Lasówka granatowa
Setophaga caerulescens[1] | |||
(J. F. Gmelin, 1789) | |||
![]() Samiec | |||
![]() Samica | |||
Systematyka | |||
Domena | |||
---|---|---|---|
Królestwo | |||
Typ | |||
Podtyp | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Infragromada | |||
Rząd | |||
Podrząd | |||
Rodzina | |||
Rodzaj | |||
Gatunek |
lasówka granatowa | ||
Synonimy | |||
| |||
Podgatunki | |||
| |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |||
![]() | |||
Zasięg występowania | |||
![]() w sezonie lęgowym zimowiska |
Lasówka granatowa[4] (Setophaga caerulescens) – gatunek małego ptaka z rodziny lasówek (Parulidae), zamieszkujący Amerykę Północną. Nie jest zagrożony.
Systematyka
[edytuj | edytuj kod]Wyróżniono dwa podgatunki S. caerulescens[5][2]:
- S. caerulescens caerulescens – południowa i południowo-wschodnia Kanada, północno-wschodnie USA
- S. caerulescens cairnsi – wschodnio-środkowe USA.
Morfologia
[edytuj | edytuj kod]Długość ciała 12–14 cm. Masa ciała 9–10 g.
Samiec – wierzch ciała niebieskoszary; maska, gardło, górna części piersi oraz boki czarne; dolna część piersi i brzuch białe. Skrzydła i ogon ciemne; na skrzydłach widoczne białe lusterko; skrajne sterówki białe. Samica – wierzch oliwkowoszary, niebieski nalot na ciemieniu i pokrywach nadogonowych, spód oliwkowożółty. Brew i lusterko białe. Młode ptaki są podobne do dorosłych.
Zasięg, środowisko
[edytuj | edytuj kod]Niższe piętro w liściastych oraz mieszanych zadrzewieniach środkowo-wschodniej części Ameryki Północnej, na południu w górach. Zimuje na wyspach Karaibów, na wybrzeżu półwyspu Jukatan, w Ameryce Centralnej i na południu Florydy[6].
Zachowanie
[edytuj | edytuj kod]Może wyprowadzić od jednego do trzech lęgów w sezonie[7], zwykle dwa (odnotowany rekord to 5 lęgów)[6]. Budową gniazda zajmuje się samica[6][7], samiec może pomagać zbierać materiał budulcowy[6]. Jest ono umieszczone w gęstym podszycie w rozwidleniu gałęzi krzewu lub młodego drzewka, na wysokości około 0,9–1,5 m nad ziemią[7]. Gniazdo ma kształt czarki i zbudowane jest z kawałków kory połączonych pajęczynami i śliną; w środku wyścielone jest miękkimi materiałami takimi jak mech, sierść zwierzęca, igiełki sosen czy korzonki[6][7]. W zniesieniu 2–5 jaj, najczęściej 4. Inkubacja trwa 12–13 dni, a zajmuje się nią wyłącznie samica. Karmieniem piskląt zajmuje się także samica, samiec może jej dostarczać pożywienie. Młode są w pełni opierzone po 8–10 dniach od wyklucia[6][7]. Po opuszczeniu gniazda pozostają w jego pobliżu przez 2–3 tygodnie, w tym czasie są nadal karmione i chronione przez rodziców[6].
Żywi się owadami i ich larwami, oraz pająkami. Zbiera je z gałązek i liści, często od spodniej strony[7]. Na zimowiskach podstawę pożywienia nadal stanowią owady, ale ptak uzupełnia dietę owocami, w tym jagodami, oraz nektarem kwiatów i wydzieliną czerwców[6].
Status
[edytuj | edytuj kod]IUCN uznaje lasówkę granatową za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 (stan w 2020). Organizacja Partners in Flight szacuje liczebność populacji na 2,4 miliona dorosłych osobników[7]. Trend liczebności populacji uznawany jest za wzrostowy[3][7].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Setophaga caerulescens, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b Black-throated Blue Warbler (Dendroica caerulescens). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 2013-04-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-03)]. (ang.).
- ↑ a b Setophaga caerulescens, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Parulidae Wetmore, Friedmann, Lincoln, Miller,AH, Peters,JL, van Rossem, Van Tyne & Zimmer,JT, 1947 (1831) - lasówki - New World wood warblers (wersja: 2020-01-11). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2021-01-21].
- ↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): New World warblers, mitrospingid tanagers. IOC World Bird List (v10.2). [dostęp 2021-01-21]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h Dewey, T.: Dendroica caerulescens. [w:] Animal Diversity Web [on-line]. 2009. [dostęp 2021-01-21]. (ang.).
- ↑ a b c d e f g h Black-throated Blue Warbler Life History. [w:] All About Birds [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [dostęp 2021-01-21]. (ang.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Wiesław Dudziński, Marek Keller, Andrew Gosler: Atlas ptaków świata. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Multico, 2000. ISBN 83-7073-059-0.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).