddetmiştir. Kralın Catherine'den boşanabilmesi 5 yıl sürdü. 5 yıl içinde Catherine'nin yeğeni İspanya İmparatoru Papayı evlilik için izin vermesin diye kaçırmıştır. Ama en sonunda protestanlığı başlatan Martin Luther'in kitaplarını yaktıran, protestanları öldüren, Papa tarafından Dinin Savunucusu unvanı verilen VIII. Henry; Katolik Kilisesi'nden ayrılıp Anglikan Kilisesi'ni kurmuştur. Bunu takiben Catherine ile olan evliliğini geçersiz kılmıştır. VIII. Henry ile boşanmasından 3 yıl sonra ölmüştür.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/38/Catharineofaragonengland.jpg/450px-Catharineofaragonengland.jpg)
Dış görünüş
[değiştir | kaynağı değiştir]Catherine, gençliğinde "dünyanın en güzel varlığı" olarak tanımlandı ve "en güzel kızın sahip olması gereken her şeye sahipti" diye yorumlandı.[1] Thomas More ve Lord Herbert, hayatının ilerleyen dönemlerinde, görünüşüyle ilgili olarak "Kraliçe Catherine ile en iyi döneminde rekabet edebilecek çok az kadın olduğunu" yazarlar.[2]
Filmlerde ve kitaplarda
[değiştir | kaynağı değiştir]- VIII. Henry dönemini konu alan dizide (The Tudors) Aragonlu Catherine'i Maria Doyle Kennedy canlandırmıştır.
- 2019 yılında çıkan The Spanish Princess isimli dizi onun hikâyesini anlatmaktadır ve Aragonlu Catherine’i Charlotte Hope canlandırmıştır.
- Anne Boleyn ve Mary Boleyn'in hikâyesini anlatan Boleyn Kızı'nda (The Other Boleyn Girl) ismi geçer.
- Boleyn Kızı adlı filmde Aragon'lu Catherine'i Ana Torrent canlandırmaktadır.
- Philippa Gregory'nin yazdığı Mahkûm Prenses adlı kitapta onun hikâyesi anlatılmaktadır.
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ Weir, Alison (1991). The six wives of Henry VIII. 1st American ed. New York. ISBN 978-0-8021-3683-1. OCLC 24318100.
- ^ Fraser, Antonia (1992). The wives of Henry VIII. 1st American ed. New York. ISBN 0-394-58538-0. OCLC 26013277. 8 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Mart 2023.