Solid
Solid (łac. solidus – mocny, trwały, niewzruszony[1]) – złota moneta rzymska o masie 4,55 grama (1/72 funta), wprowadzona w latach 309–311 w zachodniej części cesarstwa rzymskiego przez Konstantyna I, która zastąpiła aureus.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a7/Solid_Fokasa_-_awers.jpg/200px-Solid_Fokasa_-_awers.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a8/Solid_Fokasa_-_rewers.jpg/200px-Solid_Fokasa_-_rewers.jpg)
Do XI wieku bita w cesarstwie bizantyjskim, od 1092 r. przekształcona w jednostkę obrachunkową odpowiadającą 24 karatom czystego złota[2]. Do końca X wieku solid był główną monetą handlową Bizancjum, powszechnie nazywany tam nomisma. Znana też w szerszym obiegu jako bizant (lub bezant), moneta ta należała do najważniejszych środków płatniczych Europy i krajów basenu Morza Śródziemnego do połowy XI wieku[2]. Najpierw zastąpił ją wartościowszy złoty histamenon, a następnie przeprowadzona przez cesarza Aleksego I Komnena reforma monetarna (1092) wprowadziła hyperpyron jako najważniejszą monetę handlową[potrzebny przypis].
W karolińskiej reformie monetarnej solid przyjęto jako element srebrnego systemu monetarno-obrachunkowego, stosowanego przez całe średniowiecze, a w Anglii pod nazwą szylinga do 1971 r.[2]. W systemie karolińskim 1 funt (ok. 408 gramów) równy był 20 solidom i 240 denarom, co spowodowało, że w średniowieczu na ziemiach polskich, szczególnie na północy, posługiwano się solidem równym 12 denarom[2]. W 1380 r., dzięki krzyżakom, solidus jako jednostka obrachunkowa przyjął postać materialną szeląga[3].
Od nazwy solida wywodzą się późniejsze nazwy pieniądza: sou, soldo, szyling, szeląg. Od nazwy tej pochodzą również słowa oznaczające żołd i żołnierza: ang. soldier[4], hiszp. soldado, niem. Soldat, ros. солдат.
Zobacz też
edytujPrzypisy
edytuj- ↑ Słownik łacińsko-polski (opr. K. Kumaniecki), Warszawa: PWN, 1975, s. 464.
- ↑ a b c d Andrzej Mikołajczyk , Leksykon numizmatyczny, Warszawa-Łódź: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 275, ISBN 83-01-09710-8 .
- ↑ Adam Dylewski , Od denara do złotego. Dzieje pieniądza w Polsce, Katarzyna Kucharczuk (red.), wyd. pierwsze, Warszawa: Carta Blanca-Grupa Wydawnicza PWN, 2012, s. 62, ISBN 978-83-7705-206-8 .
- ↑ Soldier. Merriam-Webster Dictionary. [dostęp 2013-06-28].
Linki zewnętrzne
edytuj- Solid bizantyjski, V w. w zbiorach Wirtualnego Muzeum Małopolski (ang. • pol.)