Varangerfjorden
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/78/Varang1.jpg/220px-Varang1.jpg)
Varangerfjorden (samisk Várjjatvuotna, finsk Varanginvuono) er ein fjord i Finnmark og den austlegaste fjorden i Noreg. Fjorden er om lag 95 km lang.
Ved munningen, mellom Vardø i nord og Grense Jakobselv nær Kirkenes i sør er fjorden om lag 70 km brei. Fjorden strekkjer seg vestover mot Varangerbotn i kommunen Nesseby.
Av kommunar ved fjorden finn ein Vardø og Vadsø på nordsida, Sør-Varanger på sørsida og Nesseby i den indre delen.
Geografi
[endre | endre wikiteksten]Fjorden ligg på sørsida av Varangerhalvøya. Den største busetnaden på nordsida av fjorden er byen Vadsø som ligg om lag halvvegs inn i fjorden. Andre stader på nordsida er Kiberg, Komagvær, Skallelv, Krampenes, Ekkerøy, Golnes, Vestre Jakobselv og tettstaden Nesseby. På sørsida ligg byen Kirkenes (ved Bøkfjorden) Bugøynes og Karlebotn.
Inst i fjorden stikk Selešnjárga ut i fjorden her ligg fjordane Karlebotn på sørsida og Meskfjorden på nordsida. Inst i Meskfjorden ligg Varangerbotn
I den ytre delen av fjorden på sørsida ligg fleire øyar. Den største av desse er Skogerøya like nord for Kirkenes. Her ligg òg Kjelmøya og Reinøya.
Fjordarmar
[endre | endre wikiteksten]Alle fjordarmane, om ein ser bort i frå Karlebotn og Meskfjorden i botn, ligg på sørsida av fjorden, og dei fleste i den ytre delen av fjorden rundt Kirkenes.
- Kobbholmfjorden
- Sagfjorden i Sør-Varanger
- Jarfjorden
- Holmengråfjorden
- Bøkfjorden, ved Kirkenes
- Kjøfjorden
- Oterfjorden
- Vagnfjorden
- Bugøyfjorden
- Veidnesfjorden
- Karlebotn
- Meskfjorden
Historie
[endre | endre wikiteksten]Kvenene som bur ved Varangerfjorden er stort sett etterkomarar etter finske immigrantar som kom til området på 1800-talet frå Finland og Nord-Sverige.
På den første halvdelen av 1800-talet var sjansen for at Russland kom til å krevje ein del av kysten langs Varangerfjorden eit politisk tema i Europa, noko som gjorde at kong Oskar I gjekk inn i allianse med Storbritannia og Frankrike for å hindre dette.
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- Delar av denne artikkelen bygger på «Varangerfjord» frå Wikipedia på engelsk, den 21. februar 2008.