Kościoły greckokatolickie
![]() Cerkiew św. Paraskewy w Nowicy | |
Klasyfikacja systematyczna wyznania | |
Chrześcijaństwo └ Katolicyzm |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e7/KuK_Unierte.jpg/220px-KuK_Unierte.jpg)
Kościoły greckokatolickie – zbiorcza nazwa Kościołów (Cerkwi) katolickich wschodniej tradycji bizantyńskiej, a określenie „greckokatolicki”[a] pozwala odróżnić je od innych tradycji katolickich – przede wszystkim od rytu „łacińskiego”. Kościoły greckokatolickie należą do Katolickich Kościołów wschodnich, będąc jednocześnie częścią Kościoła katolickiego.
Historia
[edytuj | edytuj kod]Kościoły greckokatolickie powstawały z reguły w drodze unii części Cerkwi prawosławnej z Kościołem katolickim, jednak nie wszystkie – Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-włoskiego nie musiał zawierać unii, gdyż nigdy nie zerwał kościelnej jedności z Rzymem (podobnie jak Kościół maronicki). Tak więc Kościołów greckokatolickich nie należy utożsamiać z Kościołami unickimi, ani tym bardziej ze wszystkimi Katolickimi Kościołami wschodnimi.
Wspólny dla Kościołów greckokatolickich jest obrządek bizantyjski, który jednakże istnieje w bardzo wielu odmianach, nawet w obrębie danego Kościoła, i sprawowany jest w różnych językach liturgicznych. Wspólna jest tradycja tych Kościołów, w zasadzie tożsama z tradycją Cerkwi prawosławnej, w pełni jednak zgodna z nauką Kościoła łacińskiego.
Podział
[edytuj | edytuj kod]Najliczebniejszym z Kościołów greckokatolickich na świecie jest Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego (Kościół sui iuris, arcybiskupi więksi, ponad 6 mln wiernych), wywodzący się z tzw. Kościoła unickiego znanego obecnie w Polsce jako Kościół greckokatolicki. Oprócz niego działają[3]:
- Grecki Kościół katolicki
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-albańskiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-białoruskiego
- Bułgarski Kościół katolicki
- Chorwacki Kościół greckokatolicki
- Macedoński Kościół Greckokatolicki
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-węgierskiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-włoskiego
- Kościół Rumuński Zjednoczony z Rzymem
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-rosyjskiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-słowiańskiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-rusińskiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-słowackiego
- Kościół katolicki obrządku bizantyjsko-ukraińskiego (w jego ramach Kościół Greckokatolicki w Polsce)
- Egzarchat apostolski Republiki Czeskiej.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Mirosław Bańko: greckokatolicki. [w:] Poradnia językowa [on-line]. PWN, 2007-02-27. [dostęp 2018-11-19].
- ↑ KUL - Wydział Nauk Humanistycznych - greko-katolicki (grekokatolicki) czy grecko-katolicki (greckokatolicki) [online], www.kul.pl [dostęp 2019-10-19] [zarchiwizowane z adresu 2019-04-17] (pol.).
- ↑ Unici.pl: Kościół Powszechny. [dostęp 2010-02-19].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jan Paweł II: Kodeks Kanonów Kościołów Wschodnich. Watykan: 1990.
- Ks. Andrzej Orczykowski SChr, Uniwersytet Kard. S. Wyszyńskiego w Warszawie: Problemy migracji w Kodeksie Kanonów Kościołów Wschodnich. [dostęp 2009-11-15].